Ehmedî fêrkirina peyvên Erebî bi Kurdî nîşan dide; lêkolîn jî şerha hiqûqî û xebata perwerdehiya Marifê Nodê vedikole.

Ji yek etîketa helbestê firehtir
Marifê Nodê, an Şêx Mihemed Meʿrûf el-Nudahî, zana û helbestvanekî Kurd ê dawiya sedsala hejdehem û destpêka nozdehem bû. Xelîl Ebdulla nivîsên Erebî, Farisî û Kurdî û hînkirina Qelaçolan û Silêmaniyê vedibêje. [1] VejinBooks Ehmedî wek Kurdîya Navendî tomar dike. [2] Ev zimanê hemû berheman nasêlimîne.
Dibistan û mamoste
Ebdulla dersên bavê wî, xwendina Qelaçolan û Hazar Merdê, têkiliya Mela Ebdullayê Beytûşî û hînkirina Mizgefta Mezin tomar dike. [1] Ev ji texmîna ji navî an danîna otomatîk li dîwana Erdalanê zelaltir e. Wêneya nû cihê saziyê nîşan dide, ne rewşa wê ya kevn.
Armanca perwerdehiya Ehmedî
Pêşgotina transkrîbekirî navê kurê wî Ehmed dide û peyvên Erebî bi Kurdî vedibêje, di beşên nav û lêkeran de. [3] Nivîs di nav Farisî, Erebî û Kurdî de digere. Helbest perwerdehiyê rêk dixe; xwendekarê binavkirî û dabeşkirina rêzimanî armanceke pratîk nîşan didin.
Xwendekar çi dibîne?
Beşa navan rāʾs û ʿayn bi ser û çaw ve girêdide. [4] Beşa lêkeran formên Erebî û wateyên Kurdî dide. [5] Weşana dîjîtal kêşên beşên cuda cuda dike; hemû pirtûk ne mecbûr e yek kêş be. Transkrîpsiyona sererastkirî ne destnivîsa nivîskar e.
Şerha hiqûqî
Reveeng Tayib Tahir û Fayez Abu Bakr Qader di 2022 de Kashf al-ghawamid, şerha helbesta mîrasê Qatr al-ʿarid, vedikolin. Kurte behsa rêkxistin, çavkanî, nêrînên Şafiî û ravekirina ziman dike. [6] Ferheng û hiqûq mijarên cuda hîn dikin. Li vir kurteya weşandî hatiye xwendin, ne hemû destnivîs.
Dîrok û weşan
VejinBooks 1753–1837 dide, Ebdulla 1752–1838. [1] [2] Xebata di nav du sedsalan de ji hûrgiliya derewîn ewletir e. Katalog Zhyan/Silêmanî 1953, Bexda 1986 û weşaneke paşîn a Sineyê tomar dike. [2] Ev nîşanên belavbûnê ne, ne dîrokên jiyanê; hemû weşan nehatine berawirdkirin.
Mîras ji berhemê bixwînin
Pêşgotina pirzimanî, cotên peyvan, rêziman û şerha hiqûqî tevkariyên kontrolbar in. [3] [4] [5] [6] Pêdivî bi pileya bêbelge ya ferhenga duyem an hejmara nepiştrast a berheman nîne. Girêdan dihêlin bê dîtin ku xwendekar çi dixwendin.
Çavkanî û xwendina zêdetir
- Khalil Abdulla, Shaykh Marif Nodeyi: scholar and intellectual, Kurdish Book House, 9 December 2024; biographical essay.
- VejinBooks, Ahmadi/al-Ahmadiyya; author and language metadata, edition list and contents.
- Marif Nodeyi, Ahmadi, preface, VejinBooks transcription; educational purpose and named son Ahmad.
- Marif Nodeyi, Ahmadi, noun section; selected opening vocabulary in VejinBooks transcription.
- Marif Nodeyi, Ahmadi, verb section; selected opening examples in VejinBooks transcription.
- Reveeng Tayib Tahir and Fayez Abu Bakr Qader, study of al-Nudahi’s method in Kashf al-ghawamid, Journal of Basic Sciences 7/11 (2022), pp. 49–66; published abstract consulted.
- Kushared (Mohammed Sardar), Grand Mosque, Sulaymaniyah, 8 November 2019; Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0.