سادقی شەرەفکەندی کێ بوو؟
سادقی شەرەفکەندی سیاسەتمەدارێکی کوردی ئێران بوو کە لە 1938 لە مەهاباد لەدایک بوو. ئەو جێگەی عەبدولڕەحمان قاسملووی وەک سکرتێری گشتیی حیزبی دیموکراتی کوردستانی ئێران گرتەوە؛ بەڵام دواتر خۆشی لە 17ی ئەیلوولی 1992، لە چێشتخانەی میکۆنۆسی بەرلین، لەگەڵ سێ هاوڕێیدا لەلایەن دەستەکانی دەوڵەتی ئێرانەوە تیرۆر کرا.
دادگاییکردنی تاوانەکە لە ئەڵمانیا، لە 1997دا بووە هۆی حوکمێکی مێژوویی دادگای پێداچوونەوەی بەرلین کە بە ڕوونی بەرپرسیارێتییەکەی خستە ئەستۆی ڕێبەری باڵا و سەرۆککۆماری ئێران. ئەمە یەکەم جار بوو کە دادگایەکی ئەورووپی ڕاستەوخۆ حکومەتی ئێرانی بە بەرپرسی تیرۆرکردنی سیاسی دانا.
خاڵە سەرەکییەکان
• دوای تیرۆرکردنی قاسملوو لە ڤیەننا لە 1989، جێگەی ئەوی وەک سەرکردەی حیزبی دیموکراتی کوردستانی ئێران گرتەوە.
• لە 17ی ئەیلوولی 1992 لە چێشتخانەی میکۆنۆسی بەرلین تیرۆر کرا.
• حوکمی دادگای ئەڵمانیا لە 1997 بەرپرسیارێتییەکەی خستە ئەستۆی باڵاترین ئاستی سەرکردایەتیی ئێران.
• لە ماوەی سێ ساڵدا دوو سەرکردەی حیزبی دیموکراتی کوردستانی ئێران لە ئەورووپا تیرۆر کران؛ هەڵمەتێکی ڕێکخراو.
زانیاریی کورت
پێڕستی ناوەڕۆک
سەرەتای ژیان
شەرەفکەندی لە 1938 لە مەهاباد لەدایک بوو. لە ناو ڕیزەکانی حیزبی دیموکراتی کوردستانی ئێراندا پێشکەوت و دوای کوژرانی قاسملوو لە ڤیەننا لە تەمووزی 1989، سەرکردایەتیی حیزبەکەی گرتە دەست؛ بەمەش هەم ئەرکی حیزبەکە و هەم مەترسییەکانی کەوتنە ئەستۆی.
چوارچێوەی مێژوویی
هەڵمەتی ئێران بۆ لەناوبردنی سەرکردایەتیی حیزبی دیموکراتی کوردستانی ئێران لە ڕێگەی تیرۆرکردنەوە ڕێکخراو بوو؛ سەرەتا قاسملوو لە ڤیەننا (1989)، پاشان شەرەفکەندی لە بەرلین (1992). هێرشەکەی چێشتخانەی میکۆنۆس، لە کۆبوونەوەیەکدا کە وا دیار بوو سیاسی بێت، چوار کەسی کوشت.
دەستکەوتەکان
حوکمی میکۆنۆس
حوکمی 1997ی دادگای پێداچوونەوەی بەرلین، کە ڕاستەوخۆ بەرپرسیارێتیی کوشتارەکانی میکۆنۆسی خستە ئەستۆی خامەنەیی، ڕێبەری باڵای ئێران، ڕەفسەنجانی، سەرۆککۆمار، و ژمارەیەکی تر لە بەرپرسانی باڵا، یەکەم بڕیاری دادوەریی ئەورووپا بوو دەربارەی بەرپرسیارێتیی دەوڵەتی ئێران لە تیرۆرکردنی سیاسی. ئەمە خاڵێکی مێژوویی لە بەڵگەکردنی تیرۆری دەوڵەتیدا بوو.
ڕیزبەندیی کاتی
مشتومڕەکان
ئێران حوکمەکەی ڕەت کردەوە. لێکەوتە دیپلۆماسییەکان گرنگ بوون، بەڵام کاتی بوون. پرسیاری لێپرسینەوە لەو ئەنجامدەرانی تاوانەکە کە هەڵاتن، هێشتا بێ وەڵام ماوەتەوە.
میرات
تیرۆرکردنی ئەو و حوکمی میکۆنۆس دوو خاڵی مێژوویی لە بەڵگەکردنی تیرۆری دەوڵەتیی ئێرانن. کوشتنی دوو سەرکردەی حیزبی دیموکراتی کوردستانی ئێران لە ئەورووپا لە ماوەی سێ ساڵدا، هەوڵی ڕێکخراوی ئێران بۆ لەناوبردنی سەرکردایەتیی سیاسیی کوردی نیشان دا.
پەیوەندییەکان
عەبدولڕەحمان قاسملوو — پێشینەی لە سەرکردایەتیدا؛ لە 1989 لە ڤیەننا تیرۆر کرا
قازی محەممەد — دامەزرێنەری حیزبی دیموکراتی کوردستانی ئێران؛ لە 1947 ئێعدام کرا
پرسیارە باوەکان
سادقی شەرەفکەندی کێ بوو؟
سادقی شەرەفکەندی (1938–1992) سکرتێری گشتیی حیزبی دیموکراتی کوردستانی ئێران بوو کە لە 17ی ئەیلوولی 1992 لە چێشتخانەی میکۆنۆسی بەرلین لەلایەن دەستەکانی ئێرانەوە تیرۆر کرا. حوکمی 1997ی دادگای ئەڵمانیا، بەرپرسیارێتییەکەی خستە ئەستۆی باڵاترین ئاستی سەرکردایەتیی ئێران.
ئایا ئەو کورد بوو؟
بەڵێ. ئەو خەڵکی مەهاباد لە کوردستانی ئێران بوو و سەرکردایەتیی حیزبی دیموکراتی کوردستانی ئێرانی کرد.
سەرچاوەکان
Wikipedia contributors. 'Sadegh Sharafkandi.' Wikipedia. سەردانکراوە لە 2025.
Wikipedia contributors. 'Mykonos restaurant assassinations.' Wikipedia. سەردانکراوە لە 2025.