Tembûr lute ya stûdirêj e ku di muzîka îbadetê ya Yarsan de cihê navendî heye. Amûrên muzeyan û tomar cudahiyên çêkirin û repertuvarê nîşan didin.

Elî Ekber Moradî bi tembûrê li ber mîkrofonê distirê û destê rastê bilind dike
Elî Ekber Moradî bi tembûrê; Sajadmoradi11, 2014. Wêne performansê ye, ne belgeya merasîma cemê. Sajadmoradi11 / Wikimedia Commons · CC BY-SA 4.0.

Amûra pîroz

Metropolitan tembûrê wek amûreke fikirîn û îbadetê ya Ehlê Heq li rojavayê Îranê û Iraqê dide. Pêşangeha Elahî ya 2014–15an amûr, destnivîs û tiştên kesane kom kir. Dîroka malbata luteyan bi dîroka amûreke taybet re ne yek e. [1]

Çêkirin

Muzeya muzîkê ya Parîsê tembûra Xodaverdî ya Ceyhunabadê, dora 1930ê, tomar dike: kasa û rû ji darê tû, stû ji gûzê, çardeh perdeyên girêdayî û sê telên metalî. Du mêx li pêş û yek li kêlekê ne. Ev amûra Elahî bû, ne şablona hemû tembûran. [2]

Helbest û cem

Di hevpeyvîna Kreyenbroek de Moradî stranên dînî yên Perdiwarî ji muzîka mijarên din û civînên rojane cuda dike. Tembûr di cemê de dengbêjiyê piştgirî dike; stran hêdî dest pê dike û zindîtir dibe. Lêkolîner nivîsên dirêj ên kelam ji stranên nazm cuda dike, herçend term hemû caran bi heman awayî nayên bikaranîn. [3]

Tomar û guhertin

Biyografiya Moradî mamoste, hevkariya Şehram Nazirî û dersdanê dide. [4] Kataloga Philharmonie setê çar-CD W 260110 bi tomarên Tehranê 2001 û weşana 2002 dide; koma wî 2003 dinivîse. [5] During ji bo Elahî duqatkirina tela yekem û repertuvara nêzî 75 cure û moda melodîk vedibêje. Ev ji projeya 72 maqamên Moradî cuda ye. [6]

Çavkanî û xwendina zêdetir

  1. Metropolitan Museum of Art, The Sacred Lute: The Art of Ostad Elahi, exhibition overview, 2014–15.
  2. Musée de la musique / Philharmonie de Paris, Khodaverdi tanbur, Jeyhunabad, circa 1930, E.998.14.1.
  3. Philip G. Kreyenbroek, The Religious Textual Heritage of the Yārsān (Ahl-e Haqq), Oral Tradition 35/2 (2022), 331–340, especially 333–334.
  4. Moradi Ensemble, Ali Akbar Moradi: biography and selected discography.
  5. Philharmonie de Paris catalogue, Kurdistan iranien: Les Maquam rituels des Yarsan, Inédit W 260110.
  6. Jean During, Elāhī iii. Music, Encyclopaedia Iranica, 1998, updated 2015.