Inleiding

Hasakah (Koerdisch: Hesîçe; Arabisch: al-Hasakah) is de grootste stad van de Jazira, de brede noordoostelijke hoek van Syrië die Koerden Cizîrê noemen, het oostelijkste en grootste deel van het gebied Rojava. Gelegen aan de Khabur is het de hoofdstad van het Syrische gouvernement Hasakah, het kerngebied van de Syrische Koerden.

Hasakah is een werkelijk gemengde stad, met Koerden, Arabieren en Assyrische christenen, in een provincie die centraal stond in het Koerdische zelfbestuur in Syrië en aan de frontlinie lag van de oorlog tegen Islamitische Staat. Dit portret bekijkt de ligging, de volken en de woelige recente geschiedenis.

De belangrijkste punten

• Hasakah (Koerdisch: Hesîçe) is de grootste stad van de Jazira in Noordoost-Syrië en hoofdstad van het gouvernement Hasakah.

• Het gouvernement is het kerngebied van de Syrische Koerden, al is de stad zelf etnisch gemengd: Koerdisch, Arabisch en Assyrisch.

• Het is een belangrijke stad van het door Koerden geleide autonome bestuur van Rojava (de Jazira).

• Hasakah was een belangrijk front in de oorlog tegen Islamitische Staat, waaronder een grote strijd rond een gevangenisuitbraak in 2022.

• Het ligt aan de Khabur te midden van de Jaziravlakten, de graanschuur van Syrië en een van de oudste verstedelijkte landschappen op aarde.

Kerngegevens

Naam (Koerdisch): Hesîçe

Arabische naam: al-Hasakah

Land / regio: Syrië (Rojava / West-Koerdistan)

Gouvernement: Hasakah (de Jazira / Cizîrê)

Rivier: Khabur

Gemeenschappen: Koerdisch, Arabisch, Assyrisch / Syrisch

Bestuur: Door Koerden geleid autonoom bestuur (Jazira)

Bekend om: Landbouw en olie van de Jazira; de oorlog tegen ISIS


Inhoud

Waar ligt Hasakah?

Het hart van de Jazira

Een stad van vele volken

Rojava en de oorlog tegen ISIS

Hasakah vandaag

Tijdlijn

Veelgestelde vragen

Verwante personen, plaatsen en onderwerpen

Bronnen en verdere lectuur


Waar ligt Hasakah?

Hasakah ligt in het uiterste noordoosten van Syrië, dicht bij de grenzen met Turkije en Irak, aan de Khabur, een zijrivier van de Eufraat die de omliggende vlakten leven geeft. De Jazira eromheen is de agrarische ruggengraat van Syrië, een land van tarwe- en katoenvelden, met een groot deel van de olie van het land in de velden bij Rmeilan.

Dit is ook een van de oudste bewoonde landschappen op aarde: de tells van de Khaburdriehoek, zoals Tell Halaf en Tell Brak, markeren enkele van de vroegste steden van het oude Mesopotamië, lang voordat Hasakah zelf in de twintigste eeuw tot een moderne stad uitgroeide.

Het hart van de Jazira

Het gouvernement Hasakah is het kerngebied van de Koerden in Syrië, onderdeel van de lange “Koerdische gordel” langs de Turkse grens. Toen de Syrische staat na 2012 de controle over veel van het noorden verloor, werd de Jazira het grootste en meest ontwikkelde gebied van Rojava, bestuurd door het door Koerden geleide autonome bestuur. De stad Hasakah werd naast Qamishli een van de voornaamste stedelijke centra.

Een stad van vele volken

Hasakah is een van de meest gemengde steden van Koerdisch Syrië. Koerden vormen de kern van de omliggende streek, maar delen de stad zelf met een grote Arabische bevolking en met Assyrische en Syrische christenen, wier dorpen langs het Khaburdal liggen. Veel van deze christelijke gemeenschappen stammen af van overlevenden van eerdere genociden die hier een toevlucht vonden. Zij leden opnieuw toen ISIS in 2015 de Khaburdorpen aanviel. De verscheidenheid van de stad verbindt haar nauw met de andere grote Jazirastad Qamishli.

Rojava en de oorlog tegen ISIS

Hasakah lag aan de frontlinie van de oorlog tegen Islamitische Staat. Door Koerden geleide troepen drongen ISIS uit de stad en provincie terug, die een basis werden voor de bredere campagne die uiteindelijk het “kalifaat” van de groep vernietigde. Het gevaar eindigde daar niet: in januari 2022 begon ISIS een grote aanval op de Ghwayrangevangenis in Hasakah, waar duizenden strijders van de groep vastzaten. Dit ontketende dagen van zware gevechten voordat de aanval werd neergeslagen.

In al die jaren bleef Hasakah ook op stillere wijze verdeeld: de Syrische regering behield kleine veiligheidsenclaves in een stad die verder onder het door Koerden geleide bestuur viel, een weerspiegeling van de verstrengelde politiek van Noordoost-Syrië.

Hasakah vandaag

Vandaag is Hasakah een drukke, veerkrachtige stad, met een bevolking die is gegroeid door ontheemden uit de hele streek, en een belangrijk centrum van het door Koerden geleide bestuur van Noordoost-Syrië. De toekomst blijft, zoals die van heel Rojava, onzeker te midden van de bredere Syrische omwentelingen. Als grootste stad van de Jazira blijft Hasakah echter centraal in het verhaal van de Syrische Koerden.


Tijdlijn

oudheid — De Khaburdriehoek (Tell Halaf, Tell Brak) herbergt enkele van de vroegste steden van Mesopotamië.

jaren 1930 — Het moderne Hasakah groeit wanneer Assyrische en andere vluchtelingen zich langs de Khabur vestigen.

2012 — De Syrische staat trekt zich uit veel van het noorden terug; Koerdisch zelfbestuur vestigt zich in de Jazira.

2015 — ISIS valt de Assyrische dorpen in het Khaburdal aan; door Koerden geleide troepen bevechten ISIS rond Hasakah.

2022 — ISIS begint een grote aanval op de Ghwayrangevangenis in Hasakah; dagen van gevechten volgen.


Veelgestelde vragen

Is Hasakah een Koerdische stad?

Hasakah is de grootste stad van de Jazira, het kerngebied van de Syrische Koerden, en een centrum van door Koerden geleid zelfbestuur. De stad zelf is echter etnisch gemengd, met Koerden, Arabieren en Assyrische christenen.


Wat is de Koerdische naam van Hasakah?

In het Koerdisch heet de stad Hesîçe; in het Arabisch al-Hasakah.


Wat is de Jazira?

De Jazira (Koerdisch: Cizîrê) is het noordoostelijke gebied van Syrië rond Hasakah en Qamishli, het grootste deel van Rojava en het kerngebied van de Syrische Koerden.


Wat gebeurde er in 2022 bij de gevangenis van Hasakah?

In januari 2022 begon ISIS een grote aanval op de Ghwayran- of al-Sina’agevangenis in Hasakah, waar duizenden strijders van de groep vastzaten. Dit leidde tot dagen van hevige gevechten met door Koerden geleide troepen.


De Jazira (Cizîrê) · Rojava · Qamishli · Kobani · de Khabur · de Assyriërs · de oorlog tegen ISIS.


Bronnen en verdere lectuur

Al-Hasakah — encyclopedie Wikipedia

Gouvernement Al-Hasakah — Wikipedia

De Jaziraregio — Wikipedia

Khabur (Eufraat) — Wikipedia