Inleiding

De gebeurtenissen die zich in Rojava, West-Koerdistan, ontvouwen, zijn het gevolg van talrijke andere conflicten in het hele Midden-Oosten.

In dit bericht deel ik mijn analyse en opvattingen over de situatie en bespreek ik zowel wat er is gebeurd als wat er mogelijk nog komt.

Het is belangrijk om in gedachten te houden dat wanneer de VS en Israël erbij betrokken zijn, er vaak een veel grotere samenzwering achter de schermen speelt die deze gebeurtenissen beïnvloedt.

Wat gebeurt er?

Begin januari 2026 escaleerden de spanningen tussen de Syrische overgangsregering, onder leiding van president Ahmed al-Sharaa, die Bashar al-Assad eind 2024 had verdreven, en de door Koerden geleide Syrische Democratische Strijdkrachten (SDF) tot een open conflict. Regeringstroepen begonnen op 13 januari een offensief en veroverden snel belangrijke gebieden in het noordoosten, waaronder plaatsen in de gouvernementen Aleppo, Raqqa en Deir ez-Zor, evenals grote olie- en gasvelden en de Tabqa-dam. Hierdoor raakten tienduizenden mensen ontheemd en vielen tientallen doden.

Op 18 januari werd een door de VS bemiddeld staakt-het-vuren aangekondigd. De SDF stemden ermee in individueel op te gaan in het Syrische leger en burgerlijke instellingen, grensovergangen, energiebronnen en kampen met IS-gevangenen over te dragen aan Damascus. Daarmee kwam feitelijk een einde aan meer dan een decennium van Koerdische semiautonomie in het noordoosten. Al-Sharaa noemde het een “overwinning voor alle Syriërs”, terwijl SDF-leiders benadrukten hun rechten te verdedigen.

Op 19 januari beschuldigen beide partijen elkaar van schendingen. Er zijn gevechten gemeld rond IS-gevangenissen in Raqqa en Hasakah, die tot enkele ontsnappingen van gevangenen en aanhoudende schermutselingen hebben geleid. De VS zetten hun aanvallen tegen ISIS voort en dringen aan op terughoudendheid, tegen een achtergrond van bredere regionale spanningen, waaronder die met Israël over de Golanhoogten, en onrust tussen gemeenschappen. De situatie blijft veranderlijk en in Damascus wordt verder onderhandeld.

Waarom gebeurt dit juist nu?

Iran! Dat is het antwoord op de vraag waarom dit nu gebeurt.

Dit zogenoemde offensief in Rojava komt voort uit een overeenkomst tussen de VS, Israël en Turkije om ongeveer 10.000 ISIS-gevangenen vrij te laten. Het plan is deze personen in te zetten in een campagne tegen Iran, zij het op een indirecte manier.

Het huidige regime in Syrië is allerminst vreedzaam; zijn geschiedenis laat juist het tegendeel zien. Het is verbonden met soennitische extremistische groepen, wat het tot een strategische kracht maakt om de door Iran geleide sjiitische milities tegen te gaan.

U kunt zien hoe de Iraakse sjiitische milities, die vanaf het begin door Iran zijn gefinancierd, mobiliseren en troepen verzamelen langs de grens. Dit conflict dreigt over te slaan naar de Iraakse sjiitische staat. Om Iran doeltreffend te verzwakken, moeten de VS eerst zijn bondgenoten ondermijnen. Deze strategie is al toegepast in Palestina, Libanon, Jemen en Syrië. Het volgende doelwit lijken de sjiitische milities in Irak te zijn.

Helaas worden de Koerden door Israël en de VS vaak behandeld als een ruilmiddel dat zij telkens opnieuw gebruiken. Zij hebben de Koerden in Syrië als ruilmiddel gebruikt om de soennitische militie in Syrië in te zetten om de sjiitische militie in Irak te helpen verslaan.

Wat gebeurt er hierna?

De toekomst blijft onzeker, omdat we geen inzicht hebben in de overeenkomsten waarover achter de schermen wordt onderhandeld. Vooralsnog ziet de situatie er somber uit voor het Koerdische gebied van Syrië. We kunnen alleen hopen dat het niet uitloopt op volledig verraad, al zijn de signalen tot nu toe zorgwekkend.