Elewîtiya Kurdî û Reya Heqî: Riya Rastiyê

Destpêk

Elewîtiya kurdî, ku bawermendên wê bi navê Reya Heqî, Riya Rastiyê, nas dikin, yek ji kevneşopiyên olî yên xwemalî yên mezin ên gelê kurd e: baweriyeke zindî ya taybet û kevnar, ku navenda wê herêma Dêrsimê ye û hebûnên pîroz, cihên pîroz û rêûresmên pîroz ên wê yên taybet hene.

Li kêleka olên Êzdî û Yarsanî, Elewîtiya kurdî yek ji olên xwemalî yên taybet ên cîhana kurdî ye, bi rêzgirtina wê ya Xizir û hebûnên pîroz, cihên wê yên xwezayî yên pîroz, ziyaret, rêûresma wê ya cemê û malbatên wê yên ocaxê, û kokên wê yên kûr di cîhana ruhanî ya kevnar a kurdan de.

Naskirina Reya Heqî tê wateya rûbirûbûna baweriyeke zindî ya xwedî kûrahî û bedewiyeke mezin, Riya Rastiyê ya ku elewiyên kurd dişopînin, kevneşopiyeke ku di mîrata ruhanî ya herî kevnar a herêmê de kok heye û gelê wê di nav dîrokeke dirêj û gelek caran dijwar de wê hêja dîtine û pê ve girêdayî mane.

Naverok

Elewîtiya Kurdî Çi Ye?

Riya Rastiyê

Xalên sereke

Agahiyên kurt

Xizir û Hebûnên Pîroz

Ziyaret: Cihên Pîroz ên Xwezayê

Cem û Ocax

Baweriyeke Kevnar û Taybet

Wate û girîngî

Reya Heqî û Kurd

Nîqaş û têgihiştinên şaş

Mijarên têkildar

Pirsên gelemperî

Çavkanî û xwendina bêtir

Elewîtiya Kurdî Çi Ye?

Elewîtiya kurdî kevneşopiya olî ya taybet a elewiyên kurd e, ku bawermendên wê bi navê Reya Heqî an Raa Haqî, Riya Rastiyê, nas dikin. Ew yek ji olên xwemalî yên mezin ên cîhana kurdî ye, ku berî her tiştî li herêma Dêrsimê navendî ye, û gelê wê wê wek kevneşopiyeke ruhanî ya kevnar û serbixwe, xwedî kokên kûr di cîhana ruhanî ya herêmê ya berî Îslamê de, didîtin. Elewîtiya kurdî hin taybetmendiyan bi kevneşopiya firehtir a elewî ya Anatolyayê re parve dike, rêzgirtina kesayetiyên pîroz, civîna komelê, riya rastiya hundirîn, lê lêkolîner û elewiyên kurd bixwe zêdetir Reya Heqî wek kevneşopiyeke taybet a xwe nas dikin, bi hebûnên wê yên pîroz, cihên wê yên pîroz li çiya û avên welat, avahiya wê ya civakî ya pîroz a malbatan û kokên wê yên kûr di rêzgirtina kevnar a xwezayê û ruhanîtiya cîhana kurdî de. Ew baweriyeke zindî ye, ku elewiyên kurd ên Dêrsimê û derveyî wê heta îro dişopînin, û di nav dîrokeke dirêj û gelek caran dijwar de wek parçeyeke hêja ya nasnameya xwe hildigirin. Wek yek ji kevneşopiyên olî yên xwemalî yên taybet ên gelê kurd, xizm bi olên Êzdî û Yarsanî re, Reya Heqî di mîrata ruhanî ya cîhana kurdî de cihekî bi rûmet digire.

Riya Rastiyê

Navê Reya Heqî tê wateya Riya Rastiyê û dilê baweriyê derdibirîne: riya rastiya hundirîn, dilpakî û jiyana rast, ku li ser Rastiya yekane, Xwedayî, ya bi navê Heq tê naskirin, navendî ye.

