نام‌های کردی دخترانه

نام

خاستگاه و ریشهٔ زبانی

معنا یا توضیح بافت کاربرد

Achan

ریشه در نام مکان دارد و از جغرافیای کردستان گرفته شده است.

نام مکانی در منطقه‌ای در شمال‌غرب دیاربکر در کردستان شمالی.

Ada

از ریشهٔ کردی هورامی و واژهٔ ada گرفته شده است.

واژه‌ای هورامی به معنای مادر است؛ همچنین می‌تواند معنای بزرگ یا بخشنده داشته باشد.

Adan

صورت واژگانی یا ریشه‌ای کردی، پیوندخورده با زمین و باروری.

زمین حاصلخیز؛ مکانی پیوندخورده با باروری و فراوانی.

Adar / Adara

ریشه‌ای فصلی و گل‌محور که با Adarok پیوند دارد.

با Adarok، گلی در اوایل بهار، پیوند دارد؛ همچنین با ماه مارس مرتبط است.

Adema

ریشه در نام مکان دارد؛ نام کوه یا مکان است.

نام کوهی در منطقهٔ کردی ارمنستان.

Adika

ریشه در نام مکان و نام‌گذاری محلی دارد.

نام مکانی برای یک منطقهٔ تفریحی در درسیم.

Aferin

ریشه‌ای واژگانی در کردی با تأثیر فارسی، مرتبط با ستایش و خوش‌اقبالی.

خوش‌اقبال، اعتمادپذیر یا شایستهٔ ستایش؛ با تأیید یا آفرینش نیز پیوند دارد.

Agirîn / Agrine / Agrîn

ریشهٔ کردیِ agir به معنای «آتش».

آتشین، سوزان یا شعله‌ور؛ از ریشهٔ کردیِ واژهٔ آتش گرفته شده است.

Ahang / Aheng

ریشه‌ای موسیقایی و فرهنگی در کردی و فارسی.

هماهنگی؛ برای جشن، شادمانی و گردهمایی‌های موسیقی یا رقص نیز به کار می‌رود.

Ahin / Ahîn

ریشهٔ واژگانی در کردی کلاسیک.

زاهد، استوار، کامل یا تزلزل‌ناپذیر.

Ajda / Ajîn / Ajna / Ajwan

صورت‌های مؤنث کرمانجی با ریشه‌ای مرتبط با رشد.

نام‌های مؤنث کردی، پیوندخورده با جوانه‌زدن، رشد یا پیش‌رفتن.

Ala / Alla

از ریشهٔ کردیِ ala گرفته شده است.

پرچم، بیرق یا درفش.

Alal / Alê / Alik / Alîn / Alûs / Alva

گونه‌های مؤنث کردی که احتمالاً صورت‌هایی توصیفی، رنگ‌محور یا گل‌محورند.

صورت‌های مؤنثی که اغلب با رنگ، روشنایی یا زیبایی شکوفا پیوند دارند.

Aman / Amanc / Amed

Amanc از ریشه‌ای واژگانی در کردی است؛ Amed ریشه در نام مکان دارد.

Amanc به معنای هدف یا مقصود است؛ Amed نام تاریخی کردی دیاربکر است.

Amez / Amraz

ریشه‌های فعلی و اسمی کردی.

Amez به معنای آغوش یا در آغوش گرفتن است؛ Amraz به معنای ابزار، وسیله یا ساز است.

Ara / Aran / Aranak / Aranan

گروهی با ریشه در نام مکان و صورت‌های جغرافیایی.

نام‌هایی پیوندخورده با جغرافیای کردستان؛ Aranak کوهی در بینگول است و Aranan روستایی نزدیک سنه است.

Araz / Arazoo / Arezu

ریشه‌هایی در نام مکان و میل یا آرزو.

Araz به کوه آراز اشاره دارد؛ Arazoo/Arezu به معنای آرزو، امید یا خواسته است.

Arda / Ardil / Areen / Arêz / Arî / Arîman / Arîn / Ariya / Ariyan

ریشه‌های میراث ایرانی باستان و کردی؛ برخی با آتش، نجابت یا هویت آریایی پیوند دارند.

نام‌هایی مرتبط با قدرت، آتش، نجابت یا میراث آریایی و مادی.

Arhat / Arjen / Artîn

ریشه‌هایی تاریخی و قهرمانانه؛ Artîn با شعله پیوند دارد.

نام‌هایی تداعی‌کنندهٔ نیرو، پایداری یا شعله؛ Artîn به‌طور مشخص به معنای شعله است.

Asan / Ase / Asê / Asa / Asha

گونه‌هایی با ریشهٔ کردی و ایرانی؛ برخی با درمان یا پاکی مرتبط‌اند.

گونه‌هایی پیوندخورده با درمان، پاکی یا خرد؛ Asha معنای پاکی را در خود دارد.

Ashti / Aştî / Aştîxwaz

ریشهٔ کردیِ aştî به معنای «صلح».

صلح؛ Aştîxwaz به معنای کسی است که صلح می‌جوید.

Aska / Askê

ریشهٔ جانورشناختی در کردی.

گوزن یا غزال.

Asmin

ریشه‌ای واژگانی در کردی، مرتبط با آسمان و طبیعت.

آسمان؛ برای نوعی گل وحشی نیز به کار می‌رود.

Aso / Asos / Asus / Aşna / Aşvan

ریشهٔ کردیِ aso به معنای «افق»، همراه با صورت‌های تاریخی مرتبط.

Aso به معنای افق است؛ صورت‌های مرتبط با مکان، هویت و تاریخ پیوند دارند.

Astan / Asteng

صورت‌های مؤنث و ادبی در کردی کلاسیک.

نام‌های مؤنث کردی کلاسیک با حال‌وهوایی ادبی و کهن.

Avan / Avbin / Avbîn / Avdar / Avdel

ریشهٔ کردیِ av به معنای «آب».

نام‌هایی بر پایهٔ آب؛ Avdar آوردن یا حمل‌کردن آب را تداعی می‌کند، مانند آورندهٔ چشمه.

Aveen / Avîn / Evîn

ریشهٔ کردیِ evîn/avîn به معنای «عشق».

عشق، محبت یا دلبستگی عمیق عاطفی.

Avesta / Avêste

ریشه‌ای متنی در اوستا و آیین زرتشتی.

متون مقدس آیین زرتشتی.

Avreng / Avşîn / Avyar / Avzêl / Avzen / Avzer

گروهی از ریشه‌های مرتبط با آب که از av گرفته شده‌اند.

نام‌هایی پیوندخورده با آب، رودها، تازگی و سرزندگی.

Awar / Aware / Awat / Awaz

ریشه‌های واژگانی کردی برای امید و صدا.

Awat به معنای امید یا آرمان است؛ Awaz به معنای صدا، ندا یا نغمه است.

Awing / Awîng / Awira

ریشهٔ واژگانی کردی.

Awîng به معنای قطرهٔ شبنم است؛ این گروه حال‌وهوای مؤنثی نرم و لطیف دارد.

Axîn / Axînk

ریشهٔ عاطفی در کردی.

آه، اندوه یا مویهٔ عمیق.

Aza / Azade / Azadî

ریشهٔ کردی و ایرانیِ azad به معنای «آزاد».

Aza به معنای شجاع است؛ Azade به معنای آزاد است؛ Azadî به معنای آزادی است.

Azîn / Azrîn / Azû

گروهی از ریشه‌های مربوط به آرایش و زیورآلات.

زیور، آرایش، جواهرات یا زیبایی تزئینی.

Babouna

نامی گیاهی.

بابونه؛ گل کوچک سفید با مرکز زرد که در اوایل بهار می‌شکفد.

Bada / Bade

ریشه در نام مکان دارد و با باته پیوند دارد.

نامی مرتبط با باته، روستایی میان دهوک و زاویته.

Bafrin / Befrîn / Befraw / Befrî

ریشهٔ کردی، مرتبط با برف و سفیدی.

برف‌گون، سفید چون برف یا آب برف.

Bahar / Behar / Bohar / Bihar

ریشه‌ای فصلی در ایرانی و کردی از واژهٔ bahar گرفته شده است.

بهار، فصل نوزایی پس از زمستان.

Bahast

ریشهٔ واژگانی توصیفی در کردی.

هوشیار، بیدار یا آگاه.

