شەمسەددین محەممەد ئیبن مەحموود شەرح و ئینسایکلۆپیدیا و ژیاننامەی نووسی. بەرهەمە ماوەکان لە تۆماری کەمی ژیانی زانیاریی زیاتر دەدەن.

بەڵگەی بەروار
شەهرەزووری فەیلەسووفی سەدەی سێزدەی پەیوەست بە شارەزوور و ئیشراق بوو. Köroğlu تەواوکردنی شەجەرەی ئیلاهی لە ٦٨٠ی کۆچی/١٢٨٢ و شەرحی حیکمەتی ئیشراق لە ٦٨٥/١٢٨٦ دەدات. تێبینیی کۆپیکار لە ٦٨٧/١٢٨٨ بە زیندوویی دەناسێنێت. [1] Cottrell سنووری فراوانی ژیان و کەمیی ژیاننامە دەخاتە پێش. [2] ناوی شوێن بە تەنها ناسنامەی نەتەوەیی نوێ ناسەلمێنێت.
مێژووی دانایان
نزهة الأرواح وروضة الأفراح دانایان و بیرۆکەی پێشوو دەناسێنێت. Cottrell حیکمەت بە فراوانتر لە فەلسەفەی نوێ دەزانێت: پزیشک و بیرکار و ئەندازەزان و ئەستێرەناس تێیدان. بەردەوامیی ژیانی ئەخلاقی و فیکریی کۆن و نوێ دەخاتەڕوو. [2] چیرۆکەکان پێویستیان بە ڕەخنەی سەرچاوە هەیە.
دابەشکردنی زانین
بە پێی Evmeş لە شەجەرەی ئیلاهی لۆجیک و زانستی زمان ئامرازن. حیکمەتی تیۆری سروشت و بیرکاری و میتافیزیک، حیکمەتی کرداری ئەخلاق و بەڕێوەبردنی ماڵ و سیاسەت دەگرێت. [3] هێڵکارییەکە ئەو پەیوەندییانە پوختە دەکاتەوە و فراوانیی کارەکە دەدات.
پێناسە چۆن بکرێت؟
Evmeş شەجەرە و شەرحەکان بەراورد دەکات. هەندێک بەش ڕێبازی مەششایی دەگرن؛ شەرحی ئیشراق پێناسەی ئیبن سینا ڕەخنە دەکات. پێناسە دەبێت لە شتەکە ڕوونتر بێت و نە زۆر فراوان یان تەسک. [3] ئەمە نموونەیەکی دیاریکراوی کاری لۆجیکییە.
شەرح و نوسخە
Köroğlu شەرحی حیکمەتی ئیشراق و تەلویحات و کاریگەریی لە Qutb al-Din Shirazi و خوێنەری عوسمانی دەدات. [1] Christies نوسخەیەکی شەرحی هیندی موغولیی سەدەی١٧/١٨ دەدات: ڕەش و جەختکردنەوەی سوور و مۆری دواتر. بەرواری٧٨٤ی کۆتایی بە هەڵە دەناسێنێت. [4] دەستخەتی نووسەر نییە.
سەرچاوەکان و خوێندنەوەی زیاتر
- Burhan Köroğlu, Şehrezûrî, Muhammed b. Mahmûd, TDV İslâm Ansiklopedisi, 2010, pp. 462–466: dated works, biography and transmission.
- Emilly Cottrell, Le Kitab Nuzhat al-Arwah…: composition et sources, EPHE Annuaire 113 (2004–05), p. 383: author’s research summary.
- Adem Evmeş, Views of Shahrazuri on the Subject of Definition, Rize Theology Journal 23 (2023), pp. 167–177; classification p. 169 and definition pp. 170–171.
- Christie’s, lot 5985668, Shahrazuri: Sharh, Mughal India, seventeenth/eighteenth century: manuscript description and warning about erroneous date.