خۆرەشتی ڕێواس: زانیاریی خواردنی کوردی و ڕێچکەی خێزانەکان

ڕێواس پەیوەندیی چێشتلێنانی ناوچەیی و ڕێچکە جیاوازەکانی ماڵەوە پیشان دەدات.

پەیوەندیی ناوچەیی

حەقیقی خواردنەکە بە کرماشان و مەشهەد دەبەستێتەوە. [1] ئەحمەد و عەسکەری لە ٢٠١٥ Rheum ribes لە هەورامان بە ناوی rewass تۆمار دەکەن: قەدی گەڵای گەنج پەست دەکرێت و تازە دەخورێت. چاوپێکەوتن و چاودێریی بازاڕ زانیاریی ڕووەک دەسەلمێنن، نە یەک شوێنی داهێنانی خۆرەشت. [2] هامی شەرەفیش ڕێواسکۆکردنەوەی خێزانی لە دەوروبەری مەحەلات بەبیر دەهێنێتەوە. [4]

گۆشت و ترشی

ئەزیتا مێهران لە ٢٠١٠ یادەوەریی منداڵی و ڕێچکەی گۆشت و جەعفەری و نەعنا و پیاز و سیر و زەردەچۆبە و زەعفەران پێشکەش دەکات. ڕێواس دواتر زیاد دەکرێت؛ شەکر دەتوانێت ترشی هاوسەنگ بکات. [3] شەرەفی ئاوی لیمۆ بەپێی تام پێشنیار دەکات. پارچەکان دەبێت نەرم بن بەبێ ئەوەی لە ئاودا تەواو بتوێنەوە. [4]

گونجاندنی ئەمڕۆ

کارا ڕێواسی باخچە و سەوزە و لۆبیا و جێگرەوەی ڕووەکیی گۆشت بەکاردەهێنێت. قەدەکان لە خولەکی کۆتایی زیاد دەکرێن و لەگەڵ برنج دەخورێن. [5] ڕێواسی کشتکراو هەمیشە هەمان جۆری کێوی نییە. ناوی چێشتلێنەر و شوێن و جۆر پەیوەندیی کوردی و جیاوازیی تۆمارکراو دەپارێزن.

سەرچاوەکان و خوێندنەوەی زیاتر

1. Chef Haghighi, Khoresh Rivas Recipes, Meals Cook, 7 September 2023; own recipe and stated Kermanshah–Mashhad association.
2. Saman A. Ahmad and Ali A. Askari, Ethnobotany of the Hawraman Region of Kurdistan Iraq, Harvard Papers in Botany 20/1, 2015, pp. 85–89, especially p. 86; DOI 10.3100/hpib.v20iss1.2015.n8.
3. Azita Mehran, Khoresh Rivas — Persian Rhubarb Stew, Turmeric & Saffron, 22 July 2010; first-person cooking account and recipe.
4. Hami Sharafi, Khoresh-e Rivas — Lamb Rhubarb Stew, I Got It From My Maman; own recipe and childhood recollections of Mahalat.
5. Cara, Khoresht e Rivas, Vegan Middle East; own homegrown-rhubarb recipe and contemporary vegan substitutions.