Bahoz

ریشه در آب‌وهوا و طبیعتِ کردی دارد.

توفان، گردباد یا تنوره‌باد.

Bahya

ریشه در نام مکان دارد؛ نام کوه یا مکان است.

نام کوهی در کردستان.

Bajîlan / Balnexşîn

ریشه‌های توصیفی کردی، مرتبط با آراستگی.

تزئین‌شده، آراسته یا به‌زیبایی زینت‌یافته.

Bakhan

ریشه‌ای واژگانی و مکانی، مرتبط با باغ‌ها.

باغ‌ها؛ با روستایی نزدیک مریوان بر کوه گاران نیز پیوند دارد.

Balen / Belên

ریشهٔ واژگانی کردی، مرتبط با پیمان یا احساس.

عهد، وعده، شور یا دلبستگی.

Banê / Bano

ریشه در عنوان احترام‌آمیز مؤنث دارد.

بانو، زن نجیب یا زن محترم.

Banoura

نامی تاریخی و کهن که احتمالاً از عصر ساسانی به جا مانده است.

نامی کهن که ریشه‌اش تا عصر ساسانی دنبال می‌شود.

Barana / Baran / Barav / Barêz / Barîn

ریشهٔ کردیِ مرتبط با آب‌وهوا؛ واژهٔ baran به معنای «باران».

باران؛ Baran عنوان بسیاری از ترانه‌های مردمی کردی نیز هست.

Barzan / Barûve

ریشه در قبیله و نام مکان دارد.

نامی قبیله‌ای و منطقه‌ای در کردی با پیوندی استوار به مکان و تبار.

Bawan / Baweşen / Baweşîn

گروهی از ریشه‌های کردیِ مربوط به نیاکان و خانه.

خانهٔ نیاکان، ریشه‌داری یا خاستگاه خانوادگی.

Bazê / Baziyan / Bazîn

گروهی از ریشه‌های مربوط به شاهین و زیورآلات.

نام‌هایی پیوندخورده با شاهین‌ها، ظرافت یا آرایشی دستبندگونه.

Bedar / Bêdar

ریشهٔ کردی برای بیداری.

بیدار، مراقب یا هوشیار.

Bedew / Bedewcan

ریشهٔ توصیفی کردی.

زیبا؛ Bedewcan معنای روح زیبا را در خود دارد.

Begî / Begîxan

ریشه‌ای اشرافی و احترام‌آمیز با پسوند -xan ساخته شده است.

بانوی نجیب؛ -xan معنای جایگاه اجتماعی یا زنانگی اشرافی را می‌افزاید.

Behêz

ریشهٔ کردی به معنای نیرو و قدرت.

قدرتمند، قوی یا پرتوان.

Bejîn / Bêjîn / Bejna / Bejnê

ریشهٔ کردیِ bejn به معنای «قامت یا اندام».

اندام، قد، پیکر یا قامتی موزون.

Belalûk / Belar / Belîban / Belîcan / Belqis

گروهی آمیخته از ریشه‌های گیاهی و تاریخی.

شامل پیوندهایی با گل و گیلاس و صورت‌های مؤنث تاریخی کهن‌تر.

Bêlîm / Bêmal

ریشهٔ مرکب کردی با bê- به معنای «بی‌» یا «بدون».

بی‌خانمان، بی‌ریشه یا سرگردان.

Benav / Benaw / Bênaw

ریشهٔ مرکب کردی با bê- به معنای «بی‌»، همراه با nav به معنای «نام».

بی‌نام؛ کسی که نام یا عنوان ثابتی ندارد.

Bênaz

ریشهٔ مرکب کردی با تأثیر فارسی.

بدون عشوه یا تظاهر؛ با جذابیتی فروتنانه.

Bendan / Benden / Bendewa / Bendewan

ریشهٔ کردی مرتبط با عوارض زمین و فعل.

راه‌های کوهستانی، انتظار یا درنگ‌های سفر.

Benewş / Binefş / Binevş

ریشهٔ گیاهی.

گل بنفشه.

Bengîn / Berafîn / Berav / Beraw / Berbang / Berçem

ریشه‌های توصیفی گوناگون کردی که berbang در میانشان برجسته است.

شامل معناهایی چون سپیده‌دم، کنار رود و روشناییِ آغاز روز.

Berbijîn / Berdar / Berevan

گروهی از ریشه‌های مربوط به باروری و حفاظت.

بارور، حاصلخیز یا محافظ؛ Berevan مدافع یا نگهدارنده را تداعی می‌کند.

Berdil / Berem / Berfende

ریشهٔ مرکب با dil به معنای «دل».

محبوب، عزیز دل یا گرامی از نظر عاطفی.

Berhem

ریشهٔ مربوط به تولید در کردی، با تأثیر عربی.

اثر، آفرینش یا حاصل تلاش.

Berî / Bêrî / Berîcan / Bêrîcan / Berîn / Bêrîn

ریشه در کار و زندگی دامداری دارد.

مرتبط با سنت‌های دوشیدن شیر در کوهستان و زندگی دامداری.

Berivan / Bêrîvan / Bêrîwan / Berîxan

ریشه‌ای شغلی در دامداری با -van/-wan ساخته شده است.

زنی که گوسفند یا بز می‌دوشد؛ با زیبایی کوهستانی نیز پیوند دارد.

Berken / Berma / Bermal / Bermalî

ریشه‌های توصیفی و خانگی کردی.

خندان، خانگی یا مرتبط با نقش‌های خانه.

Bersîn / Berwar / Berzê / Besê / Besna

ریشه‌های توصیفی کردی.

بلند، برافراشته یا کافی؛ Besê در معنای تحت‌اللفظی یعنی «بس است».

Bestin / Betîn / Bêwîjan / Bewran

گروهی از ریشه‌های توصیفی.

گرما، لطافت یا حرارتی ملایم.

Bêxal / Bexşan / Bexşîn

ریشه‌های گوناگون جغرافیایی و فعلی.

Bêxal آبشاری نامدار را به یاد می‌آورد؛ Bexşîn به معنای بخشیدن، آمرزیدن یا عطاکردن است.

Beyan / Beyani

ریشهٔ زمانی در کردی.

صبح، سپیده‌دم یا آغاز روز.

Beybîn / Beybûn / Beysos / Bezma

گروهی از ریشه‌های گیاهی و مردمی.

شامل پیوندهای گلی مانند بابونه و دیگر صورت‌های مؤنث لطیف.

Bêzar

ریشهٔ عاطفی در کردی.

خسته، پریشان یا فرسوده.

Beza / Bezîn / Bezav

گروهی از نام‌های مؤنث کردی.

صورت‌های مؤنث رایج با حال‌وهوای سنتی کردی.

Bihin

ریشهٔ حسی در کردی.

نفس، بو یا رایحه.

Biheşt / Bijarde / Bijew / Bijîn / Bijwên / Bijya

ریشه‌های کردی و متأثر از فارسی.

Biheşt به معنای بهشت است؛ Bijarde به معنای برگزیده است؛ Bijîn به معنای زیستن است.

Bilêse / Bilind

ریشه‌های توصیفی کردی.

شعله، درخشش یا بلندی؛ Bilind به معنای بلند یا قدبلند است.

Bînahî / Binar / Binav

گروهی از ریشه‌های دیداری و جغرافیایی.

دید، نور یا زمین کوهپایه‌ای.

Birca / Birûsk / Birwa / Biryar

ریشه در ذهن و نیروهای طبیعی دارد.

باور، آذرخش یا تصمیم.

Bîşeng / Bişkoj / Bişkuj / Bişkurîn

ریشه‌های گیاهی و بیانی.

غنچهٔ گل، شکوفهٔ بازشونده یا شکوفهٔ خندان.

Biwar / Biyan / Blîmet / Boran / Bûken

ریشه‌های واژگانی گوناگون.

شامل معناهایی مانند بیگانه یا خارجی، استعداد ویژه یا نام‌های مؤنث منطقه‌ای.

Can / Canan / Canê

ریشهٔ کردی و فارسیِ can به معنای «جان و زندگی».

جان، زندگی، محبوب یا عزیز.

Cawîdan / Celal

ریشهٔ ادبی فارسی و کردی که در Celal از عربی تأثیر پذیرفته است.

