ئەو ڕاپۆرتانەی لە 18ی ئەیلوولدا بڵاوبوونەوە دەیانگوت کە گەڕانی تیکتۆک بە زمانی ئینگلیزی بۆ ماوەیەکی کورت وشەی «کوردستان» و دەستەواژە پەیوەندیدارەکانی، لەوانە #bijikurdistan، بە ئاگادارکردنەوەیەک سەبارەت بە دەربڕینی ڕق و بەغز دیاری کردبوو یان سنوورداری کردبوون. تا کاتی بڵاوکردنەوەی ئەم وتارە، مێژووی کورد هیچ ڕاگەیاندنێکی گشتیی تیکتۆکی نەدۆزیوەتەوە کە خودی «کوردستان» بە قەدەغەکراو دیاری بکات یان ناوەکە وەک دەربڕینی ڕق و بەغز پۆلێن بکات.
چی ڕاپۆرت کراوە؟
بەکارهێنەران وێنەی شاشە و گێڕانەوەیان هاوبەش کرد کە تێیاندا ئاگادارکردنەوەیەکی گەڕان بۆ نووسینی ئینگلیزیی «کوردستان» دەردەکەوت. ڕاپۆرتەکان ئەنجامی جیاوازیان بە پێی زمان و سیستەمی نووسین وەسف دەکرد؛ ئەمە لەوانەیە ئاماژە بە هەڵەیەک لە گەڕان یان چاودێریی ناوەڕۆک بکات، لەبری یاسایەکی گشتی لە سەرانسەری پلاتفۆرمەکەدا. دواتر بەکارهێنەران ڕایانگەیاند کە سنووردارکردنەکە هەڵگیراوە.
ئەم گێڕانەوانە گرنگن، بەڵام بە تەنیا پشتڕاستکردنەوەی سیاسەتێکی هەمیشەیی نین. ئەنجامەکانی گەڕان دەتوانن بە پێی وڵات، زمان، هەژمار، وەشانی ئەپ و گۆڕانەکانی جێبەجێکردنی ڕێساکان جیاواز بن. مێژووی کورد نەیتوانی بە سەربەخۆیی هەموو ڕێکخستنە ناوچەیی و زمانەوانییەکان تاقی بکاتەوە.
سیاسەتە بڵاوکراوەکەی تیکتۆک چی دەڵێت؟
ڕێنماییەکانی کۆمەڵگەی تیکتۆک دەربڕینی ڕق و بەغز وەک ناوەڕۆکێک پێناسە دەکەن کە بەهۆی تایبەتمەندییە پارێزراوەکانی خەڵکەوە هێرشیان دەکاتە سەر، هەڕەشەیان لێ دەکات، لە مرۆڤبوون بێبەشیان دەکات یان هانی هەڵاواردن دژیان دەدات. ڕێنماییەکان ناوی «کوردستان» وەک دەستەواژەیەکی پڕ لە ڕق و بەغز ناهێنن. تیکتۆک هەروەها دەڵێت لەوانەیە ئەو گەڕانانە سنووردار بکات یان ئاراستەکەیان بگۆڕێت کە دەستەواژەی پێشێلکەری ڕێساکانی لەخۆ دەگرن؛ واتە پۆلێنکردنێکی هەڵە دەتوانێت بە شێوەیەکی بەرچاو کاریگەری لەسەر دۆزینەوەی ناوەڕۆک دابنێت، تەنانەت ئەگەر ناوەڕۆکەکە لابەرنەدرێت.
بۆچی ئەمە گرنگە؟
ملیۆنان کەس «کوردستان» لە چوارچێوەی کولتووری، مێژوویی، زمانەوانی و جوگرافیدا بەکاردەهێنن؛ هەروەها بەشێکە لە ناوی فەرمیی هەرێمی کوردستانی عێراق. مامەڵەکردن لەگەڵ ئەم ناوە وەک دەستەواژەیەکی دەربڕینی ڕق و بەغز، دۆزینەوە و هاوبەشکردنی زانیاریی ڕەوای بۆ کۆمەڵگە کوردییەکان، ڕۆژنامەنووسان، توێژەران و دامەزراوە کولتوورییەکان قورس دەکرد.
بەکارهێنەران چی دەتوانن بکەن؟
- وێنەی شاشەی ئاگادارکردنەوەکە هەڵبگرن، لەگەڵ بەروار، زمان و ڕێکخستنی وڵات یان ناوچە، ئەگەر دەکرێت.
- ئامرازەکانی ڕاپۆرتکردن و ناردنی تێبینی لە ناو ئەپی تیکتۆکدا بەکاربهێنن بۆ ناساندنی سنووردارکردنەکە وەک هەڵە.
- پێش ئەوەی تیکتۆک بە گشتی پشتڕاستی بکاتەوە، وا دانەنێن کە ئاگادارکردنەوەیەکی تاکەکەسی بەڵگەی سیاسەتێکی جیهانیی هەمیشەییە.
- ئەو ڕاپۆرتانە هاوبەش بکەن کە پشت بە سەرچاوە دەبەستن، لەبری وێنەی شاشەی پشتڕاستنەکراوە یان بانگەشە لەبارەی ئەوەی کێ بووەتە هۆی سنووردارکردنەکە.
مێژووی کورد ئەم وتارە نوێ دەکاتەوە ئەگەر تیکتۆک بەیاننامەیەک بڵاو بکاتەوە، یان ڕاپۆرتێکی سەربەخۆ و باوەڕپێکراو مەودا و هۆکاری سنووردارکردنەکە دیاری بکات.