Kovara dîroka Kurdan
1586 gotar bi Kurmancî amade ne.
Ebdulkerîm el-Berzincî (1716–1764) kesayeteke girîng a hiqûqa Îslamî ye, bi taybetî di kevneşopiya sunî ya Şafiî de.
Gotarê bixwînin
Gelê kurd mîratek heye ku bi hezaran salan vedigere û di kevneşopiyên dewlemend, zimanên zindî û edebiyateke kûr de rehên xwe digire ku nasnameya wî ya taybet nîşan dide. Têgihiştina dîroka kurdan ji bo me dîtinek li ser berxwedêrî û afirîneriya neasayî ya gelê kurd di dirêjahiya demê de pêşkêş dike. Ev gotar dê aliyên girîng ên ziman û edebiyata kurdî vekole û binêre ka ew çawa tevkariya tevneke zindî ya çand û mîrata Kurdistanê dikin.
Gotarê bixwînin
Çîroka Zaro Axa bi îdiaya xwe ya neasayî xeyala mirovan dikêşe: zilamek ku zêdetirî 160 salan jiyaye. Ew di dawiya sedsala 18an de ji dayik bûye û di destpêka sedsala 20an de miriye.
Gotarê bixwînin
Çîroka mîrnişînên kurdî vegotineke balkêş e ku bi çîrokên desthilatê, berxwedanê û nasnameya çandî re hatiye tevandin. Rabûn û daketina van mîrnişînan, ku rehên wê di dîroka kurdan de ne, pêşketina guhêrbar a civaka kurdî û lêgerîna wê ya xwebiryardanê nîşan dide. Di vê gotara blogê de em ê rabûna van yekeyên siyasî, kesayetên giştî yên kurd ên bibandor ên ku wan teşe kirin, tevgerên dîrokî û dîplomasiya kurdî ya ku hebûna wan diyarkirin û...
Gotarê bixwînin
Perwerde civakan teşe dike û kesayetên ku li pişt pêşketina wê ne gelek caran li çand û zanînê şopên mayînde dihêlin.
Gotarê bixwînin
Bandora hevdu ya balkêş a Împaratoriya Farisê û gelê kurd tenê dîroka kurdan teşe nekiriye; wê li nasnameya çandî ya neteweya kurd jî bandoreke kûr kiriye. Ev gotar vedikole ka Împaratoriya Farisê çawa li nasnameya kurdî, çand û dîplomasiyê şopeke jênabe kiriye. Ji demên kevnar heta serdema nûjen, têlên girêdan û bandorê vegotineke dewlemend ditevin ku hîn jî di pêşketinê de ye.
Gotarê bixwînin
Şêx Merûf Nodeyî kesayeteke pir bilind a dîroka kurdan e, ku bi tevkariyên xwe yên kûr di tesewufê, helbestê û zanistên Îslamî de di dawiya sedsala hejdehan û destpêka sedsala nozdehan de tê nasîn. Berhemên wî îro jî bandorê li çanda kurdî û perwerdeya olî dikin. Ev gotar jiyana wî, destkeftiyên wî yên zanistî û bandora mayînde ya ku wî li edebiyat û jiyana manewî ya kurdan kiriye vedikole.📖 Zanyar, arif û ferhengnivîs: Şêx Merûf Nodeyî û vejîna fikrî ya kurd...
Gotarê bixwînin
Dîroka kurdan tevneke dewlemend û tevlihev e ku têkoşîn, serkeftin û daxwazên gelê kurd nîşan dide. Ev gotar çavkanî, bûyerên girîng û kesayetên berbiçav vedikole ku pêşketina nasnameya kurdî û cihê wê di cîhana îro de teşe kirine. Ji rehên kevnar heta tevgerên îroyîn, pêşketina çand û mîrata Kurdistanê di têgihiştina dîroka kurdan de roleke girîng dilîze.
