سِور خودمختاری محلی و استقلال مشروط پیشنهاد کرد ولی لازم‌الاجرا نشد. کمیسیون، مهلت، اقلیت و موصل قواعد جدا داشتند.

سه پرترهٔ بیضی امضاکنندگان عثمانی با زیرنویس فرانسوی
نمایندگان عثمانی سِور ۱۹۲۰: رضا توفیق، رشید خالص و هادی پاشا. عکاس ناشناس؛ هیئت کردی نیستند. Unknown photographer · Wikimedia Commons · Public domain.

پیشنهاد و دولت

سِور ۱۰ اوت ۱۹۲۰ امضا شد.۶۲–۶۴ خودمختاری و استقلال بعدی مشروط را پیشنهاد کردند. [1] مراحل جدا، نه دولت برقرار. تصویر و متن شواهد متفاوت‌اند.

مادهٔ۶۲

کمیسیون بریتانیایی، فرانسوی و ایتالیایی شش ماه پس از اجرا خودمختاری شرق فرات، جنوب ارمنستان پیشنهادی و شمال مرزهای جنوبی مشخص را تدوین می‌کرد. آشوری-کلدانی و اقلیت‌ها حمایت می‌شدند. کمیسیون مرزی دیگر نمایندهٔ ایرانی و کرد داشت. [1] دو نهاد یکسان نبودند.

مادهٔ۶۳

ترکیه تصمیم هر دو کمیسیون را سه ماه پس از ابلاغ اجرا می‌کرد. [1] جدا از شش ماه تدوین و یک سال درخواست. امضا استقلال فوری نبود.

مادهٔ۶۴

طی یک سال از اجرا خواست اکثریت نزد جامعهٔ ملل نشان داده می‌شد؛ جامعه توان را می‌سنجید و توصیه می‌کرد، سپس ترک حق ترکیه و توافق دیگر می‌آمد. [1] چند شرط، نه دولت خودکار.

صفحهٔ۲۱ با بخش کردستان و مواد ۶۲–۶۴ و آغاز اسمیرنا
سری پیمان ۱۱،۱۹۲۰، صفحهٔ۲۱. سند شرایط و حمایت اقلیت، نه نقشهٔ اجراشده. Treaty Series No. 11 (1920), p. 21 · UK treaty archive · Historical public-domain treaty record.

موصل

پیوستن داوطلبانهٔ کردهای موصل وابسته به آن ترک حق بود. [1] نه انتقال فوری کل ولایت یا همهٔ مناطق کردی ایران و سوریه؛ نقشهٔ حاکمیت امروز نیست.

اجرا نشد

هرد ۱۹۸۳ عدم لازم‌الاجراشدن را تأیید کرد. [2] مهلت‌ها از امضا آغاز نشد. رادپی تغییر نظامی-دیپلماتیک، تردید متفقین، لوزان و تعیین سرنوشت نابرابر را بررسی می‌کند. [4] تفسیر از نبود نهاد عملیاتی جداست.

لوزان و یاد

لوزان ۱۹۲۳ همان خودمختاری را نداشت.۳ مرز عراق را باز گذاشت؛۳۹ آزادی زبانی داشت. [3] سِور پیشنهاد کردی را بین‌المللی نوشت. شرط‌ها فاصلهٔ آن با اجرا را نشان می‌دهند.

منابع و مطالعه بیشتر

  1. Treaty of Sèvres, Treaty Series No. 11 (1920), printed p. 21, Articles 62–64; official British scan consulted from an existing local research copy.
  2. Hansard, Treaty of Sevres, 18 February 1983: Douglas Hurd’s answer that the treaty never entered into force.
  3. Treaty of Lausanne (1923), Articles 3 and 39, historical text consulted from an existing local research copy.
  4. Loqman Radpey, Kurdistan on the Sèvres Centenary, Nationalities Papers 50.6 (2022; online 2021), pp. 1187–1216: selected discussion of self-determination and the transition to Lausanne.