Navê olê bixwe, Reya Heqî an bi şikleke din Raa Haqî, tê wateya Riya Rastiyê an Riya Heq û dilê kevneşopiyê derdibirîne. Li navenda wê Rastiya yekane, Xwedayî, ya bi navê Heq, Rast an Rastî, tê naskirin, heye, rastiya herî bilind a ku riya baweriyê ber bi wê ve diçe. Reya Heqî di cewhera xwe de riya rastiya hundirîn û jiyana rast e, ku girîngiyê dide dilpakiyê, paqijiya dil, razîbûna hevdu û xêrwaziyê di nav mirovan de, parastina sozê û şopandina rastiya hundirîn û ruhanî li ser şiklê derveyî. Bawermendên wê hewl didin bi reftara rast, dilsoziya olî û girêdanên komelê li Riya Rastiyê bimeşin, bi rêberiya kesên xwe yên pîroz û malbatên xwe yên pîroz. Ev têgihiştina olê wek Riya Rastiyê, ku li ser Heqê yekane navendî ye û bi dilpakî û jiyana rast tê meşandin, dilê Elewîtiya kurdî û wateya ku di navê wê bixwe de ye ye. Ew karakterê hundirîn û exlaqî yê kevneşopiyê nîşan dide, ku rastiya dil û rêkxistina rast a jiyanê di nav mirovan de li navenda wê ne. Meşandina Reya Heqî meşandina Riya Rastiyê ye.

Xalên Sereke

Bawermendên Elewîtiya kurdî wê bi navê Reya Heqî, Riya Rastiyê, nas dikin.
Ew yek ji kevneşopiyên olî yên xwemalî yên mezin ên gelê kurd e.
Ew berî her tiştî li herêma Dêrsimê navendî ye û kevnar û taybet tê dîtin.
Ew Xizir û hebûnên pîroz û Rastiya yekane ya bi navê Heq tê naskirin bi rêzgirtin dibîne.
Cihên wê yên pîroz, ziyaret, çiya, av û cihên xwezayî yên pîroz in.
Rêûresma wê ya cemê û malbatên wê yên ocaxê jiyana wê ya komelî ya pîroz ava dikin.

Agahiyên Kurt

Nav: Reya Heqî / Raa Haqî, Riya Rastiyê
Bawermend: Elewiyên kurd
Navenda sereke: Herêma Dêrsimê û derveyî wê
Xwedayî: Rastiya yekane, ya bi navê Heq tê naskirin
Kesê pîroz ê hezkirî: Xizir, alîkarê herdem amade
Cihên pîroz: Ziyaret: çiya, av û cihên xwezayî yên pîroz
Rêûresma navendî: Cem, civîna komelî ya perestinê
Malbatên pîroz: Ocax, malbatên pîroz ên mîratî
Olên xizm: Kevneşopiyên xwemalî yên kurdî yên Êzdî û Yarsanî
Karakter: Baweriyeke zindî ya kevnar û taybet a rastiya hundirîn

Xizir û Hebûnên Pîroz

Di nav hezkirîtirîn hebûnên pîroz ên Reya Heqî de Xizir e, alîkarê herdem zindî û herdem amade, anîngerê alîkariyê di dema hewcedariyê de, xizm bi Xidir Nebî re yê ku li tevahiya cîhana kurdî tê bi rûmet kirin.

Li dilê dilsoziya olî ya Reya Heqî Rastiya yekane, Heq, û hebûnên pîroz ên ku pîrozî bi wan tê naskirin û bi rûmet kirin hene. Di nav hezkirîtirîn ên wan de Xizir e, alîkarê herdem zindî û herdem amade, kesê pîroz ê ku diçe alîkariya kesên di hewcedarî, tengavî an metirsiyê de, ku di dilsoziya rojane ya elewiyên kurd de tê gazîkirin û hezkirin; ew xizm bi Xidir Nebî re ye, alîkarê kesk ê nemir ê ku li tevahiya cîhana kurdî tê bi rûmet kirin, û di Reya Heqî de cihekî evîna taybet digire. Li kêleka Xizir, kevneşopî kesayetî û kesên din ên pîroz bi rûmet dike, di nav wan de, di olê de wek ku pêş ketiye, kesayetiyên bi rêzgirtin dîtî yên hevpar bi kevneşopiya firehtir a elewî û Îslamî re û bavkal û weliyên pîroz ên malbatên pîroz hene. Di têgihiştina Reya Heqî de, Xwedayî û pîrozî bi rêya van hebûnên pîroz û cih û malbatên pîroz tên naskirin û nêzîkbûn, di nav riya ku ber bi Rastiya yekane ve diçe de. Rêzgirtina Xizir û hebûnên pîroz germî û dilsoziya zindî ya Reya Heqî nîşan dide, ku tê de bi evîn û hewcedariyê ber bi kesên pîroz ve tê çûn. Ew di nav hezkirîtirîn taybetmendiyên baweriya elewiyên kurd de ye.

