Pêşgotin

Bûyerên ku li Rojava, Kurdistana Rojava, pêk tên encamên gelek nakokiyên din ên li seranserê Rojhilata Navîn pêk tên in.

Di vê gotarê de ez dê analîz û nêrînên xwe yên li ser rewşê parve bikim û hem tiştên pêk hatine hem tiştên dibe ku li pêş bin vekolim.

Divê em bibîr bînin ku dema Amerîka û Îsraîl tevlî ne, pir caran komployeke gelek mezintir li pişt perdeyê heye ku bandor li van bûyeran dike.

Çi Pêk Tê?

Di destpêka Çileya 2026an de aloziyên di navbera hikûmeta demkî ya Sûriyê, ku serokkomar Ehmed el-Şeraa serokatiya wê dike û di dawiya 2024an de Beşar el-Esed ji desthilatê xist, û Hêzên Sûriyeya Demokratîk (SDF) yên di bin serokatiya Kurdan de, veguherîn nakokiyeke vekirî. Hêzên hikûmetê di 13ê Çileyê de êrişek dest pê kir û bi lez qadên girîng ên bakurrojhilat, di nav de bajarokên parêzgehên Heleb, Reqa û Dêra Zorê, her wiha qadên mezin ên petrol û gazê û Bendava Tebqayê, girtin. Vê yekê bi dehhezaran kes ji cihê xwe dûr xistin û bû sedema mirina bi dehan kesan.

Di 18ê Çileyê de agirbesteke bi navbeynkariya Amerîkayê hate ragihandin. SDF razî bû ku endamên wê bi awayekî ferdî tevlî artêşa Sûriyê bibin û saziyên medenî, deriyên sînorê, çavkaniyên enerjiyê û kampên girtiyên Dewleta Îslamî radestî Şamê bike; ev bi rastî dawiya zêdetirî dehsalekê ya nîvxweseriya Kurdî li bakurrojhilatê anî. El-Şeraa ew «serkeftina hemû Sûriyan» got, lê serokên SDFê girîngî dan berevaniya mafên xwe.

Heta 19ê Çileyê her du alî hev bi binpêkirinê sûcdar dikin û nakokî li dora zindanên Dewleta Îslamî li Reqa û Hesiçeyê hatine ragihandin; ev bûn sedema revîna hin girtiyan û pevçûnên berdewam. Amerîka êrişên li dijî ISISê didomîne û di nav aloziyên berfirehtir ên herêmî de, di nav de bi Îsraîlê re li ser Bilindahiyên Golanê û bêaramiya di navbera civakan de, bang li xwekontrolkirinê dike. Rewş guherbar dimîne û danûstandin li Şamê didomin.

Çima Ev Niha Pêk Tê?

Îran! Ev bersiva pirsa çima ev niha pêk tê ye.

Ev êrişa bi nav li Rojava ji lihevkirineke di navbera Amerîka, Îsraîl û Tirkiyeyê de tê ji bo berdana nêzî 10,000 girtiyên ISISê. Plan bikaranîna van kesan di kampanyayeke li dijî Îranê de ye, her çend bi awayekî nerasterast be.

Rejîma heyî ya Sûriyê ji aştiyanebûnê gelek dûr e; di rastiyê de dîroka wê berevajî wê ye. Ew bi komên tundrew ên sunnî ve girêdayî ye û ev wê dike hêzeke stratejîk a bertekdana mîlîsên şîî yên di bin serokatiya Îranê de.

Hûn dikarin bibînin ka mîlîsên şîî yên Iraqê, ku ji destpêkê ve Îranê fon dane wan, li ser sînor seferber dibin û hêzan kom dikin. Ev nakokî amade ye ku bigehe dewleta şîî ya Iraqê. Ji bo lawazkirina bi bandor a Îranê, Amerîka divê pêşî hevalbendên wê lawaz bike. Ev stratejî jixwe li Filistîn, Lubnan, Yemen û Sûriyê hatiye bikaranîn. Hedefê din xuya ye ku mîlîsên şîî li Iraqê bin.

Mixabin, ji bo Îsraîl û Amerîkayê Kurd pir caran wek karta danûstandinê tên bikaranîn û ew dubare sûdê ji wan werdigirin. Wan Kurdên li Sûriyê wek karta danûstandinê bikar anîne da ku mîlîsên sunnî li Sûriyê bikar bînin ji bo alîkariya têkbirina mîlîsên şîî li Iraqê.

Dûre Çi Pêk Tê?

Paşeroj nezelal dimîne, ji ber ku em ji lihevkirinên li pişt perdeyê li ser wan tê danûstandin agahdar nînin. Heta niha rewş ji bo herêma Kurdî ya Sûriyê tarî xuya dike. Em tenê dikarin hêvî bikin ku ew nebe xiyaneteke tevahî, her çend nîşaneyên heta niha xemgînker in.