جاودانه؛ Celal شکوه، عظمت یا وقار درخشان را می‌رساند.

Cerê / Cewê / Cewher

ریشهٔ گوهر در کردی و فارسی.

گوهر، جوهر یا گوهر درونی ارزشمند.

Cîhan / Ciran / Cîran / Ciya / Comerd

ریشه‌های واژگانی گسترده.

جهان، همسایه، کوه یا بخشندگی.

Ciwanê / Ciwangul / Ciwanî / Ciwannaz / Ciwanrû / Ciwana / Ciwancan

ریشهٔ کردیِ ciwan به معنای «زیبا و جوان».

زیبایی، جوانی و ظرافت؛ Ciwangul به معنای گل زیباست.

Çakîn / Çavgeş / Çavreş / Çavşîn / Çawcuwan / Çawrê / Çawreş

ریشهٔ مرکب با çav به معنای «چشم».

نام‌هایی بر محور چشم‌های چشمگیر: چشم روشن، چشم سیاه، چشم آبی یا چشم زیبا.

Çêker / Çeko / Çeleng

ریشه‌های کردیِ مربوط به آفرینش و توصیف.

سازنده، آفریننده یا کسی با ظاهری زیبا و چشمگیر.

Çeman / Çemê / Çengzêr / Çerîn / Çilo

ریشهٔ کردیِ çem به معنای «رود یا جویبار».

آب روان، سرزمین رودها و تصویرهای طبیعی مرتبط.

Çîmen / Çinar / Çinûr / Çirîsk / Çiro / Çirûsk / Çistê

ریشه‌های گیاهی و طبیعی.

چمنزار، چنار، جوانه، جرقه یا روشنایی شعله‌گون.

Çiya / Çiyako / Çoman / Çopî / Çorîn / Çûçê / Çuwan

ریشه‌های جغرافیایی و فرهنگی.

کوه، رقص، زیبایی و پیوندهایی با روستا یا چشم‌انداز.

Daban / Dalaho / Damaw / Dangar

گروهی از ریشه‌های مکانی و تاریخی.

نام‌هایی پیوندخورده با جغرافیای کردستان، چشم‌انداز و یاد مکان‌های تاریخی؛ Dangar با منبعی تاریخی پیوند دارد.

Danya / Danyar / Dara / Darçîn / Darîn / Darwn

ریشه‌های واژگانی گوناگون کردی؛ dar اغلب با دارابودن، درخت یا ثروت مرتبط است.

Dara به معنای ثروتمند یا دارنده است؛ Darçîn به معنای دارچین است؛ صورت‌های مرتبط تداعی‌هایی طبیعی و برخوردار از رونق دارند.

Daria / Darya / Daristan / Dashne / Dastan

ریشه‌های طبیعی و ادبی.

Darya به معنای دریا یا اقیانوس است؛ Daristan به معنای جنگل است؛ Dastan به معنای داستان، حکایت یا حماسه است.

Daxaz / Dixaz / Dene / Dejin / Delal

ریشه‌های فعلی و عاطفی کردی.

Daxaz به معنای درخواست یا مطالبه است؛ Delal به معنای محبوب، گران‌بها یا عزیز و گرامی است.

Demgul / Dengîn / Derav / Derin

گروهی از ریشه‌های مربوط به صدا و مکان.

Dengîn به معنای طنین‌انداز یا پژواک‌دار است؛ Derav نام مکانی است؛ صورت‌های مرتبط، عمق و حضور را تداعی می‌کنند.

Derman / Dêrsim / Dersima / Derzîn

ریشه‌های درمانی و مکانی.

Derman به معنای درمان، علاج یا داروست؛ Dêrsim به استان تاریخی کردی‌ای اشاره دارد که امروز رسماً تونجلی نامیده می‌شود.

Desmal / Dever / Devken / Dewken

ریشه‌های واژگانی مربوط به مواد و بیان.

Desmal به معنای دستمال یا روسری است؛ Devken/Dewken دهان خندان یا حالتی شاد را تداعی می‌کند.

Dia / Dîana / Diblin / Dicle

ریشه‌های مؤنث و رودمحور.

Dicle نام کردی رود دجله است؛ صورت‌های مرتبط، نام‌های مؤنث کردی کلاسیک‌اند.

Dîdar / Dihok

ریشه‌های دیداری و مکانی.

Dîdar به معنای دیدن، دیدار یا ملاقات است؛ Dihok از شهرهای مهم کردستان جنوبی است.

Dila / Dilan / Dîlan

ریشهٔ کردیِ dil به معنای «دل».

Dila به معنای دل است؛ Dîlan با رقص مردمی و جشن کردی نیز پیوند دارد.

Dilar / Dilara / Dilaram / Dilare / Dilawaz

صورت‌های مرکب بر پایهٔ dil به معنای «دل».

نام‌هایی بر محور دل، لطافت و محبت؛ Dilaram به معنای دل آرام یا تسلی‌یافته است.

Dilba / Dilbaz / Dilber / Dîlber / Dilcan

گروهی از ریشه‌های مرکبِ دل‌محور.

Dilber به معنای دل‌ربا یا محبوب است؛ Dilcan به معنای جان دل است.

Dildar / Dilê / Dilgerm / Dilgir / Dilîn / Dilistan

ریشه‌های عاطفی بر پایهٔ دل.

Dildar به معنای عاشق است؛ Dilgerm به معنای گرم‌دل است؛ Dilistan به معنای سرزمین دل است.

Dilkanî / Dîlman / Dilmest / Dilnaz / Dilnîgar

صورت‌های مرکب بر پایهٔ dil ساخته شده‌اند.

Dilkanî به معنای دل چشمه است؛ Dilnaz به معنای عشوه‌گر یا نازک‌دل است؛ صورت‌های مرتبط بر زیبایی و محبت تأکید دارند.

Dilniya / Dilocan / Dilok / Dilorîn / Dilovan

گروهی از ریشه‌های دل‌محور با ظرافت‌های عاطفی و مکانی.

Dilniya به معنای مطمئن یا بااعتمادبه‌نفس است؛ Dilovan به معنای دلسوز یا مهربان است.

Dilpak / Dilron / Dilsoz / Dilşa / Dilşên

نام‌های مرکب بر پایهٔ دل.

Dilpak به معنای دل پاک است؛ Dilsoz به معنای وفادار یا پاک‌دل است؛ Dilşa به معنای دل شاد است.

Dilvan / Dilvîn / Dilxoş / Dilxwaz / Dilxweş

گروهی از ریشه‌های دل‌محور که عشق و شادی را بیان می‌کنند.

Dilvîn به معنای عشق دل است؛ Dilxoş/Dilxweş به معنای شاددل، شادمان یا دلپذیر است.

Dîmen / Dindik / Dirê / Dîristan / Dîroka

ریشه‌های واژگانی دیداری و تاریخی.

Dîmen به معنای صحنه یا چشم‌انداز است؛ Dîroka به معنای تاریخ است.

Dîwan / Diyana / Diyar / Diyarî / Diyara / Doman

ریشه‌های واژگانی کردی، مرتبط با دیده‌شدن و هدیه‌دادن.

Diyarî به معنای هدیه است؛ Diyar/Diyara به معنای نمایان، آشکار یا شناخته‌شده است.

Edgar / Efsan / Elegez / Elfesya / Elind / Elmas

ریشه‌های ادبی و توصیفی گوناگون.

Elmas به معنای الماس است؛ صورت‌های مرتبط، نام‌های مؤنث جاافتادهٔ کردی‌اند.

Enwa / Erdelan / Erdem / Ernewaz / Erzen / Erzo

ریشه‌هایی تاریخی و مرتبط با امارت.

Erdelan به امارت تاریخی کردی اردلان اشاره دارد؛ صورت‌های مرتبط وقار و میراث را تداعی می‌کنند.

Esma / Esmê / Esmer / Esmercan / Esmerxan / Esmîxan

ریشه‌های توصیفی و احترام‌آمیز.

Esmer به معنای زیبایی سبزه‌رو یا گندمگون است؛ پسوندهایی مانند -xan نجابت یا بانو بودن را می‌افزایند.

Esrîn / Estê / Estêre / Estêr

ریشه‌های عاطفی و آسمانی.

Esrîn به معنای اشک است؛ Estêre/Estêr به معنای ستاره است.

