Inleiding
De Haftan, de Zeven, vormen de hoogste van de twee grote heptaden van heilige wezens van het Yarsani-geloof: de zeven heilige metgezellen die het dichtst bij de manifestatie van het goddelijke in sultan Sahak staan, die de stichtende openbaring vergezelden en de binnenste engelenhiërarchie van de Yarsani-kosmos vormen.
In de Yarsani-traditie, ook Ahl-e Haqq genoemd, wordt de goddelijke manifestatie vergezeld door heilige wezens, verdeeld in twee grote heptaden. De eerste en hoogste is de Haftan, de Zeven heilige metgezellen, met voorop Pir Benyamin, naast Dawud, Pir Musi en de anderen; de tweede is de Haftawaneh, de Zeven Machten van de buitenwereld.
De Haftan leren kennen betekent kennismaken met het diepste mysterie van de Yarsani-visie op het goddelijke: de zeven heilige metgezellen die de manifestatie van het goddelijke door de tijdperken heen vergezellen, de hogere engelenhiërarchie van een van de meest eigen levende Koerdische religieuze tradities.
Inhoud
Metgezellen door de tijdperken heen
Wat zijn de Haftan?
De Haftan, een naam die de Zeven betekent, vormen de hoogste van de twee grote heptaden van heilige wezens in het Yarsani-geloof, ook Ahl-e Haqq genoemd: de zeven heilige metgezellen of goddelijke wezens die het dichtst bij de manifestatie van het goddelijke in sultan Sahak staan, de grote goddelijke manifestatie in de Yarsani-visie. Volgens de Yarsani-opvatting manifesteert de Goddelijke Essentie zich in de wereld in een opeenvolging van avatars of manifestaties door de tijdperken heen. De hoogste manifestatie wordt vergezeld door heilige wezens, goddelijke metgezellen die deelnemen aan het goddelijke werk. Deze heilige wezens worden in twee heptaden verdeeld, twee groepen van zeven: de Haftan, de hogere en binnenste zeven, de metgezellen die het dichtst bij het goddelijke staan; en de Haftawaneh, de tweede zeven, belast met de aangelegenheden van de buitenwereld. De Haftan vormen de hogere, binnenste kring van heilige wezens, de zeven die de goddelijke manifestatie het nauwst vergezellen. Voorop staat Pir Benyamin, naast Dawud, Pir Musi en de anderen, onder wie de ene vrouw in hun midden. Als de hogere heptade van heilige wezens, de naaste metgezellen van het goddelijke, nemen de Haftan de hoogste plaats in de engelenhiërarchie van het Yarsani-geloof in.
De naam en het getal zeven
De naam Haftan betekent eenvoudig de Zeven, of de Zeven Personen, afgeleid van het woord voor zeven. Daarmee wordt deze groep aangeduid als de grote heptade van de naaste heilige metgezellen van het goddelijke.
De naam Haftan, soms weergegeven als Haft Tan, betekent de Zeven, of letterlijk de Zeven Personen of Zeven Lichamen, vanuit het Iraanse en Koerdische woord voor zeven. Het getal zeven is een van de heiligste en vaakst terugkerende getallen in de religieuze tradities van de regio, vooral in de godsdiensten van de Koerdische wereld: het Yarsani-geloof heeft zijn twee heptaden, de Haftan en de Haftawaneh; het jezidische geloof heeft zijn Heft Sirr, de Zeven Heilige Wezens of Zeven Mysteriën; en de oude zoroastrische traditie heeft haar zeven Amesha Spenta’s, de Heilige Onsterfelijken. Het terugkeren van het heilige zevental in deze tradities weerspiegelt een diep en gedeeld erfgoed van de religieuze verbeelding van de Iraanse en Koerdische wereld. De naam Haftan duidt deze groep dus aan als de grote, heilige heptade van de naaste heilige metgezellen van het goddelijke in het Yarsani-geloof, de Zeven die het dichtst bij de goddelijke manifestatie staan. De naam en het heilige getal kennen is een begin maken met het begrijpen van de plaats van de Haftan in de Yarsani-visie, de heilige Zeven van de binnenste kring van het heilige.
Belangrijkste punten
De Haftan, wat de Zeven betekent, vormen een hogere heptade van heilige wezens in het Yarsani-geloof.
Zij zijn de zeven heilige metgezellen die het dichtst bij de goddelijke manifestatie staan.
Voorop staat Pir Benyamin, met Dawud, Pir Musi en anderen.
Zij vergezelden de stichtende openbaring van sultan Sahak.
