Cemal Süreya (1931–1990) wêneyên şaşker û henek anîn helbesta tirkî. Malbata Kurd û Elewî, sirgûn û edîtorî jî beşên dîroka wî ne.

Peykerê nîvtîpê Cemal Süreya li ser bingeheke kevirê sor di parkeke Stenbolê de, dar û qada basketbolê li paş
Peykerê bîranîna Cemal Süreya li Maltepeya Stenbolê, VectorVoyager, 11 ê Îlona 2022 an, CC BY-SA 4.0. Bîranîneke paşîn e, ne wêneya wî ya zindî. [5] Photo: VectorVoyager · CC BY-SA 4.0.

Erzîngan û sirgûna malbatê

Cemal Süreya navê edebî yê Cemalettin Seber bû; di 1931 ê de li Erzînganê çêbû û 9 ê Çileya 1990 ê li Stenbolê mir. [1] Lêkolîn malbata wî ya Kurd û Elewî û sirgûna bi zorê ya Bilecikê di 1938 ê de destnîşan dike. Di zarokatiyê de diya wî mir. [3] Di 1954 ê de Mülkiyeya Enqereyê qedand; heta teqawidbûna 1982 ê bi navber di teftîşa darayî de xebitî. [1]

Dengê wî di İkinci Yeni de

Süreya helbestvan û teorîsyenekî girîng ê İkinci Yeni bû. Kanter têkiliyên şaşker, henek, evîn û pirsên civakî destnîşan dike. Tevger ji manifestoyeke hevbeş derneket. [2] Wêneyên wî zimanê rojane, dîrok û hestan bi awayên neasayî li hev dicivînin.

Pirtûk û werger

Üvercinka di 1958 ê de û Göçebe di 1965 ê de derketin; xelata Göçebe ya 1966 ê sala çapê nîne. Bîbliyografya Kanter helbest, gotar, rojane û werger cuda dike. [2] Navên tirkî di tabloyê de tên parastin da ku xwendevan çapan nas bikin.

Berhemên hilbijartî û salên çapê [2]
SalNavCure
1958ÜvercinkaHelbest
1965GöçebeHelbest
1984Sevda SözleriHelbestên komkirî
1996GünlerRojane; çapa piştî mirinê

Xebata kovaran

Weşanxane destpêka Papirüs di Tebaxa 1960 ê de bi cih dike; paşê demên din ên çapê jî hebûn. [1] Nameya wî ya 21 ê Çileya 1986 ê ji bo Maliye Yazıları lêkolîna saziyan, danûstandin, hevpeyvîn û portre pêşniyar dike. Rojane cihê xebatê, sêwirana bergê û derengmayîna çapê qeyd dikin. [4]

Sirgûn û xwendina helbestê

Metin (2021) sirgûn û windakirina dayikê bi wêneyên nêzîkbûn, mal û girêdana bi cihê re dixwîne; name û bîranîn jî bikar tîne. [3] Ev şiroveyeke edebî ye, ne teşxîsa tibî an mifteya her rêzikê. Kokên Kurd û Elewî û xebata tirkî bi hev re beşên jiyana wî ne.

Çavkanî û xwendina zêdetir

  1. Yapı Kredi Yayınları, Cemal Süreya: publisher biography, career, first publications and Papirüs chronology.
  2. M. Fatih Kanter, Cemal Süreya Seber, Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü (2019; updated 2020): literary analysis and bibliography.
  3. Hatice Metin, Sürgünün Verdiği Oğul: Cemal Süreya, Hars Akademi 4/8 (2021), pp.539–555, especially 541 and 548–552; literary research using letters and recollections.
  4. Maliye Yazıları / Journal of Finance Letters: Cemalettin Seber’s founding letter,21 January 1986, and diary excerpts reproduced by the journal.
  5. VectorVoyager, Cemal Süreya Bust Maltepe,11 September 2022, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0.