Ziyaret: Cihên Pîroz ên Xwezayê

Di Reya Heqî de rêzgirtina ziyaretan, cihên pîroz, navendî ye, çiya, av, dar û cihên xwezayî yên pîroz ên ku tê bawerkirin tijî amadebûna Xwedayî ne, û ruhanîtiya kûr a xwezayê ya olê nîşan didin, xizm bi rêzgirtina kurdî ya çiyayê pîroz re.

Yek ji taybetmendiyên herî taybet û bedew ên Elewîtiya kurdî rêzgirtina ziyaretan, cihên pîroz, e. Di Reya Heqî de, pîrozî berî her tiştî di cîhana xwezayî de tê dîtin, li cihên pîroz ên taybet, ziyaret, ku çiya, kevir, şikeft, çem, gol, kanî û darên pîroz in, û tê bawerkirin tijî amadebûna Xwedayî û pîroziyê ne. Ev cihên xwezayî yên pîroz wek cihên ku pîrozî lê nêzîk e bi rêzgirtin tên dîtin û tên ziyaret kirin, li wan dua tên kirin, pêşkêşî tên dan û hec tê kirin; çiyayên pîroz ên mezin ên Dêrsimê, berî her tiştî, di nav bihêztirîn ziyaretan û hezkirîtirîn sembolên nasnameya elewî ya kurdî de ne. Ev rêzgirtina cihên pîroz ên xwezayê ruhanîtiya kûr a xwezayê di dilê Reya Heqî de nîşan dide, hesta ku Xwedayî di çiya, av û cîhana zindî de amade ye, xizm bi rêzgirtina firehtir a kurdî ya çiyayê pîroz, agirê pîroz û av û darên pîroz re. Ziyaret di nav taybetmendiyên herî taybet û hezkirî yên Elewîtiya kurdî de ne, cihên pîroz di xwezayê de ku amadebûna Xwedayî lê tê hîskirin. Ew girêdana kûr a olê bi erdnîgariya pîroz a welat ve nîşan didin.

Cem û Ocax

Jiyana komelî ya Reya Heqî li ser cemê, civîna pîroz a perestinê, û ocaxan, malbatên pîroz ên mîratî yên ku kesên wan ên pîroz rêberiya komelê dikin, navendî ye, parêzvanên wek dengbêjan ên kevneşopiyeke ku bi piranî bi gotin û stranê tê veguhestin.

Jiyana komelî ya pîroz a Reya Heqî li dora cem û ocaxê tê rêkxistin. Cem rêûresma navendî ye, civîna komelî ya perestinê, ku komel bi rêberiya kesên xwe yên pîroz ji bo dua, dilsoziya olî, gotina stranên pîroz, çareserkirina nakokiyan û vegerandina ahengiyê û hevaltiya pîroz a olê dicive; ew dilê dilsoziya zindî ya elewiyên kurd e. Ocax malbatên pîroz ên mîratî ne, malbatên pîroz ên ku endamên wan wek rêberên ruhanî û kesên pîroz ên komelê xizmet dikin, rêberiya cemê dikin û olê diparêzin, bi têkiliyeke pîroz a ku jiyana olî ya Reya Heqî rêk dixe bi komela firehtir a bawermendan ve girêdayî ne. Kevneşopî bi piranî bi gotin û stranê, bi stranên pîroz, hînkirinên devkî û bîranîna zindî ya kesên pîroz û komelê tê veguhestin, ne bi nivîsarên pîroz ên nivîskî, bi awayekî xizm bi rêya ku dengbêjan mîrata firehtir a devkî ya kurdî veguhestiye re. Ev jiyana komelî ya cem û ocaxê, ku bi peyva zindî tê veguhestin, dilê lêdayî yê Reya Heqî wek baweriyeke zindî ye. Ew karakterê kûr ê komelî û devkî yê Elewîtiya kurdî nîşan dide.