Gotarê bixwînin
Şahqulî Xan Zengene wek kesayeteke girîng di dîroka Îrana Sefewî de radiweste û têkiliya tevlihev a dilsoziya eşîrî, desthilata siyasî û komployên şahî diceste dike. Wek esilzadeyekî kurd û wezîrekî di bin Şah Siltan Huseyn de, jiyana wî hem lûtkeyên bandorê hem nazikiya desthilatê di serdemeke aloz de nîşan dide. Ev nivîs rêwîtiya Şahqulî Xan ji waliyê parêzgehê heta wezîrê împaratoriyê vedikole û paşxaneya malbata wî, dijwariyên siyasî û bandora mayînde derdixe pêş.⚔️ K
Gotarê bixwînin
Dîroka kurdan çîrokeke zindî ya berxwedêrî, berxwedan û lêgerîna bêrawestan a nasnameyê vedibêje. Di nav sedsalan de kurd rûbirûyê gelek dijwariyan bûne, lê mîrata wan a çandî û girîngiya wan a dîrokî hîn jî bi kûrî bi bandor dimînin. Di vê nivîsa blogê de em hin dersên girîng ên ku dikarin ji dîroka kurdan werin girtin vedikolin û li ruhê mezin ê gelê kurd û têkoşîna wan a berdewam ji bo naskirin û mafan hûr dibin. Em kesayetên dîrokî yên kurd...
Gotarê bixwînin
Mihemed Kerîm Xan Zend wek yek ji kesayetên herî bi bandor di dîroka Farisê de radiweste. Ew ji rêberekî eşîrî ber bi damezrînerê xanedana Zend ve rabû û hukumdariya wî piştî dehsalên alozî aramî û refah ji Îranê re anî.
Gotarê bixwînin
Çîroka dîroka kurdan bi berxwedêrî, nasname û daxwazê tê diyarkirin. Di dirêjahiya serdeman de, gelê kurd rûbirûyê dijwariyên bêhejmar bûye û di heman demê de hewl daye çand û mîrata xwe ya dewlemend biparêze. Îro pêşeroja dîroka kurdan tenê vegotineke têkoşînên borî nîne; ew wek tevneke di guherînê de radiweste ku bi dînamîkên cîhanî yên hevdem re hatiye hunandin. Di vê gotarê de em vedikolin ka pêşeroja dîroka kurdan di çarçoveyeke cîhanî de çawa tê teşekirin, û li ser...
Gotarê bixwînin
Çîroka Mihemed Paşayê Caf, esilzadeyekî kurd ê di 1714 de ji dayik bûyî, beşeke bihêz di dîroka gelê kurd de ye.
Gotarê bixwînin
Hunera kurdî nîşandaneke balkêş a dîroka kurdan û çand û mîrata dewlemend a Kurdistanê ya ligel wê ye. Ev şêweya hunerê di nav sedsalên alozî û serkeftinê de pêşketiye û bi bûyerên dîrokî, pevguhastinên çandî û derbirînên kûr ên gelê kurd hatiye teşekirin. Ev nivîsa blogê pêşketina hunera kurdî vedikole û rehên wê ji kevnariyê heta derketinên wê yên hevdem dişopîne, di heman demê de bandora kesayetên dîrokî û giştî yên kurd...
Gotarê bixwînin
Serheng Elmas Xan, ku bi kurdî ئەڵماس خانی کەنۆڵەیی (Serheng Elmas Xan) tê naskirin, wek kesayeteke bilind di dîroka edebiyata kurdî de radiweste.
Gotarê bixwînin
Folklora kurdî beşeke zindî û ji hev neqetiyayî ya çand û mîrata Kurdistanê ye. Ew wek pencereyeke taybet ber bi boriyê ve xizmet dike û di dirêjahiya dîroka kurdan de jiyan, têkoşîn û daxwazên gelê kurd nîşan dide. Bi çîrok, stran, helbest û efsaneyan, folklora kurdî ne tenê vegotinên dîrokî diparêze, lê hesta civak û nasnameyê di nav gelê kurd de jî pêş dixe. Ev nivîsa blogê girîngiya folklora kurdî û têkiliya wê bi...