Zij vormen de binnenste engelenhiërarchie van de Yarsani-kosmos.
Zij vormen de hoogste van twee heptaden; de andere is de Haftawaneh.
Kerngegevens
Naam: De Haftan (Haft Tan), wat de Zeven betekent
Traditie: Yarsanisme (Ahl-e Haqq)
Aard: De hogere heptade van heilige wezens, de naaste metgezellen van het goddelijke
Voornaamste lid: Pir Benyamin, de leermeester
Andere leden: Dawud, Pir Musi, Baba Yadgar en anderen
Het vrouwelijke lid: Khatun-e Razbar, de enige vrouw onder hen
Vergezelden: De manifestatie van het goddelijke in sultan Sahak
Parallellen: De jezidische Heft Sirr en de zoroastrische Amesha Spenta’s
Andere heptade: De Haftawaneh, de Zeven Machten van de buitenwereld
Erfgoed: Een fundamenteel mysterie van het Yarsani-geloof
De hogere heptade
De Haftan vormen de hogere, binnenste van de twee heptaden van heilige wezens, de zeven metgezellen die het dichtst bij de goddelijke manifestatie staan en de hoogste plaats in de engelenhiërarchie van het Yarsani-geloof innemen.
In de Yarsani-visie wordt de manifestatie van het goddelijke in sultan Sahak vergezeld door heilige wezens die in twee heptaden worden verdeeld, de Haftan en de Haftawaneh. Daarvan vormen de Haftan de hogere, binnenste groep: de zeven heilige metgezellen die het dichtst bij het goddelijke staan, de binnenste kring van heilige wezens die het meest rechtstreeks aan het goddelijke werk deelnemen en de goddelijke manifestatie het nauwst vergezellen. Zij staan hoger dan de Haftawaneh, de tweede zeven, die belast zijn met de aangelegenheden van de buitenwereld of uiterlijke wereld. De Haftan behoren tot de binnenste, hogere sfeer, als metgezellen van het goddelijke zelf. Deze plaats als hogere en binnenste heptade kenmerkt de Haftan als de hoogste heilige wezens van het Yarsani-geloof, de zeven die het dichtst bij de goddelijke manifestatie staan. Tot de Haftan behoren betekent tot de binnenste kring van het heilige behoren, de metgezellen van het goddelijke in zijn manifestatie. Deze positie als hogere heptade vormt de wezenlijke aard van de Haftan en kenmerkt hen als de binnenste en hoogste heilige wezens. Als de hogere heptade, de binnenste zeven metgezellen van het goddelijke, nemen de Haftan hun plaats aan de top van de engelenhiërarchie van het Yarsani-geloof in.
De zeven metgezellen
De Haftan omvatten zeven heilige metgezellen, met voorop Pir Benyamin, de leermeester, naast Dawud, Pir Musi en de anderen, onder wie de enige vrouw in hun midden.
De Haftan zijn met zeven en onder hen worden bepaalde heilige metgezellen in de Yarsani-traditie bijzonder geëerd en bij naam genoemd. Voorop staat Pir Benyamin, geëerd als de leermeester of geestelijke gids, de drager van de hoogste rang onder de metgezellen, vaak vergeleken met de aartsengel Gabriël. Bij hem staan Dawud, de gids die bij de Yarsani bekendstaat onder een eretitel; Pir Musi, de heilige schrijver die volgens de traditie de goddelijke woorden optekende en met de schrijvende engel wordt vergeleken; en Baba Yadgar, een zeer vereerde heilige figuur. Onder de zeven bevindt zich ook de enige vrouw, Khatun-e Razbar, de heilige vrouwe en volgens de traditie de moeder van sultan Sahak, het enige vrouwelijke lid van de naaste metgezellen. Samen vormen deze zeven heilige metgezellen de Haftan, de binnenste kring van heilige wezens van het Yarsani-geloof, ieder geëerd en genoemd in de heilige traditie en de gezongen gedichten. Het noemen en eren van deze zeven metgezellen vormt het hart van de verering van de Haftan, de binnenste heilige wezens van het geloof.
Metgezellen door de tijdperken heen
In de Yarsani-visie vergezellen de heilige metgezellen van de Haftan het goddelijke door zijn opeenvolgende manifestaties in de tijdperken van de wereld, waarbij zij naast iedere goddelijke manifestatie een aardse vorm aannemen.