Baweriyeke Kevnar û Taybet

Bawermendên Reya Heqî û gelek lêkolîner wê wek baweriyeke kevnar û taybet, xwedî kokên kûr di cîhana ruhanî ya herêmê ya berî Îslamê de, didîtin, xizm bi olên din ên xwemalî yên kurdî û kevneşopiyên herî kevnar ên Îranî re.

Elewîtiya kurdî ji aliyê lêkolîneran û elewiyên kurd bixwe ve zêdetir wek baweriyeke kevnar û taybet tê naskirin, ne tenê wek şaxek ji kevneşopiyeke din. Bawermendên wê Reya Heqî wek kevneşopiyeke ruhanî ya serbixwe û kevnar didîtin, bi kokên kûr di cîhana ruhanî ya herêmê ya berî Îslamê û ya kevnar a Îranî de, ku karakterê wê ji olên li dor wê cuda ye. Lêkolîner xizmatiya balkêş a di bawerî û avahiyê de di navbera Elewîtiya kurdî û olên din ên xwemalî yên kurdî, olên Êzdî û Yarsanî, de destnîşan dikin, ku bi wan re taybetmendiyên wek rêzgirtina cihên xwezayî yên pîroz, malbatên pîroz ên mîratî, navendîbûna kesên pîroz û, di kevneşopiyên Yarsanî û elewî de, ramanên xizm ên giyan û rêwîtiya wê, doktrîna derbasbûna giyanê, parve dike. Ev xizmatî û kokên kûr ên ku ber bi cîhana ruhanî ya kevnar a Îranî û ya berî Îslamê ve vedigerin, ku afirînerê zana Ahura Mazda kesayetiya wê ya herî navdar e, Reya Heqî wek yek ji malbata olên kevnar ên xwemalî yên cîhana kurdî nîşan dikin. Kokên wê yên kevnar û karakterê wê yê taybet di nav taybetmendiyên ku wê dikin parçeyeke ewqas hêja ya mîrata ruhanî ya kurdî de ne.

Wate û girîngî

Elewîtiya kurdî yek ji kevneşopiyên olî yên xwemalî yên mezin ên gelê kurd temsîl dike: Riya Rastiyê, baweriyeke zindî ya kevnar û taybet a rastiya hundirîn, xwezaya pîroz û komela pîroz, ku gelê wê di nav dîrokeke dirêj û gelek caran dijwar de wê wek parçeyeke hêja ya nasnameya xwe hildigire.

Reya Heqî ruhanîtiya kûr a xwezayê û cihêrengiya dewlemend a olî ya cîhana kurdî jî temsîl dike, li kêleka olên Êzdî û Yarsanî wek yek ji olên xwemalî yên taybet ku gelê kurd bi wan pîrozî nas kirine û bi rûmet kirine. Ew kevnarî û berxwedêriya mîrata ruhanî ya kurdî nîşan dide, baweriyeke xwedî kûrahiyeke mezin ku di nav sedsalên dijwarî û çewisandinê de pê ve girêdayî mane û wek parçeyeke jiyanî ya nasnameya elewiyên kurd hêja dîtine. Di van hemûyan de, Elewîtiya kurdî di nav girîngtirîn û bedewtirîn kevneşopiyên ruhanî yên cîhana kurdî de ye, Riya Rastiyê, baweriyeke zindî ya rastiya hundirîn, xwezaya pîroz û komela pîroz. Domdarî û bedewiya wê di nav xezîneyên mîrata ruhanî ya gelê kurd de ne, derbirîneke hêja û zindî ya giyanê kurdî û girêdana wê bi pîroziyê ve.

Reya Heqî û Kurd

Elewîtiya kurdî yek ji kevneşopiyên olî yên xwemalî yên mezin ên gelê kurd e, baweriya elewiyên kurd û parçeyeke hêja û taybet a mîrata ruhanî ya dewlemend a cîhana kurdî.

