Geologisch onderzoek, bankgegevens en interviews verklaren het landschap en de herinneringen eraan.

Wit water valt tussen donkere rotswanden terwijl bezoekers in opblaasboten roeien in het bassin eronder
25 juli 2017. Levi Clancy, CC BY-SA 4.0. De foto toont de omstandigheden van dat bezoek. Levi Clancy · Wikimedia Commons · CC BY-SA 4.0.

Waterval en kloof

De waterval bij Soran ten noordoosten van Erbil ligt in een groter klovenlandschap. Een onderzoek uit 2015 beschrijft een kloof van ongeveer 12,1 kilometer tussen Rawanduz en Khalifan. Rivier en beek komen uit tegengestelde richtingen samen en stromen westwaarts naar de Grote Zab. De lengte geldt voor de kloof, niet de waterval. [1] Onderzoekers onderscheiden in 2010 twee delen, met harde kalksteen, zachtere lagen, plooien, een opschuivingsbreuk en steenval. De ouderdom van gesteente dateert niet automatisch de waterval. [2]

Doorgang en herinnering

Alhusainy bespreekt in 2024 het dal als bergdoorgang en de gevolgen van massabewegingen voor ruimtelijke planning. [3] Kurdistan 24 noteert in 2021 twee naamtradities: een vorst van het emiraat Soran en een gedode jezidisch-Koerdische vorst Ali Bag. Geen van beide wordt daar met archiefmateriaal bewezen. Naima Abdulla herinnerde zich het bankbiljet voordat zij in 2016 zelf kwam. [4]

Bankbiljetten en water

De centrale bank identificeert de waterval op de voorkant van 5.000-dinarbiljetten uit 2003 en 2013; achterop staat al-Ukhaidir. [5] Toerismedirecteur Faisal Sadiq verklaarde tegenover Shafaq op 29 juni 2025 dat een tijdelijke onderbreking door wateromleiding voor landbouw kwam. Dat is zijn toenmalige verklaring, geen jaarlijkse debietmeting. [6] De foto documenteert een bezoek in 2017. [7]

Bronnen en verder lezen

  1. V. K. Sissakian, M. F. Abdul Jabbar, N. Al-Ansari and S. Knutsson, Development of Gulley Ali Beg Gorge in Rawandooz Area, Northern Iraq, Engineering 7 (2015), 16–30, DOI 10.4236/eng.2015.71002; abstract and introduction.
  2. V. K. Sissakian and M. F. Abdul Jabbar, Morphometry and Genesis of the Main Transversal Gorges in North and Northeast Iraq, Iraqi Bulletin of Geology and Mining 6/1 (2010), 95–120; p. 108, Gali Ali Beg 1 and 2.
  3. Hikmat Abdulazeez Hamad Alhusainy, Geomorphology of Gali Ali Beg Valley Area in Erbil Governorate, Zanco Journal of Human Sciences 28/3 (15 June 2024), 109–132, DOI 10.21271/zjhs.28.3.7; author’s abstract.
  4. Yadgar Ismail, The story of Kurdistan’s famous waterfall, Gali Ali Bag, Kurdistan 24, 14 June 2021; original reporting, local naming traditions and interview with Naima Abdulla.
  5. Central Bank of Iraq, circulating banknotes catalogue: 2003 and 2013 series, 5,000 dinars, front Gali Ali Beg waterfall and reverse al-Ukhaidir fortress.
  6. Shafaq News, Kurdistan: Gali Ali Beg still flowing, 29 June 2025; own interview with Soran tourism director Faisal Sadiq about a temporary agricultural diversion.
  7. Levi Clancy, Gali Ali Beg waterfall, photograph, 25 July 2017; Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0.