Een kenmerk van het Yarsani-geloof is zijn visie op het goddelijke dat zich in de wereld manifesteert in een opeenvolging van avatars of manifestaties door de tijdperken van de wereld heen, elk een manifestatie van de ene Goddelijke Essentie. In deze visie vergezellen de heilige metgezellen van de Haftan het goddelijke door die opeenvolgende manifestaties en nemen zij zelf naast iedere goddelijke manifestatie een aardse vorm aan. Zo verschenen de metgezellen in het tijdperk van de hoogste manifestatie in sultan Sahak in hun vormen als Pir Benyamin, Dawud, Pir Musi en de anderen, zoals het goddelijke en zijn metgezellen in eerdere tijdperken, zoals dat van Shah Khoshin, in andere vormen waren verschenen. Deze visie op de heilige metgezellen die het goddelijke door de tijdperken heen vergezellen en naast elke manifestatie een aardse vorm aannemen, weerspiegelt het Yarsani-geloof in opeenvolgende goddelijke manifestaties en zielsverhuizing. De Haftan zijn dus niet alleen de metgezellen van één tijdperk, maar de eeuwige metgezellen van het goddelijke in al zijn manifestaties. Deze visie op de metgezellen door de tijdperken heen is een diepgaand aspect van de Haftan en kenmerkt hen als de eeuwige naaste metgezellen van het goddelijke. Als de eeuwige metgezellen van het goddelijke door zijn opeenvolgende manifestaties worden de Haftan in de Yarsani-visie begrepen.
De Haftan en de Haftawaneh
Naast de Haftan, de hogere heptade, bestaat een tweede heptade, de Haftawaneh, de Zeven Machten die belast zijn met de aangelegenheden van de buitenwereld en wier geslachten de geestelijke huizen van de Yarsani-gemeenschap werden.
Naast de Haftan, de hogere en binnenste heptade, kent de Yarsani-traditie een tweede heptade, de Haftawaneh, de Zeven Machten of Zeven Zonen. Terwijl de Haftan de naaste metgezellen van het goddelijke zijn en tot de hogere sfeer behoren, zijn de Haftawaneh belast met de aangelegenheden van de buitenwereld of uiterlijke wereld. Ieder is verantwoordelijk voor de begeleiding van een gemeenschap van gelovigen. De geslachten die van hen afstammen, werden de oorspronkelijke geestelijke huizen, de Khandans, waarin de religieuze Yarsani-gemeenschap is georganiseerd. Samen vormen de twee heptaden, de Haftan en de Haftawaneh, de grote structuur van de heilige wezens van het Yarsani-geloof: de naaste metgezellen van het goddelijke en de machten van de buitenwereld. De verhouding tussen de twee heptaden, de hogere en de uiterlijke, is kenmerkend voor de Yarsani-visie op het heilige, de orden van de goddelijke metgezellen en de machten van de wereld. Deze verhouding tot de Haftawaneh helpt de plaats van de Haftan te bepalen als de hogere, binnenste van de twee grote heptaden. In deze structuur van twee heptaden komt de volledige visie op de heilige wezens van het Yarsani-geloof tot uitdrukking, met de Haftan voorop als de naaste metgezellen van het goddelijke.
Betekenis en belang
De Haftan belichamen bovenal het diepste mysterie van de Yarsani-visie op het goddelijke: de zeven heilige metgezellen die de goddelijke manifestatie het nauwst vergezellen, de hogere engelenhiërarchie van het geloof. Als de naaste metgezellen vertegenwoordigen zij de heilige wezens die het dichtst bij het goddelijke zelf staan.
De Haftan belichamen ook de Yarsani-visie op het goddelijke dat zich door de opeenvolgende tijdperken heen in de wereld manifesteert, vergezeld door heilige wezens, en de heilige structuur van de heptaden die de heilige wezens van het geloof ordent. Daarmee vertegenwoordigen zij het diepste mysterie en de heilige orde van de Yarsani-opvatting van het goddelijke. Het terugkeren van het heilige zevental, hier bij de Haftan, in de jezidische Heft Sirr en in de zoroastrische Amesha Spenta’s, weerspiegelt een diep en gedeeld erfgoed van de religieuze verbeelding van de Iraanse en Koerdische wereld. In dit alles behoren de Haftan tot de diepgaandste kenmerken van het Yarsani-geloof. Zij belichamen de binnenste kring van de heilige metgezellen van het goddelijke, de hogere van de twee heptaden en de visie op heilige wezens die het goddelijke door de tijdperken heen vergezellen. Zij vormen het diepste mysterie van de Yarsani-visie op het goddelijke, met voorop Pir Benyamin, en vormen samen met de Haftawaneh de grote structuur van de heilige wezens van dit levende Koerdische geloof.