Etûn / Evser / Ewaz / Ewîn / Ewrîn / Exter

گروهی از ریشه‌های آسمانی، طبیعی و عاطفی.

نام‌هایی پیوندخورده با آسمان، طبیعت، میل یا روشنایی.

Eyşan / Ezcan / Ezîn / Ezma / Ezo

گروهی از واژه‌های مؤنث.

صورت‌های مؤنث جاافتادهٔ کردی با کاربردی لطیف و سنتی.

Felek / Fener / Fênik / Feraşîn

ریشه‌هایی بر پایهٔ سرنوشت، نور و نسیم.

Felek به معنای سرنوشت یا آسمان گردان است؛ Fener به معنای فانوس است؛ Fênik به معنای نسیم خنک است.

Ferman / Ferzê / Ferzîne / Fîdan

ریشه‌های مربوط به اقتدار و گیاهان.

Ferman به معنای فرمان، حکم یا دستور است؛ Fîdan به معنای نهال است.

Fîlya / Fîrya / Firyal / Firmêsk

گروهی از ریشه‌های عاطفی.

Firmêsk به معنای اشک است.

Galawezh / Galawej / Gelavêj / Gelawêj

ریشه در آسمان و گاه‌شماری دارد.

ستارهٔ درخشانی که در تابستان دیده می‌شود؛ پنجمین ماه گاه‌شمار کردی نیز هست.

Galla / Gelaz / Gasha / Geşa / Gashbin / Geşîn

ریشه‌های طبیعی، عاطفی و خوش‌بینانه.

Galla به معنای برگ است؛ Gasha/Geşa شادی، رشد یا روشنایی را تداعی می‌کند؛ Gashbin به معنای خوش‌بین است.

Gawhar / Gewher / Gewrê / Gever

ریشه‌های مربوط به سنگ گران‌بها و چشم‌انداز.

Gawhar/Gewher به معنای گوهر یا سنگ گران‌بهاست؛ صورت‌های مرتبط می‌توانند دشت‌های باز و پهناور را نیز تداعی کنند.

Gazî / Gazîn / Gaziza / Gezîza

ریشه‌های مربوط به ندا و گل.

Gazî به معنای ندا یا درخواست است؛ Gaziza به گلی هفت‌رنگ اشاره دارد.

Gelas / Gêlas / Gerdan / Gerdana

ریشه‌های گیاهی و مربوط به آراستگی.

Gelas به معنای گیلاس است؛ Gerdan به معنای گردنبند است.

Gerdangaz / Gerdengaz / Gerdew / Gerdîn / Gerdûn

ریشه‌های کیهانی و توصیفی.

Gerdûn به معنای کیهان یا سپهر جهان است.

Geşê / Gezing / Gezîne / Gilêne / Gilya / Gilyaz

ریشه‌های مربوط به دید و وضوح.

نام‌هایی پیوندخورده با روشنایی، دید، وضوح و ادراک.

Giyaban / Giraw / Gizem

ریشه‌های گیاهی و حسی.

Giyaban به گیاهی بسیار خوش‌بو اشاره دارد.

Glara / Glare / Glay / Gona / Gorkem

ریشه‌های دیداری و زیبایی شاعرانه.

Glara به معنای مردمک چشم یا بینایی است؛ Gona به معنای گونه است؛ Glay حال‌وهوای شاعرانهٔ «گل و ماه» دارد.

Govend / Gozê / Gozel / Grîvan / Guhdar / Guhtem

ریشه‌های فرهنگی و بیانی.

Govend به رقص حلقه‌ای کردی اشاره دارد؛ صورت‌های مرتبط عشق، ظرافت یا توجه را تداعی می‌کنند.

Gul / Gulabax / Gullabakh / Gullbakhi

ریشهٔ کردیِ gul به معنای «گل و گل سرخ».

Gul به معنای گل یا گل سرخ است؛ Gullbakhi به گل سرخ خارداری اشاره دارد که در گلاب‌گیری به کار می‌رود.

Gulale / Gullala / Gulal / Gulan / Gullan

ریشه‌های گلی و فصلی.

Gulale به گلی سرخ با خال‌های سیاه اشاره دارد؛ Gulan دومین ماه بهار است.

Gulasor / Gulav / Gullaw / Gulavî

ریشه‌های مربوط به گل و گلاب.

Gulasor به معنای گل سرخِ قرمز است؛ Gulav/Gullaw به معنای گلاب است.

Gulazer / Gulazêr / Gulîzêr / Gulbahar / Gulbihar / Gullbahar

ریشه‌های مرکب گلی.

Gulazêr به معنای گل طلایی است؛ Gulbahar به معنای گل بهاری است.

Gullbasar / Gullbo / Gulçin / Gulçîn

ریشه‌های گلی و کنشی.

Gullbasar به سنجاق‌کردن گل بر سر اشاره دارد؛ Gullbo به معنای خوش‌بو چون گل است؛ Gulçin به معنای گل‌چین است.

Gulda / Guldan / Gulê / Gulî / Gulîk / Gulîn

گونه‌های اصلی ریشهٔ گل.

Guldan به معنای گلدان است؛ صورت‌های مرتبط همگی بر گل، گل سرخ و زیبایی گل‌ها متمرکزند.

Gullhanar / Gulnar / Gulîstan / Gulîxan

ریشه‌های گلی، باغی و احترام‌آمیز.

Gullhanar/Gulnar به شکوفه‌های انار اشاره دارد؛ Gulîstan به معنای گلستان است؛ Gulîxan به معنای گل نجیب است.

Gulnam / Gulnîşan / Gulperî / Gulroj / Gullnaz / Gulnaz

ریشه‌های مرکب گلی با آرایه‌های شاعرانه.

Gulperî به معنای گل پری است؛ Gulroj به معنای گل خورشید است؛ Gullnaz/Gulnaz زیبایی گلیِ لطیف یا دل‌فریب را تداعی می‌کند.

Gulşen / Gulşênî / Gulsînem / Gulzar / Gülizar / Guzê

ریشه‌های کلاسیک مربوط به گل و باغ.

نام‌هایی پیوندخورده با باغ‌ها، گل سرخ و ظرافت کلاسیک گل‌ها؛ Gulzar معنای باغ گل سرخِ شکوفا را در خود دارد.

Habe / Haiv / Haivin / Hajila

ریشه‌های عاطفی، آسمانی و گیاهی.

Habe به معنای محبوب است؛ Haiv با ماه پیوند دارد؛ Hajila به گیاهی صحرایی اشاره دارد.

Halala / Helal / Helale / Halar / Halaw

ریشه‌های گیاهی و گرمای آتش.

Halala به گلی زرد و کوهستانی یا گردهٔ کندوی عسل اشاره دارد؛ Halar گرمای آتش را تداعی می‌کند.

Halim / Halwan / Halyan / Hana

ریشه‌های عاطفی، مکانی و امیدبخش.

Halim به معنای صبور یا آرام است؛ Hana به معنای امید است.

Hatîcan / Hawîn / Hedar / Hêja / Hejîn

ریشه‌های فصلی و مربوط به فضیلت.

Hawîn به معنای تابستان است؛ Hedar به معنای صبر است؛ Hêja به معنای گران‌بها یا بسیار ارزشمند است.

Helat / Helbîn / Helez / Helin / Hêlîn / Hêlan / Heliz / Helvîn

گروهی از ریشه‌های خانگی و مربوط به پناه.

Helin/Hêlîn به معنای آشیانه است و نماد خانه، امنیت و تعلق به شمار می‌رود.

Hemayîl / Hemyan / Henar / Hinar / Heynar

گروهی از ریشه‌های گیاهی.

Henar/Hinar به معنای انار است.

Hêra / Hermê / Hêro / Hetav / Hetaw

ریشه‌هایی بر پایهٔ گل وحشی و خورشید.

Hêro به معنای گل وحشی است؛ Hetav/Hetaw به گرمای خورشید یا نور آفتاب اشاره دارد.

Hêva / Hevdem / Hevîn / Hevjîn / Hevovê / Hevrê / Hevta

گروهی از واژه‌های مؤنث.

صورت‌های مؤنث سنتی کردی که اغلب حال‌وهوایی لطیف، صمیمی یا رابطه‌محور دارند.

Hewar / Hewaxan / Hewîn / Hewrê / Heycan

ریشه‌های فصلی و عاطفی.

