ئەم چیرۆکە کوردییەی خۆشەویستی لە ڤاریانتی ناوچەیی جیاوازدا دەگێڕدرێتەوە. دەنگبێژان، بەرهەمە چاپکراوەکان و شیعری خانی بەشی گواستنەوەکەن.

پێنج دەنگبێژی بەساڵاچوو لەبەردەم بینایەکی بەردینی ئامەد دانیشتوون، لە وێنەیەکی ڕەش و سپیدا
دەنگبێژان لە ئامەد، ئایاری ٢٠١٥. وێنەکە نەریتی گێڕانەوە نیشان دەدات؛ وەک ئەدای مەمێ ئالان ناسێنراو نییە. © Nóra Bartóki-Gönczy · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons.

گێڕانەوە و جیاوازی

کرەیەنبروک تێکەڵەی پەخشان و شیعر باس دەکات کە بەشەکانی بە پێی ناوچە و گێڕەرەوە دەگۆڕێن. [1] چایەت هەژدە ڤاریانتی زارەکی بەراورد دەکات. لە بەکارهێنانی خەڵکدا ناوەکانی مەمێ ئالان و مەم و زین تێکەڵ دەبن؛ جیاکردنەوەی توند تا ڕادەیەک ڕێککەوتنێکی زانستییە. [2]

گەشت بۆ بۆتان

لە کورتەی کرەیەنبروکدا پەرییەکان زینی نووستوو دەهێننە لای مەم. ئەنگوستیلە گۆڕدراوەکان دواتر دیدارەکە دەسەلمێنن. مەم دەچێتە بۆتان و دەبێتە میوانی دەزگیرانی زین، چەکۆ، و براکانی. میوانداری پابەندیان دەکات ڕکابەرەکەیان بپارێزن. باکۆ مەم ژەهراوی دەکات؛ زین حەوت ڕۆژ دواتر دەمرێت. ئەمە کورتەی نەریتێکی فرەڤاریانتە. [1]

کۆکردنەوەی ١٩٤٢

Textes kurdes IIی لێسکۆ لە ١٩٤٢ لە بەیروت چاپکرا. [4] گێڕانەوەکانی میشۆ، سەبری و سترانڤانی تێکەڵ کرد. چایەت ڕەخنە دەگرێت کە ئەم ڕێبازە شێوازی تاکەکەسی و جیاوازیی ڤاریانتەکان ناڕوون دەکات. [2]

خانی و یادەوەریی ئەدەبی

لە مەسنەویە کورمانجییەکەی خانی لە سەدەی حەڤدەهەمدا، دڵداران لە نەورۆز بە جلەکانی ڕەگەزی بەرامبەرەوە یەک دەبینن. زین و ستی خوشکەکانی میر زەینەدینن. لیزەنبێرگ پەسەندکردنی دواتری وەک حەماسەی نەتەوەیی و خوێندنەوە سیاسی و عیرفانییەکان دەکۆڵێتەوە. تۆمارە زارەکییەکانی کاسێت و زنجیرەی تەلەفزیۆنی مەمی ئالانی ٢٠٠٢یش باس دەکات. [3]

سەرچاوەکان و خوێندنەوەی زیاتر

  1. Philip G. Kreyenbroek, Mem-ê Alan, Encyclopaedia Iranica (2000; updated 2012); performance and narrative outline.
  2. Michael L. Chyet, “And a Thornbush Sprang Up Between Them”: Studies on Mem û Zîn, a Kurdish Romance (PhD, UC Berkeley, 1991), abstract and pp. 16–25, 52–58, 132; variants, titles and Lescot’s compilation.
  3. Michiel Leezenberg, “The Kurds Have Not Made Love Their Aim”, International Journal of Middle East Studies 54/4, 705–724 (online 2023); Xanî’s poem and reception.
  4. Kurdish Institute of Paris library catalogue, Roger Lescot: Textes kurdes II, Mamé Alan (Beirut, 1942), and later editions.