زازا سیاسەتمەدار و پەروەردەکار و نووسەرێکی مەدەن بوو. ژیانی سووریا و بەیرووت و لۆزان و زیندان و کاری کولتووری و تاراوگەی پێکەوە بەستەوە.

نورەدین زازا بە قژی تاریک و بزەیەکی سووک و ژاکێتی ڕەنگکاڵ لە ژوورەوە
Noureddine Zaza لە ١٩٧٧؛ وێنەی Gilberte Favre-Zaza. Gilberte Favre-Zaza · CC BY 3.0 · Wikimedia Commons.

لە مەدەنەوە بۆ سووریا

زازا لە ١٩١٩ لە مەدەنی تورکیا لەدایک بوو. ڕۆژژمێریی ئینستیتووی کوردی چوونی لەگەڵ برا گەورە پزیشکەکەی نافیز بۆ سووریا لە ١٩٣٠ تۆمار دەکات. لە حەلەب و شام خوێندی و پەیوەندی بە بنەماڵەی بەدرخانەوە کرد. هەوڵی گەیشتن بە بارزانی لە ١٩٤٤ بووە هۆی ساڵێک زیندانی لە عێراق. [1]

پەروەردە

Viceversa زانستە سیاسییەکانی بەیرووت و دکتۆرای پەروەردەی لۆزان دەدات. لیستی بەرهەمەکان لێکۆڵینەوەکەی لە چەمکی پابەندبوون لای ئێمانوێل مونیێ، Droz ١٩٥٥، تۆمار دەکات. ئەرشیفی ئەدەبیی سویسرا بڕوانامەی ١٦ی کانوونی یەکەمی ١٩٥٥ی لۆزان دەدات. [2] [3]

حیزب و زیندان

لە ١٩٥٧ هاودامەزرێنەر و یەکەم سەرۆکی پارتی دیموکراتی کوردی سووریا بوو. گرتنی ١٩٦٠ هەڵمەتێکی نێودەوڵەتیی بەدوادا هات. ئەرشیف نامەی کانوونی ١٩٦٠ بۆ نوێنەرایەتیی سویسرا و نووسینەکانی Baechtold لە دادگای ١٩٦١ دەپارێزێت. داواکاریی زانکۆی لۆزان ئازادکردنی دەویست. [1] [2] [3]

بەرهەمی دیاریکراو

Ma vie de Kurde لە ١٩٨٢ لە Favre دەرچوو. ناساندنی بڵاوکەرەوە منداڵی و سیاسەت و زیندان و تاراوگە دەگرێتەوە. Contes et poèmes kurdes لە ١٩٧٤ بە وێنەی Jean-Claude Rouiller بڵاو بووەوە. یاداشت و چیرۆکی کۆکراوە و شیعر لایەنی جیاوازی کاری کولتووری پیشان دەدەن. [2]

سویسرا و بەڵگەکان

لە ١٩٧٠ گەڕایەوە سویسرا، لە ١٩٧٢ Gilberte Favreی خواست، لە ١٩٧٨ هاووڵاتی بوو و ٧ی تشرینی یەکەمی ١٩٨٨ لە لۆزان مرد. ئەرشیف حەڤدە ساڵ وانەوتنەوەی خولی پشوو تۆمار دەکات؛ وتار و پۆستەر و وێنە و بەڵگەی خەڵاتی ڕۆژنامەوانیی ١٩٨٩ دەپارێزێت. [1] [3]

سەرچاوەکان و خوێندنەوەی زیاتر

  1. Kurdish Institute of Paris, “32ème anniversaire de la mort de Noureddine Zaza,” 7 October 2020: biographical account and chronology extracted from the 2019 centenary publication.
  2. Viceversa Littérature, “Noureddine Zaza”: education, author bibliography and the publisher’s presentation of Ma vie de Kurde; works dated 1955, 1974 and 1982.
  3. Swiss Literary Archives, Collection Gilberte Favre, section D-8: Zaza’s papers; especially D-8-7 diploma, D-8-9 trial campaign, D-8-10 memoir reception and D-8-12 journalism prize.