Hewar می‌تواند به اردوگاه تابستانی یا فریاد کمک اشاره کند؛ صورت‌های مرتبط حرکت و احساس را در خود دارند.

Hezar / Hizar / Hîran / Hîvî / Hîvîdar

گروهی از ریشه‌های فراوانی و امید.

Hezar به معنای هزار یا فراوانی است؛ Hîvî به معنای امید است؛ Hîvîdar به معنای امیدوار یا خوش‌بین است.

Hojîn / Hoşeng / Hozan

ریشه‌های ادبی و موسیقایی.

Hozan به معنای خواننده، شاعر یا ترانه‌ساز است.

Ieliyan / Ienan / Ieriya / Iesewa / Irem

ریشه‌های مربوط به اعتماد، پاکی و مکان.

Ieliyan به معنای آشیانه است؛ Ienan به معنای اعتماد است؛ Ieriya به معنای پاک است؛ Iesewa به روستایی در پشدر اشاره دارد.

Jamin / Jasan / Jawe / Jazar / Jazhna / Jajna

ریشه‌های جسمانی و جشن‌محور.

Jamin به معنای پیشانی است؛ Jazhna/Jajna به معنای جشن، بزم یا شادی است.

Jgargosh / Jgarsoz / Jihan / Cîhan / Jinar / Jolana

ریشه‌های عاطفی، جهانی و حرکتی.

Jgargosh به معنای فرزند است؛ Jgarsoz به معنای دلسوز است؛ Jihan/Cîhan به معنای جهان است؛ Jolana به معنای تاب است.

Jarê / Jîlwan / Jîman / Jînda / Jînê / Jîno / Jîrê / Jîvîn / Jiyan / Jiyar

ریشهٔ کردیِ jiyan/jîn به معنای «زندگی».

نام‌هایی بر محور زندگی، سرزندگی، زیستن و هستی.

Kaban / Kahin / Kahîn / Kajin / Kajîn

گروهی از واژه‌های مؤنث کلاسیک.

نام‌های مؤنث سنتی کردی با کاربرد دیرپای ادبی و فرهنگی.

Kale / Kalê / Kani / Kanî / Kanîk

گروهی از ریشه‌های مربوط به سرچشمهٔ آب.

Kanî به معنای چشمه، آب‌نما یا منبع آب است.

Kawe / Kawê / Kejal / Keje / Kejê

گروهی از ریشه‌های زیبایی و جانوری.

Kejal به معنای غزال است؛ Keje/Kejê به دختری زیبا یا درخشان اشاره دارد.

Keser / Kevi / Kevî / Kevok / Kewser

ریشه‌های عاطفی، حرکتی، پرندگان و آب مقدس.

Keser به معنای اندوه یا آه عمیق است؛ Kevok به معنای کبوتر است؛ Kewser به رود آسمانی بهشت اشاره دارد.

Kezizer / Kezîzer / Kine / Kinê / Kiner / Kinêr

ریشه‌های توصیفی و مربوط به آرایش پیکر.

Kezizer به گیسوان بافتهٔ طلایی یا موهای روشنِ بافته اشاره دارد.

Kiristan / Kirîstan / Kistan / Kîstan

گروهی از ریشه‌های منطقه‌ای و تاریخی.

نام‌هایی پیوندخورده با مکان، جغرافیا و حافظهٔ منطقه‌ای کهن‌تر.

Koçer / Koser / Kulilk / Kulîlk

ریشه‌های کوچ‌نشینی و گیاهی.

Koçer به معنای کوچ‌نشین است؛ Kulîlk/Kulilk به معنای شکوفه یا گل است.

Kurde / Kurdistan / Kvrin / Kvrîn / Kwestan / Kwêstan

ریشه‌های قومی و جغرافیایی.

Kurde به معنای کردی است؛ Kurdistan به معنای سرزمین کردهاست؛ Kwestan/Kwêstan به کوه‌ها یا بلندی‌ها اشاره دارد.

Lachin / Lahi / Laile / Leylan / Leylê

ریشه‌های مربوط به پرندگان، سیل و شب در ادبیات.

Lachin می‌تواند به پرنده‌ای شکاری یا منطقه‌ای کردی اشاره کند؛ Lahi به معنای سیل است؛ Laile/Leylê شب و عشق کلاسیک را تداعی می‌کند.

Laizok / Lajan / Laleş / Lalash

ریشه‌های فرهنگی و مکان مقدس.

Laizok به معنای رقصندهٔ خوب است؛ Laleş/Lalash به مرکز مقدس ایزدیان اشاره دارد.

Lalezar / Lalazar / Lalav / Laman / Langeza

ریشه‌های گلی، آبی و آب‌وهوایی.

Lalezar به معنای باغ لاله است؛ Lalav به معنای سیل است؛ Langeza به معنای باران است.

Lanja / Lanke / Lara / Larak / Larasa / Larzana / Lava / Lawlaw

گروهی از واژه‌های مؤنث.

نام‌های مؤنث سنتی کردی با الگوهای آوایی لطیف و آهنگین.

Lêlav / Lelan / Leman / Lence / Lerzan / Lêvken

ریشه‌های آبی، بیانی و حرکتی.

Lêlav به معنای برف در حال ذوب است؛ Lêvken به معنای لب‌های خندان است.

Leymîn / Lezîn / Lilan / Lîlyan / Liza / Lîza

گروهی از ریشه‌های موسیقایی و غنایی.

Lilan با آواز یودل یا بیان آوازیِ آهنگین پیوند دارد.

Lolav / Lorî / Lorîcan / Lorîn / Lorkê

ریشه‌های موسیقایی و پرورشی.

Lorîn به معنای لالایی است.

Madam / Mahnous / Malmal / Malo

گروهی از ریشه‌های توصیفی، خانگی و مکانی.

معناها شامل تکه‌ای تیره و براق، نام شهری، خانه‌داری دقیق یا گیاهان دروشده است.

Mamisa / Mamz / Mana / Manay

ریشه‌های گیاهی، جانوری و تاریخی باستانی.

Mamisa به شقایق زرد یا روستا اشاره دارد؛ Mamz به معنای گوزن است؛ Mana به معنای سرور است و مانایی‌های باستان را نیز به یاد می‌آورد؛ Manay به معنای جاودانه است.

Mandan / Mandana / Mangeşew / Maşa

ریشه‌های تاریخی، ماه‌محور و دامداری.

Mandana مادر کوروش را به یاد می‌آورد؛ Mangeşew به معنای مهتاب است.

Mebest / Medya / Mîdya / Mehabad

ریشه‌های مربوط به هدف و جغرافیای تاریخی.

Mebest به معنای هدف یا مقصود است؛ Medya/Mîdya به معنای سرزمین مادهاست؛ Mehabad شهر جمهوری تاریخی کردی است.

Mehrîban / Mehrîcan / Mehrîvan / Mejbîr / Mêmê / Mendal

ریشه‌های عاطفی و مهربانی.

Mehrîban به معنای مهربان، دلسوز یا بامحبت است.

Mercam / Mêrdîn / Merîvan

ریشه در نام مکان دارد.

Mêrdîn به ماردین در کردستان شمالی اشاره دارد؛ Merîvan به شهر مریوان در کردستان شرقی اشاره می‌کند.

Mest / Mestan / Mêxek / Meyro

ریشه‌های عاطفی و شاعرانه.

Mest به معنای مست، ازخودبی‌خود یا مست عشق است.

Mîran / Mirarî / Mirarîxan / Miryem / Mizgin / Mizgîn

ریشه‌های اشرافی و خبر خوش.

Mirarî به معنای مروارید است؛ Mizgin/Mizgîn به معنای خبر خوش یا مژده است.

Nada / Nahi / Nakhshin / Nexşîn

ریشه‌های میوه‌ای، آسمانی و تزئینی.

Nada به معنای میوهٔ زودرس است؛ Nahi به معنای ستارهٔ صبح است؛ Nakhshin/Nexşîn به معنای آراسته یا ظریف است.

Nalin / Nalîn / Namam / Narawan

ریشه‌های عاطفی و گیاهی.

Nalin/Nalîn به معنای ناله، آه‌کشیدن یا مویه است؛ Namam به معنای نهال جوان است؛ Narawan به درختی اشاره دارد.