De Haftan en de Koerden
De Haftan zijn heilige wezens van het Yarsani-geloof, een van de eigen inheemse religieuze tradities van het Koerdische volk. Zij behoren tot het rijke religieuze en culturele erfgoed van de Koerden, vooral van de Koerdische Yarsani-gemeenschap.
Het Yarsani-geloof, ook Ahl-e Haqq genoemd, is een van de eigen inheemse religieuze tradities van het Koerdische volk. Zijn heilige tradities worden in het Gorani-Koerdisch bewaard en zijn heilige wezens, waaronder de Haftan, behoren tot het rijke, eigen religieuze erfgoed van de Koerden, vooral van de Koerdische Yarsani-gemeenschap voor wie zij levende voorwerpen van toewijding zijn. De visie op de naaste heilige metgezellen van het goddelijke en de heilige structuur van de heptaden weerspiegelen de diepgang en eigenheid van de Yarsani-religieuze visie, een kostbaar deel van het religieuze erfgoed van het Koerdische volk. Het terugkeren van het heilige zevental in de Yarsani-Haftan, de jezidische Heft Sirr en de zoroastrische Amesha Spenta’s weerspiegelt het diepe, gedeelde erfgoed van de Iraanse en Koerdische religieuze wereld waarvan de Koerden erfgenamen zijn. Voor de Yarsani-Koerden zijn de Haftan levende, geliefde heilige wezens, de naaste metgezellen van het goddelijke. Door de Haftan te presenteren eren we een fundamenteel mysterie van het Yarsani-geloof, een deel van het eigen religieuze erfgoed van het Koerdische volk: de naaste heilige metgezellen van het goddelijke wier visie tot de diepgaandste kenmerken van de traditie behoort en wier verering tot op heden als levende toewijding in de Yarsani-gemeenschap voortduurt.
Discussies en misverstanden
Maakt de verering van de Haftan het Yarsani-geloof polytheïstisch? Nee. Het Yarsani-geloof draait, net als de verwante tradities van de regio, in zijn kern om de ene Goddelijke Essentie, de ene God die zich in de wereld manifesteert. De Haftan zijn geen zeven rivaliserende goden, maar heilige wezens, de naaste metgezellen van de goddelijke manifestatie, via wie het goddelijke werk wordt volbracht. Zij worden geëerd en vereerd binnen een geloof dat om de ene Goddelijke Essentie draait. Zij kunnen het beste worden begrepen als de binnenste engelenhiërarchie van het geloof, verwant aan de aartsengelen van andere tradities en aan de Heft Sirr van het jezidische geloof, en niet als onafhankelijke godheden. Het is belangrijk het Yarsani-geloof nauwkeurig te begrijpen, met respect voor zijn eigen visie op het ene goddelijke en zijn heilige metgezellen.
Zijn de leden van de Haftan altijd dezelfde zeven? De Yarsani-traditie stelt dat de heilige metgezellen van de Haftan het goddelijke vergezellen door zijn opeenvolgende manifestaties in de tijdperken van de wereld en naast elke manifestatie een aardse vorm aannemen. De metgezellen worden dus begrepen als eeuwige heilige wezens die in verschillende tijdperken in verschillende vormen verschijnen. In het tijdperk van de hoogste manifestatie in sultan Sahak verschenen zij als Pir Benyamin, Dawud, Pir Musi en de anderen. De lijsten en vormen van de metgezellen kunnen in verschillende vertellingen enigszins variëren, zoals natuurlijk is in een traditie die via heilige poëzie en mondelinge overdracht wordt bewaard. Maar de kernvisie van de binnenste zeven metgezellen van het goddelijke blijft gelijk.
Hoe zijn de Haftan bekend en bewaard? De Haftan zijn bekend via de heilige tradities van het Yarsani-geloof, bovenal de heilige poëzie van de Kalam-e Saranjam, de goddelijk geopenbaarde vertellingen die generaties lang zijn bewaard en doorgegeven en waarin de heilige metgezellen en hun daden worden geëerd en herinnerd. We noemen deze heilige bronnen met respect, zonder de heilige verzen weer te geven, en eren zo de levende traditie waardoor de Haftan bekend zijn en worden vereerd.
