قامیشلۆ / هەولێر / میونخ ــ لە کاتێکدا کۆنفرانسی ئاسایشی میونخی 2026 بە کۆتایی هاتووە و تۆزی ڕووداوەکان دادەنیشێت، جیهانی کوردی لەگەڵ نەخشەیەکی بەخێرایی گۆڕاو مامەڵە دەکات. لە داخستنی کەمپە بەدناوەکەی هۆلەوە تا یاریی پۆکەری سیاسیی پڕ مەترسی لە هەولێر، سەردێڕەکانی ئەمڕۆ کۆمەڵگەیەک دەخەنە ڕوو کە لەناو «دۆخی ئاسایییەکی نوێ»ی یەکخستن و نادڵنیاییدا ڕێگای خۆی دەدۆزێتەوە.
1. گواستنەوە گەورەکە: کەمپی هۆل دادەخرێت
لە هەنگاوێکدا کە کۆتاییی بەشێکی تاریکی شەڕی داعش دیاری دەکات، حکومەتی سووریا دەستی بە قۆناغی کۆتاییی داخستنی کەمپی ئاوارە ناوخۆییەکانی هۆل لە حەسەکە کردووە.
ڕێڕەوی حەلەب: دانیشتووان دەگوازرێنەوە بۆ کەمپی ئەختەرین لە باکووری حەلەب. بەرپرسانی سووریا و عێراق ئەمڕۆ پشتڕاستیان کردەوە کە ڕێککەوتنێک کە لە 14ی شوبات بەدەست هاتووە، هەروەها دەبێتە هۆی گەڕاندنەوەی دانیشتووە عێراقییە ماوەکان بۆ نیشتمانەکەیان لە ئەوبەری سنوور.
نیگەرانییە ئاسایشییەکان: دوای ڕاپۆرتەکانی هەڵهاتنی زیاتر لە 10,000 دانیشتوو لە ماوە شێواوە شەش‌کاتژمێرییەکەی نێوان کشانەوەی هێزەکانی سووریای دیموکرات (SDF) و گەیشتنی سوپای سووریا لە 20ی کانوونی دووەم، نەتەوە یەکگرتووەکان هێشتا لە ئاستێکی بەرزی ئامادەباشیدان. نیگەرانی هەیە کە تۆڕە پەیوەستەکانی داعش ڕەنگە ئەم گواستنەوەیە بەکار بهێنن بۆ جێگیرکردنی خانەکان لە ناوەندە شارنشینە گەورەکانی وەک حەما و دیمەشق.
2. کۆبانێ: «قۆناغێکی مەترسیداری تەندروستی»
سەرەڕای «ڕێککەوتنی یەکخستن»ی گشتی، شاری کۆبانێ هێشتا بە ڕوونی لە دەرەوەی ڕەوتی سەقامگیرکردنی ناوچەکەدایە.
قەیرانی تەندروستی: بەرپرسانی ناوخۆیی ئەمڕۆ ئاگادارکردنەوەیەکی توندیان دا و ڕایانگەیاند کە شارەکە چووەتە ناو «قۆناغێکی مەترسیداری تەندروستی». گەمارۆی 28 ڕۆژە دانیشتووانی ناچار کردووە پشت بە بیرە پیسبووەکان ببەستن، کە بووەتە هۆی بڵاوبوونەوەیەکی گەورەی نەخۆشییە گوازراوەکان لە ڕێگەی ئاوەوە.
«کۆبوونەوە سێ‌لایەنەکەی ڕووبیۆ»: لە براتیسلاڤا، وەزیری دەرەوەی ئەمریکا، مارکۆ ڕووبیۆ، کۆبوونەوەیەکی تازەی سێ‌لایەنەی نێوان ئەمریکا، هێزەکانی سووریای دیموکرات (SDF) و حکومەتی سووریای بە «مێژوویی» وەسف کرد. بەڵام بۆ دانیشتووانی کۆبانێ، ئەم وتووێژانەی ئاستی باڵا هێشتا نەبوونەتە هۆی گەڕانەوەی کارەبا یان ئاو.