Nare / Narê / Nari / Narin / Narîn

ریشه‌هایی بر پایهٔ آتش و لطافت.

نام‌هایی مرتبط با آتش باستانی، نرمی، لطافت یا آواز اندوهگین.

Narîman / Narîncan / Narme / Narmin / Nermîn

گروهی از ریشه‌های نرمی و ملایمت.

Narme به معنای ملایم یا نرم‌دل است؛ Narmin/Nermîn به معنای نرم، لطیف و زیباست.

Narnj / Narst / Nashm / Neşmîn / Nashmil / Neşmîl

ریشه‌های میوه‌ای و لطافت.

Narnj به معنای پرتقال است؛ Nashm راه‌رفتن آرام را تداعی می‌کند؛ Nashmil/Neşmîl به معنای کوچولوی دل‌فریب است.

Naska / Naskê / Naskol / Nasrin / Nesrîn

ریشه‌های لطافت و گل.

Naska به معنای لطیف یا نرم است؛ Nasrin/Nesrîn به گلی سفید و خوش‌بو اشاره دارد.

Navbihar / Newbohar / Nawnamam / Nawniga / Nawxoş

ریشه‌های تازگی و نوزایی.

Navbihar/Newbohar بهار نو را تداعی می‌کند؛ Nawnamam به معنای نهال‌های تازه است؛ Nawniga نگاهی عاشقانه یا لطیف را تداعی می‌کند.

Nawzar / Nawzhin / Nawjin / Nozhin / Nojin / Nûjen

گروهی از ریشه‌های نوزایی و ارزش.

Nawzar به معنای طلای نو است؛ Nozhin/Nojin/Nawzhin به معنای زندگی نو، نوزایی یا احیاست؛ Nûjen به معنای تازه‌متولدشده یا امروزی و نسل نو است.

Nayri / Nayrizh / Naysar

ریشه‌های آتش باستانی و قبیله‌ای.

Nayri با آتش باستانی در سنت گاهانی پیوند دارد؛ Nayrizh پیوندی با قبیلهٔ گوران را به یاد می‌آورد.

Naza / Naz / Nazê / Nazanin / Nazenîn

ریشهٔ کردی و فارسیِ naz به معنای لطافت، جذابیت و عشوه.

عشوه، جذابیت، نرمی و زیبایی دل‌نشین؛ Nazanin به معنای دل‌فریب یا دوست‌داشتنی است.

Nazdar / Nazgull / Nazgul / Nazik / Naznaz

ریشه‌های مرکبِ naz با عناصر گلی و لطافت.

زیبا، گل‌گون، لطیف یا با جذابیتی ظریف.

Nergiz / Nêrgiz / Nêrîn / Nermê / Nevin / Nevîn

گروهی از ریشه‌های گلی و نرمی.

Nergiz/Nêrgiz به معنای گل نرگس است.

Newal / Newroz / Nêzîk / Nîdar / Nîgar

ریشه‌های دره، جشن و هنر.

Newal به معنای دره است؛ Newroz سال نو کردی است؛ Nîgar به معنای چهره‌نگاره، تصویر یا نقاشی است.

Nîroj / Nîşan / Nîştman / Niyan / Niyaz / Norcan

ریشه‌های نمادین و میهنی.

Nîşan به معنای نشان یا علامت است؛ Nîştman به معنای میهن است؛ Niyaz به معنای آرزو، نیایش یا نیت است.

Nsara / Nukhsha / Nuja / Nylyan / Nyar

ریشه‌های آیینی، آرزو و نماد.

Nsara به نقش تزئینی عروس یا رسم پول عروسی اشاره دارد؛ Nukhsha به معنای آرزوی نیک است؛ Nyar به معنای مرحله یا سطح است.

Omed / Orfa

ریشه‌های امید و نام مکان.

Omed به معنای امید است؛ Orfa به شهر تاریخی اورفه اشاره دارد.

Pakdil / Pakize / Pakîze / Paprik / Papula / Pepole

گروهی از ریشه‌های پاکی و سبکی.

Pakdil به معنای دل پاک است؛ Pakize/Pakîze به معنای بی‌آلایش یا پاک است؛ Paprik/Papula به معنای پروانه است.

Parang / Pardis / Pariza / Paseen

ریشه‌های زیور، بهشت و اسطوره.

Parang به آویز گوشواره اشاره دارد؛ Pardis به معنای بهشت است؛ Pariza به معنای فرزند پری است.

Pashmina / Pazar / Peiman / Pel / Pelin / Pêlîn / Pelsin / Pelşî

ریشه‌های بافت، ارزش، پیمان و برگ.

Pashmina به معنای ساخته‌شده از پشم است؛ Pazar به معنای سنگ گران‌بهاست؛ Peiman به معنای وعده یا توافق است؛ Pelin به معنای برگ کوچک است.

Perçem / Peri / Perî / Perîgul / Perînaz / Perîşan / Perîxan

ریشه‌های اسطوره‌ای و زینتی.

Peri/Perî به معنای پری است؛ Perîgul به معنای گل پری است؛ Perîxan به معنای پری نجیب است.

Perjîn / Perseng / Pervîn / Perwane / Perwîn / Pexşan / Peyman

گروهی از ریشه‌های پروانه، ستاره و پیمان.

Perwane به معنای پروانه است؛ Peyman به معنای وعده یا توافق است.

Pirjin / Pirjîn / Piroza / Pîroz / Pirşing / Pîşeng

ریشه‌های سنگ گران‌بها و روشنایی آتش.

Piroza به فیروزه یا موجودی اسطوره‌ای و بال‌دار اشاره دارد؛ Pirşing به معنای جرقه‌های آتش یا نور خورشید است.

Plpla / Pore / Porşeng / Prdika / Prshng / Punga

ریشه‌های زینتی، تاریخی و گیاهی.

Plpla به آویز گوشواره اشاره دارد؛ Prdika دختر آتروپات را به یاد می‌آورد؛ Punga به معنای پونهٔ کوهی است.

Qeşem / Qumrî

ریشه‌های شعر کلاسیک و موسیقی.

نام‌هایی در شعر و ترانهٔ کلاسیک با لحنی غنایی و کهن.

Rafina / Raha / Rakhshan / Ramatiya / Rana / Rand / Rendê

ریشه‌های مکانی، اشرافی و توصیفی.

Rafina به روستایی ویران‌شده اشاره دارد؛ Raha به معنای نجات یا آسودگی است؛ Rakhshan به معنای درخشان است؛ Ramatiya خاندان شاهی ماد را به یاد می‌آورد؛ Rand شجاعت را تداعی می‌کند.

Rangina / Rengîn / Raniya / Ranye / Raperîn

ریشه‌های رنگ، مکان و کنش سیاسی.

Rangina/Rengîn به معنای رنگارنگ است؛ Raniya شهری در کردستان جنوبی است؛ Raperîn به معنای قیام یا شورش است.

Ravyar / Rawezh / Rawshan / Rayan / Raz / Razaw / Razan

ریشه‌های شکار، داستان، روشنایی و میوه.

Ravyar به معنای شکارچی است؛ Raz به معنای داستان یا راز است؛ Razaw به معنای آراسته است؛ Razan به معنای انگور است.

Reben / Rehan / Rîhan / Rehzna / Rêjîn / Rêjne

ریشه‌های گیاهی و غنایی.

Rehan/Rîhan به معنای ریحان است؛ با سنت ترانه‌های مردمی نیز پیوند دارد.

Resan / Revin / Rewan / Rewşa / Rewşen / Rezan / Rêzan

ریشه‌های حرکت، روشنایی و خرد.

Resan به چشمه‌ای در آویار اشاره دارد؛ Rezan/Rêzan می‌تواند خرد، راه‌یابی یا دانشوری را تداعی کند.

Rezheen / Rîken / Rindê / Robîn / Roja / Rozha / Rojê

گروهی از ریشه‌های خورشید و زیبایی.

Roja/Rojê معنای خورشید یا روشنایی گل‌گون را در خود دارد.

Rojan / Rozhan / Rojbîn / Rojgul / Rojhat / Rojda / Rozhda

ترکیب‌هایی از ریشهٔ خورشید.

Rojan به معنای روزانه یا روزگون است؛ Rojbîn به معنای کسی است که خورشید را می‌بیند؛ Rojgul به معنای گل خورشید است؛ Rojda به معنای طلوع خورشید است.