Reya Heqî ya elewiyên kurd e, ku li herêma Dêrsimê û derveyî wê navendî ne û di nav dîrokeke dirêj û gelek caran dijwar de wek parçeyeke hêja ya bawerî û nasnameya xwe pê ve girêdayî mane. Ew yek ji kevneşopiyên olî yên xwemalî yên taybet ên gelê kurd e, li kêleka olên Êzdî û Yarsanî, û bi wan re cihêrengiya dewlemend a olî û mîrata ruhanî ya kûr a cîhana kurdî nîşan dide. Di pêşkêşkirina Elewîtiya kurdî de, em Reya Heqî wek baweriyeke zindî û taybet bi rûmet dikin, wê bi dilsozî û rêzgirtinê wek Riya Rastiyê ya ku elewiyên kurd dişopînin pêşkêş dikin, û hem karakterê wê yê kevnar û taybet hem jî cihê wê di nav cîhana firehtir a elewî de bi rastgotinê nas dikin. Ew parçeyeke hêja ya mîrata ruhanî ya gelê kurd e, kûrahî, kevnarî û berxwedêriya cîhana wan a olî nîşan dide. Em wê wek kevneşopiyeke bedew û hezkirî ya elewiyên kurd û yek ji olên xwemalî yên mezin ên cîhana kurdî bi rûmet dikin.

Nîqaş û têgihiştinên şaş

Elewîtiya kurdî tenê şaxek ji Îslamê an Elewîtiya tirkî ye? Ev tê nîqaşkirin û em wê bi rastgotinê pêşkêş dikin. Elewîtiya kurdî di cîhaneke ku Îslam û kevneşopiya firehtir a elewî şikl dane wê de derketiye û taybetmendî û kesayetiyan bi wan re parve dike; hin kes wê di nav wê cîhanê de wek kevneşopiyeke ji baweriya fermî cuda didîtin. Lê elewiyên kurd bixwe û zêdetir lêkolînerên ku li wan lêkolîn dikin Reya Heqî wek kevneşopiyeke taybet û kevnar a xwe didîtin, xwedî kokên kûr di cîhana ruhanî ya berî Îslamê û ya kevnar a Îranî de, ku karakter, cihên pîroz û avahiya wê hem ji Îslama ortodoks hem jî ji kevneşopiya elewî ya tirkî cuda ne. Gelek elewiyên kurd baweriya xwe wek kevneşopiyeke serbixwe û kevnar, ne wek mezhebekî Îslamê, şîrove dikin. Çarçoveya rastgotinê ew e ku Reya Heqî wek baweriyeke xwemalî ya taybet a kurdî bi kokên kevnar bê pêşkêşkirin, hem girêdanên wê bi cîhana firehtir a elewî ve hem jî karakterê wê yê taybet û kevnar bên naskirin.

Elewîtiya kurdî heman olên din ên xwemalî yên kurdî ye? Na, herçend xizm bi wan re ye. Elewîtiya kurdî, ola Êzdî û ola Yarsanî sê olên xwemalî yên cuda yên cîhana kurdî ne, her yek hebûnên pîroz, vegêranên pîroz, rêûresm û komelên xwe hene. Lê lêkolîner xizmatiyên balkêş di nav wan de destnîşan dikin, di rêzgirtina cihên xwezayî yên pîroz, malbatên wan ên pîroz ên mîratî, ramanên wan ên xizm ên giyanê û kokên wan ên kûr di cîhana ruhanî ya kevnar a herêmê de. Ew herî baş wek sê olên cuda lê xizm, endamên malbata olên kevnar ên xwemalî yên cîhana kurdî, tên têgihiştin, ne wek kevneşopiyek an şaxên hevdu.

Çima ewqas ji olê nenivîskî ye? Reya Heqî, wek olên din ên xwemalî yên kurdî û gelek ji mîrata kurdî, bi piranî bi gotin û stranê, bi stranên pîroz, hînkirinên devkî û bîranîna zindî ya kesên pîroz û komelê hatiye veguhestin, ne bi nivîsareke pîroz a yekane. Ev karakterê devkî kevneşopiyên herêmê û dîroka dirêj a olê, ku gelek caran di nav dijwarî û hewcedariya veşartinê de hatiye jiyîn, nîşan dide. Ew nîşana feqîriya baweriyê nîne, lê kevneşopiyeke dewlemend a devkî û komelî ye, ku ol tê de bi awayekî zindî di dil, gotin û stranên gelê xwe de tê hildan.

Xidir Nebî: alîkarê kesk ê nemir, xizm bi Xizirê hezkirî re
Çîroka Afirandina Êzdî: kozmogoniya ola xizm a Êzdî
Çîroka Afirandina Yarsanî: kozmogoniya ola xizm a Yarsanî
Dûnadûnî: doktrîna xizm a rêwîtiya giyanê
Çiyayên Pîroz: bilindahiyên pîroz, xizm bi ziyaretên Dêrsimê re
Agirê Pîroz: pêta pîroz a cîhana ruhanî ya kurdî
Ahura Mazda: afirînerê zana yê ola kevnar a Îranî
Dengbêj: parêzvanên kevneşopiya devkî û strankî ya kurdî

Pirsên Pir Tên Pirsîn

Elewîtiya kurdî çi ye?