Verwante onderwerpen
Sultan Sahak: de grote goddelijke manifestatie die door de Haftan wordt vergezeld
Pir Benyamin: de voornaamste van de Haftan, de leermeester
Dawud: een van de Haftan, de heilige metgezellen
Pir Musi: de heilige schrijver van de Haftan
Baba Yadgar: een vereerde heilige figuur van het Yarsani-geloof
Khatun-e Razbar: de enige vrouw onder de Haftan
De Haftawaneh: de tweede heptade, de Zeven Machten van de buitenwereld
De Heft Sirr: de Zeven Heilige Wezens van het jezidische geloof
Veelgestelde vragen
Wat zijn de Haftan in het Yarsani-geloof?
De Haftan, een naam die de Zeven betekent, vormen de hoogste van de twee grote heptaden van heilige wezens in het Yarsani-geloof, ook Ahl-e Haqq genoemd: de zeven heilige metgezellen of goddelijke wezens die het dichtst bij de goddelijke manifestatie in sultan Sahak staan. Zij vormen de binnenste kring van heilige wezens, die de stichtende openbaring vergezelden en de binnenste engelenhiërarchie van de Yarsani-kosmos vormen.
Wie zijn de leden van de Haftan?
De Haftan zijn zeven heilige metgezellen, met voorop Pir Benyamin, geëerd als de leermeester of geestelijke gids. Bij hem staan Dawud, de gids; Pir Musi, de heilige schrijver die de goddelijke woorden optekende; Baba Yadgar, een zeer vereerde heilige figuur; en de enige vrouw onder hen, Khatun-e Razbar, de heilige vrouwe en volgens de traditie de moeder van sultan Sahak. Samen vormen zij de binnenste kring van de heilige wezens van het geloof.
Wat betekent de naam Haftan?
De naam Haftan, soms weergegeven als Haft Tan, betekent de Zeven, of letterlijk de Zeven Personen, vanuit het Iraanse en Koerdische woord voor zeven. Het getal zeven is een van de heiligste en vaakst terugkerende getallen in de religieuze tradities van de Koerdische wereld. Het verschijnt in de Yarsani-Haftan en Haftawaneh, de jezidische Heft Sirr en de zoroastrische Amesha Spenta’s en weerspiegelt een diep en gedeeld erfgoed.
Wat is het verschil tussen de Haftan en de Haftawaneh?
De Haftan en de Haftawaneh zijn de twee grote heptaden van heilige wezens van het Yarsani-geloof. De Haftan vormen de hogere, binnenste zeven, de metgezellen die het dichtst bij de goddelijke manifestatie staan en tot de hogere sfeer behoren. De Haftawaneh zijn de tweede zeven, de Zeven Machten die belast zijn met de aangelegenheden van de buitenwereld, ieder verantwoordelijk voor de begeleiding van een gemeenschap. Hun geslachten werden de geestelijke huizen, de Khandans, van de Yarsani-gemeenschap.
Is de verering van de Haftan polytheïsme?
Nee. Het Yarsani-geloof draait in zijn kern om de ene Goddelijke Essentie, de ene God die zich in de wereld manifesteert. De Haftan zijn geen zeven rivaliserende goden, maar heilige wezens, de naaste metgezellen van de goddelijke manifestatie, via wie het goddelijke werk wordt volbracht. Zij worden geëerd binnen een geloof dat om het ene goddelijke draait. Zij kunnen het beste worden begrepen als de binnenste engelenhiërarchie van het geloof, verwant aan de aartsengelen van andere tradities.
Hoe zijn de Haftan met de Koerden verbonden?
De Haftan zijn heilige wezens van het Yarsani-geloof, een van de eigen inheemse religieuze tradities van het Koerdische volk, waarvan de heilige tradities in het Gorani-Koerdisch worden bewaard. Zij behoren tot het rijke religieuze erfgoed van de Koerden, vooral van de Koerdische Yarsani-gemeenschap voor wie zij levende voorwerpen van toewijding zijn. Het terugkeren van het heilige zevental in de Koerdische godsdiensten weerspiegelt het diepe, gedeelde Iraanse en Koerdische religieuze erfgoed.
Bronnen en verdere lectuur
Yarsanism (Ahl-e Haqq) and the Haft Tan - Wikipedia (Yarsanisme en de Haft Tan)
Ahl-e Haqq: the Haft Tan and the companions - Wikipedia (De Haft Tan en de metgezellen)
Yarsanism - History of Kurdistan (Yarsanisme)
Kurdish-History.com: Sultan Sahak (over sultan Sahak)
Kurdish-History.com: Pir Benyamin (over Pir Benyamin)
Kurdish-History.com: The Haftawaneh (De Haftawaneh)