Rojgar / Rozhgar / Rojhalat / Rojhelat / Rojin / Rozhin / Rojîn

ریشه‌هایی بر پایهٔ روز، شرق و زمان.

Rojgar به معنای زمان یا دوران است؛ Rojhalat/Rojhelat به معنای شرق یا سرزمین طلوع خورشید است؛ Rojin/Rozhin زیبایی روزگون را تداعی می‌کند.

Rojyar / Rozhyar / Rona / Ronahî / Ronak / Rounak / Roni / Ronî

گروهی از ریشه‌های نور و وضوح.

Rona/Ronak/Ronahî به معنای نور، روشنایی یا روشنی‌بخشی است.

Rondk / Rondik / Roniya / Roshan / Roste

ریشه‌های عاطفی، جشن‌محور و مکانی.

Rondik/Rondk به معنای اشک است؛ Roshan در زازاکی به عید اشاره دارد؛ Roste نام روستاست.

Roza / Rozerin / Rozerîn / Rûciwan / Rûgeş / Rûken / Rûzerîn

ریشه‌های خورشید، زیبایی و حالت چهره.

Roza به معنای فرزند خورشید است؛ Rûciwan به معنای چهرهٔ زیباست؛ Rûken به معنای چهرهٔ خندان است.

Rukhosh / Rukhsar / Rusen

ریشه‌های چهره، زیبایی و حالت خوشایند.

Rukhosh شیرین‌سخنی یا لبخند را تداعی می‌کند؛ Rukhsar به معنای صورت یا چهره است؛ Rusen به معنای شادمان است.

Sabryia / Sarê / Sawen / Sazan / Sebar / Selwer / Sema / Serbar

ریشه‌های عاطفی و تاریخی گوناگون.

نام‌هایی پیوندخورده با صبر، شادی، سنت و کاربرد تاریخی کهن‌تر.

Serçinar / Serfiraz / Sergul / Sercan

ریشه‌های مرکب با ser به معنای «سر و بالا».

Serfiraz به معنای سرافراز، بلندمرتبه یا پیروزمند است؛ Sergul به معنای سر یا تاج گل است.

Sêwê / Seyran / Seyda / Shahen

ریشه‌های عشق، آوارگی، نجابت و پرنده یا درخت.

Seyda می‌تواند شیفتگی دیوانه‌وار را تداعی کند؛ Shahen ممکن است به شاهینی با چشم‌های زیبا یا به درختی اشاره داشته باشد.

Shahnaz / Şehnaz / Şanaz / Shakra / Shakran

ریشه‌های شادی اشرافی و گیاه یا مکان.

Shahnaz/Şehnaz به معنای شادی نجیبانه یا ناز شاهانه است؛ Shakra به گیاهی کوهستانی اشاره دارد؛ Shakran نام روستاست.

Shakrasew / Shakraw / Shakrin / Shamama / Şemam

ریشه‌های شیرینی و میوه.

Shakrasew به معنای سیب شیرین است؛ Shakraw به معنای شیرین چون شکر است؛ Shamama/Şemam به میوه‌ای شبیه خربزه اشاره دارد.

Shame / Shanar / Şana / Shanga / Şengê / Sharansh

ریشه‌های نور، گل، زیبایی و آب یا مکان.

Shame به معنای شمع است؛ Shanar به معنای گل انار است؛ Shanga به معنای زیبا یا نیرومند است.

Shehla / Shehin / Shervan / Shilan / Shivan / Shulker / Shuresh

گروهی از ریشه‌های ادبی، مکانی و مبارزه.

نام‌های مؤنث جاافتادهٔ کردی که اغلب با تاریخ، زیبایی و پایداری پیوند دارند.

Sîber / Sidar / Sikala / Sîlav / Sînem / Sînemxan / Sinda / Sindis

گروهی از ریشه‌های سایه، پناه و گرما.

Sîber به معنای سایه است؛ Sidar به معنای سایبان یا پناه است.

Sinur / Sise / Sîpel / Sîsik / Sîsin / Sirin / Şirîn / Şirînnaz

گروهی از ریشه‌های مرز، شیرینی و زیبایی.

Sinur به معنای مرز است؛ Sirin/Şirîn به معنای شیرین، دوست‌داشتنی یا زیباست.

Sitî / Sitîxan / Sîvan / Sizan / Siwan / Sokar / Solin / Solîn

ریشه‌های بانو بودن، پناه و چشم‌انداز گلی.

Sitî به معنای بانوست؛ Siwan/Sîvan به معنای سایبان یا سایه است؛ Solin/Solîn مکانی زیبا و پرگل را تداعی می‌کند.

Soma / Sorê / Sozan / Spehi / Srûşt / Srwe / Stêrê / Stran / Sûlav / Suma

ریشه‌های آتش، زیبایی، طبیعت، ستاره و ترانه.

Sozan به معنای سوزان یا تابان است؛ Spehi به معنای زیباست؛ Srûşt به معنای طبیعت است؛ Stran به معنای ترانه است.

Şadan / Şadîman / Şala / Şayan / Şehrîban / Şelal / Şêlaz / Şepal

ریشه‌های شادی، شایستگی و آبشار.

Şadan به معنای شادمان یا خوشحال است؛ صورت‌های مرتبط، شادی، ارزش و ظرافت را تداعی می‌کنند.

Şepirze / Şepol / Şermîn / Şevba / Şevîn / Şewba / Şewnim

ریشه‌های موج، شب و شبنم.

Şepol به معنای موج است؛ Şewnim به معنای شبنم است.

Şîlan / Şilêr / Şilove / Şine / Şînî / Şino / Şîwen / Şoreş / Şoxan

ریشه‌های نسیم، سوگواری، انقلاب و زیبایی.

Şine به معنای نسیم است؛ Şoreş به معنای انقلاب است؛ Şoxan به معنای زن زیباست.

Taban / Tablo / Talar / Talan / Tanas / Tanya / Tara

ریشه‌های هنری، مکانی و آراستگی.

Tablo به معنای تصویر یا نقاشی است؛ Tanas به نام تغییریافتهٔ روستایی کردی اشاره دارد؛ Tara به تور سرخ عروس اشاره دارد.

Tarza / Tasa / Tatiana / Tavîn / Tavga / Têkoşîn / Tela

ریشه‌های آب‌وهوا، اشتیاق، آبشار و مبارزه.

Tarza به معنای دانهٔ تگرگ است؛ Tasa می‌تواند به معنای میل، اشتها یا اشتیاق باشد؛ Tavga به معنای آبشار است؛ Têkoşîn به معنای مبارزه است.

Telar / Telinaz / Têlîxan / Tenya / Teyrê / Tilove / Tîroj

ریشه‌های مو، تنهایی، پرنده و نور خورشید.

Telinaz به موهای روشن، نازک و صاف اشاره دارد؛ Tenya به معنای تنهاست؛ Tîroj به معنای نور خورشید است.

Tnok / Tolaz / Toutme / Tre / Trifa / Trouska / Tujela

ریشه‌های باران، گیاه، میوه، مهتاب و فلات.

Tnok به معنای قطره‌های باران است؛ Tolaz به معنای زیباست؛ Tre به معنای انگور است؛ Trifa به معنای مهتاب است؛ Tujela به معنای فلات است.

Vabur / Vana / Varchin / Varezh / Varej / Varin / Varina

ریشه‌های منابع، جمع، درو و اشتیاق.

Vabur به معنای پس‌انداز است؛ Vana به معنای این‌هاست؛ Varchin به معنای دروکردن است؛ Varin تنهایی یا دلتنگی برای کسی را تداعی می‌کند.

Varsin / Vary / Vazan / Vazhi / Vaji / Vazhin / Vajin / Vejîn

ریشه‌های گریز، نوزایی و تولد دوباره.

Varsin دورشدن برای گریز را می‌رساند؛ Vazan و Vazhin/Vejîn نوزایی، تولد دوباره یا احیا را تداعی می‌کنند.

Vazin / Veman / Venus / Viana / Vina / Vînê / Vinda / Viyan

ریشه‌های عشق، زیبایی، جاذبه و میل.