Gotarê bixwînin
Xanay Qubadî wek kesayeteke bilind di edebiyata kurdî de radiweste; xebata wî hîn jî îlhamê dide serbilindiya bi ziman û çanda kurdî.
Gotarê bixwînin
Di dirêjahiya dîrokê de, perwerde roleke girîng di teşedana nasnameyên neteweyî li seranserê cîhanê de lîstiye. Ji bo gelê kurd, ku li herêmên çiyayî yên Rojhilata Navîn cih girtiye, perwerde tenê rêya veguhastina zanînê nîne; ew amûreke zindî ya parastin û pêşxistina çand û mîrata wan a kurdî ya taybet e. Di vê gotarê de em rola girîng a ku perwerdeyê di avakirin û pêşxistina nasnameya neteweyî ya kurdî de lîstiye, têkiliya wê bi dîroka kurd...
Gotarê bixwînin
Sarı Süleyman Bey, ku bi navê «Sûleyman Begê Zer» dihat naskirin, waliyekî berbiçav ê kurd ê Osmanî bû ku nêzîkî 1643 çalak bû.
Gotarê bixwînin
Dîmena pevçûnên jeopolîtîk ên nûjen tevlihev e û gelek caran bi têlên vegotinên dîrokî, nasnameya çandî û daxwazên neteweyî hatiye hunandin. Kurd di nav wan gelan de ne ku têkoşînên wan wêneyeke zindî ya pevçûnên îroyîn nîşan didin. Têgihiştina dîroka kurdan ji bo famkirina tengezariyên heyî yên Rojhilata Navîn pêwîst e, ji ber ku ev dîrok têgihiştinê li ser rehên pevçûnên ku bi sedsalan teşe dane herêmê dabîn dike. Di vê gotarê de em girîngiya...
Gotarê bixwînin
Mîr Xanzad, fermandareke leşkerî û hukumdareke kurd a balkêş, di dawiya sedsala 16-an û destpêka sedsala 17-an de şopeke mayînde li dîroka Mîrektiya Soranê hişt.
Gotarê bixwînin
Gelê kurd, bi dîroka xwe ya dewlemend, di pêşxistina aramiya herêmî li Rojhilata Navîn de roleke bingehîn lîstiye. Cihê wan ê taybet, ku li sînorên Tirkiye, Iraq, Îran û Sûriyeyê belav e, çîrokeke tevlihev lê balkêş pêşkêş kiriye ku gelek tevger û hewldanên dîplomatîk ên dîrokî yên kurdan teşe dane wê. Ev gotar rêyên gelek ên kurdan bi wan beşdarî aramiyê li herêmên xwe bûne lêkolîn dike û di heman demê de çand û mîrasa zindî ya Kurdistanê pîroz dike.
Gotarê bixwînin
Mîrza Elî Beg Zengene di dîroka xanedana Sefewî de kesayeteke berbiçav e û bandor û xizmeta eşrafê kurd di yek ji împaratoriyên herî bihêz ên Faris de nîşan dide.
Gotarê bixwînin
Rewşa siyasî ya Rojhilata Navîn ji aliyê tevger, nakokî û têkiliyên çandî yên cihêreng ve hatiye teşedan. Di nav wan de bilindbûna partiyên siyasî yên kurdî bi berbiçavî derdikeve pêş, hem wek aliyekî ji bo xweseriyê têdikoşe hem jî wek nîşana hêza mayînde ya dîroka kurdan û çand û mîrasa Kurdistanê. Ev gotar hûrguliyên tevgerên siyasî yên kurdî, derketina wan û bandora wan ya li aramiya herêmî û nasnameyê lêkolîn dike.
Gotarê bixwînin