Radestkirina neftê, veguhestina budceyê û pereyên Pêşmerge peywirên girêdayî lê cuda bûn.

Nêçîrvan Barzanî bi cilê reş, kirasê spî û gravata sor a nexşandî di serdana Londonê ya Gulana 2014an de
Barzanî li Londonê, 19ê Gulana 2014an; wêneya FCO ya qutkirî. Danûstandinên Kanûnê nîşan nade. © UK Foreign and Commonwealth Office · Wikimedia Commons/Flickr · cropped · CC BY 2.0.

Dîrok û mîqdar

Ebadî û Barzanî di 2ê Kanûna 2014an de gihîştin peymanê; London û Washington pêşwazî kirin. Rojane 250.000 bermîl ji herêmê û 300.000 ji zeviyên Kerkûkê yên North Oil Company dihat plan kirin. Kom 550.000 bi tora KRG bo Ceyhan û SOMO diçû. Bernameya gav bi gav kapasîteya teknîkî dihewand; navînîya salane ne belgeya heman radestkirina her roj e. [1] [2] [3]

Budce û hêz

Para %17 bi kêmkirinên federal dihat hesabkirin. Xala 121(3) para dadperwer dixwaze, %17 destnîşan nake. Benda Pêşmerge para bi rêjeya nifûsê ji lêçûna hêzên bejahiyê bû. Xala 121(5) parêzvanên herêmî jixwe di 2005an de nas dikir. Soz, destûra budceyê û dayîna pereyan cuda ne; ev belgeya dayîna dolareke sabît nîne. [3] [4] [5]

Pêkanîna 2015an

Rapora IMF a Tîrmehê hevkarî, daketina bihayê neftê û pirsgirêkên Hezîranê vedibêje, dema KRG firotina rasterast ji bo deynan zêde kir. Rapora temamkirî ya Kanûnê kêmkirina tund a radestkirina SOMO tomar dike. Pêkanîna destpêkê û têkçûna paşê divê cuda bin. [6] [7]

Sînor

Peymanê binesazî û pere girê dan. Hemû peymanên şirketan an rewşa herêmên nakokî bi domdarî çareser nekirin. Mîqdar û rêjeyên wê demê ne mercên îroyîn in. [1] [2] [4]

Çavkanî û xwendina zêdetir

  1. UK Foreign & Commonwealth Office / Philip Hammond, “Foreign Secretary welcomes Baghdad-Erbil agreement,” 3 December 2014: parties, agreement date and diplomatic context.
  2. Marie Harf, “U.S. Congratulates Iraq on Hydrocarbon Agreement,” US Department of State, 2 December 2014, archived statement: revenue management, regional and Kirkuk exports, and anti-ISIL cooperation.
  3. KRG Ministry of Natural Resources, “KRG is on Target with Oil Supply Commitment …,” 9 March 2015: the government participant’s account, technical schedule and reproduced 2015 budget provisions. Its claims of compliance are attributed, not independently audited here.
  4. Robin Mills, Under the Mountains: Kurdish Oil and Regional Politics, Oxford Institute for Energy Studies, WPM 63 (January 2016), section 4: 17% calculation after allowed federal deductions and pipeline relationships.
  5. Republic of Iraq, Constitution of 2005, Article 121(3) and (5), English text published by the National Investment Commission: equitable revenue shares and regional security responsibilities.
  6. International Monetary Fund, Iraq: Selected Issues, Country Report 15/236 (July 2015), oil-revenue-sharing discussion, paragraphs 15–17, p. 9: fiscal context, agreement and emerging June problems.
  7. International Monetary Fund, Iraq: Staff-Monitored Program, Country Report 16/11 (January 2016; staff report completed December 2015), recent economic developments: reduction of SOMO deliveries from June 2015 and independent sales.
  8. UK Foreign and Commonwealth Office, Nechirvan Barzani in London, 19 May 2014, cropped photograph, CC BY 2.0, Wikimedia Commons/Flickr.