Venus الههٔ عشق را تداعی می‌کند؛ Viana جذابیت یا تفرجگاهی دلپذیر را تداعی می‌کند؛ Vinda به معنای تشنگی یا اشتیاق است؛ Viyan به معنای عشق، آرزو یا نیت است.

Wala / Wana / Wanan / Wanar / Wanawsha

ریشه‌های پوشاک، یادگیری و گل.

Wala به پیراهن نخی باز یا لطیف اشاره دارد؛ Wana به معنای درس‌هاست؛ Wanawsha به معنای بنفشه است که معمولاً آبی کم‌رنگ یا صورتی است.

Wanda / Waran / Waray / Warda / Warde / Warga / Warshang

ریشه‌های آموزش، باران، ارزش، خوراک و زیبایی خورشید.

Wanda به زنان تحصیل‌کرده اشاره دارد؛ Waran به معنای باران است؛ Waray به معنای شایسته است؛ Warda در هورامی به معنای خوراک است؛ Warshang زیبایی چون خورشید را تداعی می‌کند.

Warshaw / Warshin / Warşênî / Warvin / Warzhen / Washin

ریشه‌های فلز، آب، حافظه و بیان.

Warshaw به آلیاژ مس و نقره اشاره دارد؛ Warshin جویباری در بینگول است؛ Warvin به معنای قطره‌های فروریزندهٔ آب است؛ Warzhen نوشتن از حافظه را تداعی می‌کند.

Wazha / Wazham / Wazhar / Wazhaw / Wazhin / Wazn

ریشه‌های گفتار، کوه، سخن‌گو و شکوفایی.

Wazha به معنای واژه، سخن یا صدای برگ‌هاست؛ Wazham کوهی در حکاری است؛ Wazhar به معنای سخن‌گوست؛ Wazn به معنای غنچهٔ تازه‌شکفته است.

Wena / Wenasar / Wenawar / Wenaz / Wera / Werîna

ریشه‌های تصویر، شباهت، شجاعت و شامگاه.

Wena به معنای تصویر یا تصویر ذهنی است؛ Wenawar به معنای تصویرگونه است؛ Wera می‌تواند به معنای شامگاه یا شجاع باشد.

Wesîla / Wesha / Wezha

ریشه‌های هورامی و سخن شاعرانه.

Wesha در هورامی می‌تواند به معنای خود یا خویشتن باشد؛ Wezha به معنای شعر، شیوایی یا پاکی گفتار است.

Xanê / Xanim / Xanzad / Xatîn / Xatûn / Xebat / Xecê

ریشه‌های احترام‌آمیز و مبارزه.

Xanim/Xatûn به معنای بانو یا زن نجیب است؛ Xebat به معنای مبارزه است.

Xelat / Xêlîcan / Xemê / Xemgîn / Xemlîn / Xende / Xerman

ریشه‌های هدیه، اندوه، لبخند و کشتزارِ زمان برداشت.

Xelat به معنای هدیه است؛ Xemgîn به معنای غمگین یا اندوهگین است؛ Xende به معنای لبخند است.

Xewn / Xezal / Xezêm / Xifşê / Xîsar / Xonaw / Xonçe

ریشه‌های رؤیا، غزال و زیور.

Xewn به معنای رؤیاست؛ Xezal به معنای غزال است.

Xoşeng / Xoxê / Xozge / Xunaw / Xuzî

گروهی از ریشه‌های زیبایی، آرزو و طبیعت.

نام‌هایی پیوندخورده با زیبایی، ظرافت طبیعی و آرزوی قلبی.

Yade / Yaga / Yaghut / Yana / Yar / Yara / Yardl / Yardil

ریشه‌های مادری، مکان، سنگ قیمتی و محبت.

Yade به معنای مادر است؛ Yaga در هورامی به معنای مکان است؛ Yaghut به معنای یاقوت است؛ Yana به معنای خانه است؛ Yar به معنای محبوب یا دوست است؛ Yara قدرت یا عشق من را تداعی می‌کند؛ Yardil به معنای دوست نزدیک است.

Yare / Yargul / Yarin / Yarsa / Yekbun / Yekcan / Yelda / Yezda

ریشه‌های دوستی، اتحاد، ایمان، انقلاب زمستانی و الوهیت.

Yargul به معنای دوست گل است؛ Yarsa با آیین اهل حق پیوند دارد؛ Yekbun به معنای اتحاد است؛ Yelda به انقلاب زمستانی اشاره دارد؛ Yezda موجودی الهی را تداعی می‌کند.

Zabar / Zaitoun / Zeytîn / Zeytûn / Zanav / Zand / Zanta

ریشه‌های تاریخی، گیاهی، شباهت و مکان.

Zabar دختر زیاک را به یاد می‌آورد؛ Zaitoun/Zeytîn/Zeytûn به معنای درخت زیتون است؛ Zanta به منطقه‌ای تفریحی اشاره دارد.

Zara / Zare / Zerê / Zargash / Zargull / Zergul / Zarin

ریشه‌های پرنده، زیبایی، روشنایی و مویه.

Zara می‌تواند به معنای کبک باشد و گاه با سارا برابر دانسته می‌شود؛ Zare زیباییِ روشن‌رو یا آبی‌چشم را تداعی می‌کند؛ Zargash به معنای شادمان است؛ Zargull/Zergul دهانی گل‌گون یا گل طلایی را تداعی می‌کند؛ Zarin به معنای با صدای بلند فریادزدن است.

Zarnj / Zarya / Zerya / Zatora / Zawa / Zawara / Zawita

ریشه‌های گل، دریا، خویشاوندی، آسمان و باد.

Zarnj به معنای گل کوهستانی است؛ Zarya/Zerya به معنای دریاست؛ Zatora به معنای نوه‌هاست؛ Zawa به معنای ستاره است؛ Zawara می‌تواند به معنای نوزاد یا شهامت باشد؛ Zawita به بادی سرد از شرق اشاره دارد.

Zayele / Zaze / Zbe / Zelal / Zemrîd / Zerin / Zêrîn

ریشه‌های پژواک، حجب، وضوح، گوهر و طلا.

Zayele به معنای پژواک است؛ Zaze به معنای خجالتی است؛ Zelal به معنای روشن یا پاک است؛ Zemrîd به معنای زمرد است؛ Zerin/Zêrîn به معنای طلایی است.

Zerî / Zerîxan / Zernîşan / Zevin / Zewe / Zewka / Zeyno

ریشه‌های فلز گران‌بها، عنوان احترام‌آمیز و مکان.

Zevin به معنای نقره است؛ Zewe/Zewka به روستاهایی اشاره دارند، از جمله مکان‌هایی که در درگیری ویران شده‌اند؛ Zerîxan پسوندی اشرافی یا بانووار می‌افزاید.

Zhala / Jala / Zhalan / Jalan / Zhalani / Zhalasa / Jalasa

ریشه‌های درخت، سایه، کوه و رود.

Zhala/Jala به درختی تلخ و همیشه‌سبز اشاره دارد؛ Zhalan می‌تواند به مجراهای رود یا گشودگی‌ها اشاره کند؛ Zhalani به معنای کوهستانی است؛ Zhalasa ژاله در سایه را تداعی می‌کند.

Zhalia / Zhaliyan / Jaliyan / Zhaman / Jaman / Zhangal / Jangal

ریشه‌های گل، صدا و پرنده یا تعویذ.

Zhalia به معنای گل است؛ Zhaman/Jaman می‌تواند به زنگ‌ها یا یک وعدهٔ غذا اشاره کند؛ Zhangal/Jangal ممکن است به مهرهٔ آبی یا کبوتر وحشی اشاره داشته باشد.

Zhansa / Jansa / Zhanyar / Janyar

ریشه‌های گیاهی و هنری.

Zhansa نوعی گیاه است؛ Zhanyar/Janyar به معنای نوازندهٔ ساز یا موسیقی‌دان است.

Zîlan / Zilfê / Zîn / Zînê / Zînet / Zoya / Zozan

ریشه‌های توفان، ادبیات کلاسیک، آراستگی و بلندی‌ها.

Zîlan به معنای توفان است و با تصویر زنی مبارز یا شهیدی جاودانه نیز پیوند دارد؛ Zîn/Zînê قهرمان زن کلاسیک کردی را به یاد می‌آورد؛ Zînet به معنای آرایش یا زیور است؛ Zozan به معنای چراگاه تابستانیِ ارتفاعات است.