بدر از ۹۷۹ تا ۱۰۱۴ فرمان راند. سیاست، سکه‌ها، پل‌ها و شورش پسرش ماهیت قدرتش را روشن می‌کنند.

طاق‌های تیزه‌دار و پایه‌های سنگی بزرگ باقی‌مانده از پل کشکان بر فراز کف سبز دره‌ای در لرستان
پل کشکان، ۲۶ آوریل ۲۰۱۶، کیاوش سفاریان. بنا دارای مراحل گوناگون ساخت و مرمت است؛ کتیبه کوفی نام بدر بن حسنویه را دارد. © Kiavash Safarian · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons.

جانشینی و اتحادها

بدر پس از کشمکش جانشینی جای پدر را گرفت. عضدالدوله بویهی او را در پیرامون کرمانشاه منصوب کرد. حکومت ۹۷۹–۱۰۱۴ بر حمایت محلی و رابطه با فرمانروایان قوی‌تر استوار بود. تواریخ متأخر دینور، نهاوند، بروجرد و نواحی به سوی خوزستان را نام می‌برند، نه مرزهایی تغییرناپذیر. السانجاقلی وابستگی نزدیک این بخش شرفنامه به غفاری را نشان می‌دهد؛ دو متن شاهد مستقل نیستند. [1] [2] [3]

حمایت و کتیبه پل

یاسین روایت‌های بازارها، بناهای دینی، کمک به فقرا و پشتیبانی از زائران مکه را بررسی می‌کند. ستایش مورخان سنجش آماری امنیت عمومی نیست. Visit Iran پل کشکان را با کتیبه کوفی به بدر نسبت می‌دهد و تاریخ ۳۸۹–۳۹۹ قمری، حدود ۹۹۹–۱۰۰۹، می‌آورد. کتیبه به موزه فلک‌الافلاک منتقل شد. همه مراحل بنایی یا هر پل قدیمی‌تر نباید به او نسبت داده شود. عکس خود کتیبه را نشان نمی‌دهد. [2] [4]

سکه‌ای تاریخ‌دار

فهرست استیون آلبوم دینار طلای سابورخواست، ۳۹۶ قمری، حدود ۱۰۰۵–۱۰۰۶ را توصیف می‌کند. پشت آن نام بهاءالدوله و واژه ابریز، خالص، آمده است. این رابطه سیاسی آشکار همه پرسش‌های خودمختاری محلی را پاسخ نمی‌دهد. ولی روایت ساده استقلال کامل پس از مرگ عضد را نیز تأیید نمی‌کند. [5]

شورش و مرگ

هلال، پسر بدر، مدتی قدرت را گرفت. بدر از بهاءالدوله کمک خواست و مداخله‌ای به فرماندهی فخرالملک او را بازگرداند. در ۱۰۱۴ سربازان خودش او را کشتند. کشمکش‌های جانشینی بعدی باید از حکومت شخصی او جدا شود. مرگش به معنای پایان فوری تمام مدعیان خاندان نبود. [2]

منابع و مطالعه بیشتر

  1. Johann Christoph Bürgel and Roy Mottahedeh, “ʿAżod-al-Dawla, Abū Šojāʿ Fannā Ḵosrow”, Encyclopaedia Iranica III/3 (1988), pp. 265–269; installation of Badr near Kermanshah and Buyid regional politics.
  2. Hamza Kaka Yaseen, “The Internal and External Relations of the Ḥasanwayhid Emirate during the Rule of Badr ibn Ḥasanwayh (369–405 AH/979–1014 CE)”, IIUM Journal of Religion and Civilisational Studies 7/2 (2024), pp. 175–184, DOI 10.31436/ijrcs.v7i2.336; chronicle-based research on patronage, Hilal’s revolt and Buyid assistance. Some calendar conversions require correction.
  3. Sacha Alsancaklı, “What’s Old Is New Again: a Study of Sources in the Šarafnāma of Šaraf Xān Bidlīsī (1005–7/1596–99)” (2017), section on the Hasanwayhids and Annazids; Persian primary passages with translation and research demonstrating dependence on Ghaffari’s chronicle.
  4. Visit Iran, “Kashkan Bridge”; national tourism record describing the Kufic inscription, attribution to Badr, dates 389–399 AH, museum transfer and surviving bridge.
  5. Stephen Album Rare Coins, auction 44 (15 September 2022), lot 585; primary object catalogue for a Saburkhwast dinar of 396 AH, with Baha al-Dawla and ibriz on the reverse.
  6. Kiavash Safarian, Kashkan Bridge, 26 April 2016, Wikimedia Commons; own-work photograph, CC BY-SA 4.0.