Beşa Gutî ya Lîsteya Padîşahên Sumerê du sal dide Irarum. Piştî La-erabum û berî Ibranum e; qeyd cihê di kevneşopiyê de diparêze, ne jînenîgariya siyasî ya berfireh.

Prîzma axî ya lîsteya padîşahan bi du stûnên mîxî li ser standeke şeffaf a muzeyê
Prîzma Ashmolean AN1923.444, nêzî 1800 BZ, belkî ji Larsa. Şahideke paşîn a çavkaniyê ye, ne abîdeya ji bo Irarum. Gts-tg, 2017. [3] [5] © Gts-tg, 15 March 2017 · Wikimedia Commons · CC BY-SA 4.0 · Reproduced without creative changes.

Qeyda Irarum

ETCSL ya Oxfordê piştî La-erabum a du salan du sal dide Irarum, paşê salek dide Ibranum. [1] Jacobsen li rûpelên 118–119 i-ra-ru-um û hejmara du salan çap dike. [2] Cîran rêza metnê ne; dêûbav, merasîma veguhestinê an yekmalbatî nayên îspatkirin.

Rêza metnê; ne dara malbatê
PadîşahSalên qeydî
La-erabum2
Irarum2
Ibranum1

Du sal ne dîroka destpêkê ye

Dirêjahiya desthilatê û salname cuda ne. Metn 2115 BZ li kêleka navê wî nake. Komên Gutî di şahidekê de 124 sal û 40 roj, di dinê de 25 sal in. [1] Van De Mieroop ihtîmala serokên hemdem li bajarên cuda dide. [4] Sala rast an rêza diwanzdehem bêşert avakirina kronolojîk dixwaze. Du sal aramî, darbeya an cihgirtina aştiyane îspat nakin.

Girîngiya destnivîsa paşîn

Ashmolean prîzmayê nêzî 1800 BZ û belkî ji Larsa dide; her çar alî du stûnên Sumerî hene. Lîste mît, efsane û dîrok tevlihev dike û veguhestina padîşahiyê di nav bajaran de Isin rewa dike. [3] Navê Irarum belgeya padîşahiya bibîrmayî ye, ne belgeyeke hemdem a bêalî ji bo hemû Mezopotamyayê. Dema tiştê ne jiyana wî ye.

Çarçoveyek bê programa xeyalî

Van De Mieroop wateyên guhêrbar ên Gutium/Gutî, taswîrên dijminane û zimanê bi piranî ji navan nas dide. [4] Wêneya xirab a edebî her serokî nade; qeyda kurt jî rêveberiya nenavendî, patroniya Gudea an projeya neteweyî ya Irarum nade. Zagros dîroka erdên ji bo Kurdan girîng e; erdnîgarî û navên wekhev neviyên etnîkî yên rasterast îspat nakin.

Çavkanî û xwendina zêdetir

  1. University of Oxford, ETCSL 2.1.1, Sumerian King List, lines 308–334; Irarum’s two years, neighbouring entries and manuscript totals.
  2. Thorkild Jacobsen, The Sumerian King List, Assyriological Studies 11 (1939), pp. 118–119; i-ra-ru-um and the two-year entry.
  3. Ashmolean Museum, Sumerian King List, AN1923.444; physical description, date, probable origin and political purpose.
  4. Marc Van De Mieroop, Gutians, Encyclopaedia Iranica XI/4 (2002), pp. 408–410, updated 2013; political labels, chronology and linguistic evidence.
  5. Gts-tg, Sumerian King List, photograph of 15 March 2017, Wikimedia Commons; CC BY-SA 4.0.