Inleiding
De Heft Sirr, de Zeven Mysteriën of Zeven Heilige Wezens, vormen het fundament van het jezidische geloof: de zeven engelen, emanaties van de ene God, vóór de wereld geschapen uit zijn eigen licht, aan wie God de zorg voor de hele schepping toevertrouwde en van wie Tawuse Melek de Pauwenengel het hoofd is.
Het jezidisme is een monotheïstisch geloof, gericht op het geloof in één God, de schepper van alles, die volgens de jezidische voorstelling uit zijn eigen licht zeven Heilige Wezens of engelen voortbracht en hun de zorg voor de wereld toevertrouwde. Deze zeven, bekend als de Heft Sirr, de Zeven Mysteriën, zijn de emanaties van de ene God, delen in zijn goddelijke wezen en door hen ordent en onderhoudt God de wereld. Zij worden in de wereld zichtbaar door hun heilige aardse vertegenwoordigers, de grote heiligen van het geloof.
Als levende religie van het Koerdische volk verdient het jezidisme het om nauwkeurig en respectvol, vanuit de eigen begrippen, te worden begrepen. De Heft Sirr vormen het fundament van de jezidische voorstelling van God en de heilige orde van de wereld. Hen leren kennen betekent het hart begrijpen van een van de oudste en meest kenmerkende religieuze tradities van de Koerden. Dit artikel presenteert hen zoals de jezidi’s hen zelf begrijpen, als de heilige emanaties van de ene God.
Inhoud
Het toevertrouwen van de wereld
De zeven en hun aardse vertegenwoordigers
De Heft Sirr en de heilige orde
De Heft Sirr in het Koerdische erfgoed
Wat zijn de Heft Sirr?
De Heft Sirr, een naam die de Zeven Mysteriën betekent, zijn de zeven Heilige Wezens of engelen van het jezidische geloof, de emanaties van de ene God door wie God de wereld ordent en verzorgt. Volgens de jezidische opvatting bracht de ene God, de schepper van alles, vóór de schepping van deze wereld uit zijn eigen licht zeven Heilige Wezens voort en vertrouwde hun de zorg voor en het bestuur van de hele schepping toe. Deze zeven zijn de Heft Sirr, de Zeven Mysteriën of Zeven Engelen, en zij delen in het goddelijke wezen van de God uit wie zij voortkomen. De voornaamste onder hen, hun leider en hoofd, is Tawuse Melek, de Pauwenengel, aan wie God gezag over de wereld gaf. De zeven worden in de wereld zichtbaar door hun heilige aardse vertegenwoordigers, de grote heiligen en heilige figuren van het geloof, in wie de Heft Sirr geacht worden aanwezig of geïncarneerd te zijn. Zo vormen de Heft Sirr het fundament van de jezidische voorstelling van God en de wereld, de heilige emanaties van de ene God door wie het goddelijke de schepping verzorgt en onderhoudt, de Zeven Mysteriën in het hart van het jezidische geloof.
De betekenis van de naam
De naam Heft Sirr bestaat uit twee Koerdische woorden: heft, dat zeven betekent, en sirr (of sur), dat mysterie of geheim betekent, in de zin van een verborgen, heilig wezen. Samen betekent de naam de Zeven Mysteriën, de zeven heilige en gewijde essenties of wezens.
Deze naam drukt de diepere aard van de zeven Heilige Wezens uit, want zij zijn mysteriën, heilige en verborgen werkelijkheden die uit de ene God voortkomen en delen in zijn goddelijke wezen. Het woord sirr, mysterie, duidt op de goddelijke essentie of heilige werkelijkheid waaruit de engelen werden geschapen en die zij in zich dragen, soms aangeduid als de Sur van God, de goddelijke essentie zelf. De Heft Sirr zijn dus niet slechts zeven geschapen wezens, maar zeven heilige mysteriën, zeven emanaties van het ene goddelijke wezen, die delen in de aard van de God uit wie zij voortkomen. De zeven Heilige Wezens worden ook eenvoudig de Zeven Engelen genoemd. De naam Heft Sirr vat hun karakter als heilige mysteriën samen, de zeven heilige emanaties van de ene God. De betekenis van de naam onthult zo hun wezenlijke aard, de Zeven Mysteriën, de heilige en gewijde emanaties van de ene goddelijke essentie, de zeven Heilige Wezens aan het fundament van de jezidische voorstelling van God en de wereld.
Belangrijkste punten
De Heft Sirr zijn de Zeven Mysteriën of Zeven Heilige Wezens van het jezidische geloof.
Het jezidisme is monotheïstisch; de zeven zijn emanaties van de ene God.
God schiep hen uit zijn eigen licht vóór de schepping van deze wereld.
God vertrouwde hun de zorg voor en het bestuur van de hele schepping toe.
Hun leider en hoofd is Tawuse Melek, de Pauwenengel.
Zij worden in de wereld zichtbaar door heilige aardse vertegenwoordigers.