3. کوردستانی عێراق: پاڵێورانی «ئامێدی»؟
لە هەولێر، بنبەستی سیاسیی نێوان پارتی دیموکراتی کوردستان (KDP) و یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان (PUK) یەکەم نیشانە ڕاستەقینەکانی جووڵە دەردەخات، هەرچەندە هێشتا چارەسەرێکی کۆتایی بەدەست نەهاتووە.
پاڵێوراوی سەرۆکایەتی: ئەمڕۆ ڕاپۆرتگەلێک بڵاو بوونەوە کە دوو پارتەکە ڕەنگە لە کۆتاییدا لەسەر نزار ئامێدی وەک پاڵێوراوی هاوبەش بۆ سەرۆکایەتیی عێراق ڕێک کەوتبن. هەرچەندە سەرکردایەتیی پارتەکان هێشتا بە فەرمی پشتڕاستیان نەکردووەتەوە، هەواڵەکە لە سەرانسەری هەرێمی کوردستان (KRI)دا «گەشبینیی وریایانە»ی دروست کردووە.
وەرچەرخانی ئابووری: لەناو ناڕوونیی سیاسییدا، حکومەتی هەرێمی کوردستان (KRG) زیاتر ڕوو دەکاتە هەمەچەشنکردنی ئابووری. ئەنجومەنی گەشتیاریی کوردستان ئەمڕۆ لە هەولێر بە فەرمی دەستی بە کار کرد، بە ئامانجی ئەوەی هەرێمەکە بکات بە ناوەندێکی وەبەرهێنان و گەشت بۆ قەرەبووکردنەوەی داهاتی گۆڕاوی نەوت.
4. تورکیا: دەستپێشخەریی «بێ‌تیرۆر»
لە ئەنقەرە، گوتاری سیاسی دەربارەی «پرسی کورد» ئاراستەیەکی نائاسایی دەگرێتەبەر.
وتووێژەکانی بێچەککردن: MHP (پارتی بزووتنەوەی نەتەوەپەروەر) ئەمڕۆ جەختی کردەوە کە دەستپێشخەریی «تورکیای بێ‌تیرۆر»یان «مامەڵە» نییە، بەڵکو هەوڵێکە بۆ بێچەککردنی تەواو.
هۆکاری ئۆجەلان: دوای هەنگاوی PKK بۆ دەستپێکردنی سووتاندنی چەکەکان لە باکووری عێراق لە ساڵی ڕابردوودا ــ وەڵامێک بۆ بانگەوازە مێژووییەکەی عەبدولڵا ئۆجەلان ــ بەرپرسانی تورکیا هەوڵ دەدەن هاوسەنگییەکی ناسک لە نێوان بەهێزکردنی «یەکگرتووییی تورک و کورد» و پاراستنی هەڵوێستێکی سەختگیر دژ بە هەر شێوەیەکی خۆبەڕێوەبردنی سیاسی بپارێزن.
پوختەی ڕۆژانە
شوێن | دۆخی ئێستا | گێڕانەوەی سەرەکی |
هۆل | لە قۆناغی داخستندایە | گواستنەوەی بەکۆمەڵ بۆ حەلەب؛ 10k کەسی هەڵهاتوو هێشتا نەگیراون. |
کۆبانێ | قەیراناوی | گەمارۆ بەردەوامە؛ ڕاپۆرتی بڵاوبوونەوەی نەخۆشیی گوازراوە لە ڕێگەی ئاوەوە هەیە. |
هەولێر | گەشبین | ئەگەری ڕێککەوتن لەسەر نزار ئامێدی بۆ سەرۆکایەتیی عێراق. |
ئەنقەرە | سەختگیر | MHP هەوڵی بێچەککردنی تەواوی PKK دەدات بەبێ سازش. |