سێڤەر خودموختاریی ناوخۆ و سەربەخۆیی مەرجداری پێشنیار کرد، بەڵام جێبەجێ نەبوو. کۆمیسیۆن و ماوە و کەمینە و مووسڵ ڕێکاری جیاواز بوون.

پێشنیار و دەوڵەت
سێڤەر ١٠ ئابی ١٩٢٠ واژۆ کرا. ماددەکانی ٦٢–٦٤ خودموختاری و سەربەخۆیی مەرجداری دواتریان پێشنیار کرد. [1] قۆناغی جیاوازن، نە دەوڵەتی دامەزراو. وێنە و دەق بەڵگەی جیاوازن.
ماددەی ٦٢
کۆمیسیۆنی بەریتانیا-فەرەنسا-ئیتالیا لە شەش مانگی دوای جێبەجێبوون خودموختاریی ڕۆژهەڵاتی فورات، باشووری ئەرمەنستانی پێشنیارکراو و باکووری سنوورە دیاریکراوەکانی باشوور ئامادە دەکرد. ئاشووری-کلدانی و کەمینە دەپارێزرا. کۆمیسیۆنی جیاوازی سنوور نوێنەری ئێرانی و کوردیش دەگرتەوە. [1] ئەندام و ئەرک یەک نەبوون.
ماددەی ٦٣
تورکیا بڕیاری هەردوو کۆمیسیۆنی لە سێ مانگی دوای ڕاگەیاندن جێبەجێ دەکرد. [1] لە شەش مانگی ئامادەکردن و ساڵی داواکاری جیاوازە. واژۆ سەربەخۆیی خێرا نەبوو.
ماددەی ٦٤
لە ساڵێکی دوای جێبەجێبوون خواستی زۆرینە لای کۆمەڵەی گەلان دەسەلمێنرا. کۆمەڵە توانای هەڵدەسەنگاند و پێشنیاری دەکرد؛ تورکیا لە مافەکان دەبووری و ڕێککەوتنی تر دەهات. [1] چەند مەرج بوو، نە دەوڵەتی خۆکار.

مووسڵ
پەیوەستبوونی خۆبەخشانەی کوردانی مووسڵ بەو وازهێنانە بەستراو بوو. [1] نە گواستنەوەی خێرای تەواوی ویالیەت یان هەموو ناوچە کوردییەکانی ئێران و سووریا؛ نە نەخشەی سەروەریی ئەمڕۆ.
جێبەجێ نەبوو
هەرد ١٩٨٣ پشتڕاستی کردەوە کە نەچووە بواری جێبەجێبوون. [2] ماوە لە واژۆ دەستی پێنەکرد. ڕادپەی گۆڕانی سەربازی-دیپلۆماسی و دوودڵیی هاوپەیمانان و لۆزان و چارەنووسی نایەکسان دەکۆڵێتەوە. [4] لێکدانەوە و دامەزراوەی نەکراو جیاوازن.
لۆزان و یاد
لۆزان ١٩٢٣ هەمان خودموختاری نەگرتەوە.٣ سنووری عێراقی کراوە هێشتەوە؛٣٩ ئازادیی زمانی هەبوو. [3] سێڤەر پێشنیاری کوردی لە بەڵگەی نێودەوڵەتی نووسی. مەرجەکان جیاوازیی لە جێبەجێکردن دەردەخەن.
سەرچاوەکان و خوێندنەوەی زیاتر
- Treaty of Sèvres, Treaty Series No. 11 (1920), printed p. 21, Articles 62–64; official British scan consulted from an existing local research copy.
- Hansard, Treaty of Sevres, 18 February 1983: Douglas Hurd’s answer that the treaty never entered into force.
- Treaty of Lausanne (1923), Articles 3 and 39, historical text consulted from an existing local research copy.
- Loqman Radpey, Kurdistan on the Sèvres Centenary, Nationalities Papers 50.6 (2022; online 2021), pp. 1187–1216: selected discussion of self-determination and the transition to Lausanne.