Elewîtiya kurdî kevneşopiya olî ya taybet a elewiyên kurd e, ku bawermendên wê bi navê Reya Heqî an Raa Haqî, Riya Rastiyê, nas dikin. Ew yek ji olên xwemalî yên mezin ên cîhana kurdî ye, ku berî her tiştî li herêma Dêrsimê navendî ye, bi hebûnên wê yên pîroz, cihên wê yên xwezayî yên pîroz, ziyaret, rêûresma wê ya cemê û malbatên wê yên ocaxê, û kokên kûr di cîhana ruhanî ya kevnar a herêmê de. Ew xizm bi olên Êzdî û Yarsanî re ye.

Reya Heqî tê çi wateyê?

Reya Heqî, bi şikleke din Raa Haqî, tê wateya Riya Rastiyê an Riya Heq. Nav dilê olê derdibirîne: riya rastiya hundirîn û jiyana rast, ku li ser Rastiya yekane, Xwedayî, ya bi navê Heq tê naskirin, navendî ye, û bi dilpakî, paqijiya dil, razîbûna hevdu û xêrwaziyê û şopandina rastiya hundirîn û ruhanî li ser şiklê derveyî tê meşandin.

Ziyaret çi ne?

Ziyaret cihên pîroz ên Elewîtiya kurdî ne: çiya, kevir, şikeft, çem, gol, kanî û darên pîroz, ku tê bawerkirin tijî amadebûna Xwedayî ne. Ew wek cihên ku pîrozî lê nêzîk e bi rêzgirtin tên dîtin û tên ziyaret kirin, li wan dua tên kirin û hec tê kirin. Çiyayên pîroz ên mezin ên Dêrsimê di nav bihêztirîn ziyaretan û hezkirîtirîn sembolên nasnameya elewî ya kurdî de ne, ku ruhanîtiya kûr a xwezayê ya olê nîşan didin.

Cem çi ye?

Cem rêûresma navendî ya Reya Heqî ye, civîna komelî ya perestinê ku komel bi rêberiya kesên xwe yên pîroz ji bo dua, dilsoziya olî, gotina stranên pîroz, çareserkirina nakokiyan û vegerandina ahengiyê û hevaltiya pîroz a olê dicive. Ew dilê dilsoziya zindî ya elewiyên kurd e, ku kesên pîroz ên malbatên pîroz, ocax, rêberiya wê dikin.

Elewîtiya kurdî şiklekî Îslamê ye?

Ev tê nîqaşkirin. Elewîtiya kurdî di cîhaneke ku Îslam û kevneşopiya firehtir a elewî şikl dane wê de derketiye û taybetmendiyan bi wan re parve dike, û hin kes wê di nav wê cîhanê de wek kevneşopiyeke ji baweriya fermî cuda didîtin. Lê elewiyên kurd bixwe û zêdetir lêkolînerên ku li wan lêkolîn dikin Reya Heqî wek kevneşopiyeke taybet û kevnar a xwe didîtin, xwedî kokên kûr di cîhana ruhanî ya berî Îslamê û ya kevnar a Îranî de. Çarçoveya rastgotinê ew e ku ew wek baweriyeke xwemalî ya taybet a kurdî bi kokên kevnar bê pêşkêşkirin.

Elewîtiya kurdî bi olên din ên kurdî re çawa girêdayî ye?

Elewîtiya kurdî, ola Êzdî û ola Yarsanî sê olên xwemalî yên cuda yên cîhana kurdî ne, her yek hebûnên pîroz, vegêranên pîroz, rêûresm û komelên xwe hene. Lê lêkolîner xizmatiyên balkêş di nav wan de destnîşan dikin, di rêzgirtina cihên xwezayî yên pîroz, malbatên wan ên pîroz ên mîratî, ramanên wan ên xizm ên giyanê û kokên wan ên kûr di cîhana ruhanî ya kevnar de. Ew herî baş wek sê olên cuda lê xizm ên cîhana kurdî tên têgihiştin.