قاوەی کوردی

ناوی قاوەی کوردی دەتوانێت ئاماژە بە خواردنەوەیەکی قەزوانی برژاو بکات، کە بە ناوی تورکیی «مەنگیچ»یش دەبینرێت. قەزوان لە خواردەمەنیی کوردیدا بەکاردێت؛ چێشتلێنەر پەری بابان پێشکەشی دەکات. خواردنەوەی بەرهەمی برژاو و قاوەی لە دانەی قاوە دروستکراو لەوانەیە لەسەر یەک خواندا پێشکەش بکرێن، بەڵام پێکهاتە سەرەکییەکانیان جیاوازن. [1] [2]

قاوەی قەزوان چییە؟

توێژەرانی خواردەمەنی مەنگیچ بە خواردنەوەیەک وەسف دەکەن کە لە بەرهەمی Pistacia terebinthus، کە ئەندامێکی خێزانی کاجووە، دروست دەکرێت. برژاندن بۆنەکەی پەرە پێ دەدات پێش هاڕین و لێنان. بەرهەمەکە ڕۆنێکی زۆری تێدایە؛ ئەمە یارمەتیی ڕوونکردنەوەی ئەوە دەدات کە بۆچی شێوازی نەریتیی هاڕاوەکەی لەوانەیە زیاتر لە هەویرێک بچێت تا پۆدری وشکی قاوە. توێژینەوە هەروەها دەرهێنانی بەشێک لە ڕۆنەکە بە گوشین لێکۆڵیوەتەوە، بۆ بەرهەمهێنانی جێگرەوەیەکی پۆدری. [2]

قاوەی خاوێنی قەزوان کافەینی تێدا نییە؛ ئەم وەسفە نابێت بە شێوەیەکی ئۆتۆماتیکی بۆ هەر بەرهەمێک بەکار بهێنرێت کە بە ناوێکی ناوچەیی قاوە دەفرۆشرێت. تێکەڵەیەک لەوانەیە قاوەی ئاسایی یان پێکهاتەی تری تێدا بێت. خوێندنەوەی لیبڵەکە سودبەخشترە لەوەی گریمانە بکرێت ناوەکە بە تەنها پێت دەڵێت چی لە پیاڵەکەدایە. توێژینەوەکە جێگرەوەیەکی قاوە دەناسێنێت، نەک چارەسەرێک بۆ نەخۆشی. [2]

ناو، ڕووەک و ئامادەکردن

ناوەکان بە پێی زمان و شوێن دەگۆڕێن. توێژینەوە دەربارەی مێژووی زاراوەکانی فستق، شێوازی کوردیی «kez-wan» بۆ قەزوان تۆمار دەکات. ناوە ناوخۆییەکان پێویستە لەپاڵ زانیاریی پێکهاتەکاندا بپارێزرێن، چونکە ناوی خواردنێکی ناسراو هەمیشە ناوێکی وردی ڕووەکناسی نییە. ئەمە هەروەها یارمەتی دەدات بەرهەمە کێوییەکانی پستاسیا کە لە خواردنەوە ناوچەییەکاندا بەکاردێن، لە کیسەیەکی ئاسایی دانەی قاوە جیا بکرێنەوە. [3]

بۆ بەرهەمێکی ئامادەکراوی قەزوان، شوێن ڕێنماییی لێنانی خۆی بکەون؛ هەویر، پۆدر و تێکەڵە لەوانەیە بڕی جیاوازی شلەیان پێویست بێت. سەرەتا بزانن چی لەبەردەستتانە، لەبری ئەوەی ڕەچەتەی دانەی قاوە بەبێ گۆڕانکاری بۆی بەکار بهێنن. توندی و شیرینییەکەی کە پێتان خۆشە پەیوەندی بە تامتانەوە هەیە؛ لیستی پێکهاتەکان ڕێنماییەکی جێگیرتر بۆ جۆری ئەو خواردنەوەیە دەدات کە ئامادەی دەکەن.

جیهانێکی هاوبەشی قاوە

قاوەی لە دانە برژاوە وردهاڕاوەکان دروستکراو مێژووی ناوچەیی خۆی هەیە. یونسکۆ نەریتی قاوەی تورکی لە ڕوانگەی لێنانی هێواش، پیاڵەی بچووک و میوانداریی کۆمەڵایەتییەوە وەسف دەکات؛ ئەو شێوازی ئامادەکردنە بە مانای ئەوە نییە کە دانەکان لە تورکیا چێنراون. ئەو نەریتە و شێوازە کوردییەکانی ئامادەکردنی قەزوان هەریەکەیان دەتوانرێت بە تایبەتمەندیی خۆی بناسرێت. ئامێری هاوشێوە یان کۆمەڵگەی دراوسێ سەرچاوەیەکی تایبەت و تەنها بۆ هیچ‌کام لەو دوو خواردنەوەیە ناسەلمێنن. [4]

کۆمەڵەی فراوانتری خواردنە کوردییەکان بناسن، لەوانە یاپراخ و چی کۆفتە.