Kerngegevens
Naam: Heft Sirr (de Zeven Mysteriën); de Zeven Engelen of Heilige Wezens
Geloof: Het jezidisme, een monotheïstische Koerdische religie
Aard: Zeven Heilige Wezens, emanaties van de ene God
Geschapen uit: Gods eigen licht (nur), vóór deze wereld
Rol: God vertrouwde hun de zorg voor de hele schepping toe
Leider: Tawuse Melek, de Pauwenengel
Sirr / Sur: De goddelijke essentie of het mysterie waarin zij vanuit God delen
Zichtbaar in: Hun heilige aardse vertegenwoordigers, de grote heiligen
Heilige teksten: De jezidische qewls (heilige hymnen)
Heilig centrum: Lalish, de heilige vallei en het bedevaartsoord
Emanaties van de ene God
De eerste en wezenlijkste waarheid over de Heft Sirr is dat zij emanaties van de ene God zijn, voortgebracht uit zijn eigen licht en delend in zijn goddelijke wezen. Het jezidisme is een monotheïstisch geloof en de zeven Heilige Wezens zijn geen afzonderlijke goden, maar heilige emanaties van de ene God.
Volgens de jezidische opvatting is er één God, de schepper van alles, bekend onder vele namen en verheven boven alle geschapen dingen. Uit zijn eigen licht, het goddelijke licht of nur, bracht God de zeven Heilige Wezens voort, de Heft Sirr, die dus emanaties van de ene God zijn en in zich een aandeel van zijn goddelijke essentie dragen, het heilige mysterie of sur. De zeven zijn geen onafhankelijke godheden, maar heilige wezens die uit de ene God voortkomen en delen in zijn aard, het middel waardoor de ene God in de wereld handelt en ervoor zorgt. Hierin kunnen de Heft Sirr worden vergeleken met de wijze waarop andere monotheïstische tradities spreken over engelen of heilige emanaties van de ene God, wezens door wie het goddelijke handelt terwijl het één blijft. De nabijheid van de zeven tot de ene God is zo groot dat in de jezidische voorstelling de voornaamste figuren van de goddelijke orde, de ene God en zijn belangrijkste emanaties, als een heilige eenheid worden begrepen. Deze waarheid, dat de Heft Sirr emanaties van de ene God zijn en geen afzonderlijke goden, vormt het fundament van een juist begrip van het jezidische geloof en van de zeven Heilige Wezens, de heilige emanaties van de ene goddelijke essentie, de Zeven Mysteriën door wie de ene God de wereld ordent en verzorgt.
Het toevertrouwen van de wereld
Een centraal onderdeel van de jezidische voorstelling is dat God, nadat hij de zeven Heilige Wezens had voortgebracht, hun de zorg voor en het bestuur van de hele schepping toevertrouwde, zodat de Heft Sirr de goddelijke verzorgers van de wereld zijn.
Volgens de jezidische opvatting droeg de ene God, nadat hij de zeven Heilige Wezens uit zijn eigen licht had geschapen, hun de zorg voor alle aangelegenheden van de wereld op en vertrouwde hun het ordenen, onderhouden en besturen van de schepping toe. De wereld staat zo onder de zorg van de Heft Sirr, de Zeven Mysteriën, die haar ordenen en onderhouden namens de ene God uit wie zij voortkomen. De voornaamste in deze zorg is Tawuse Melek, de leider van de zeven, aan wie God gezag over de wereld gaf, zodat hij wordt geëerd als degene die onder God verantwoordelijkheid draagt voor de schepping. Het toevertrouwen van de wereld aan de zeven Heilige Wezens drukt de jezidische voorstelling uit van een God die schept en vervolgens zijn schepping ordent door zijn heilige emanaties; de Heft Sirr zijn het middel waardoor de ene God de wereld verzorgt en bestuurt. Het toevertrouwen van de wereld aan de zeven is dus een centraal kenmerk van de jezidische opvatting van God en de schepping, met de Zeven Mysteriën als goddelijke verzorgers van de wereld, die haar namens de ene God ordenen en onderhouden. Als de heilige wezens aan wie God de schepping toevertrouwde nemen de Heft Sirr hun plaats in aan het fundament van het jezidische geloof, de zeven emanaties door wie de ene God voor de wereld zorgt.
De zeven en hun aardse vertegenwoordigers
Een kenmerkend onderdeel van de jezidische opvatting van de Heft Sirr is dat de zeven Heilige Wezens in de wereld zichtbaar worden door hun heilige aardse vertegenwoordigers, de grote heiligen en heilige figuren van het geloof, in wie de zeven geacht worden aanwezig te zijn.
In de jezidische traditie zijn de zeven Heilige Wezens van de Heft Sirr niet alleen hemelse werkelijkheden; zij worden in de wereld zichtbaar door heilige aardse figuren, de grote heiligen van het geloof, die worden begrepen als de vertegenwoordigers of aardse verschijningsvormen van de zeven. De voornaamste van deze heilige figuren is Sheikh Adi, de grote heilige van het geloof, die wordt begrepen als een verschijningsvorm van het goddelijke, nauw verbonden met het hoofd van de zeven. Andere heilige figuren van het geloof, zoals Sheikh Shams, Fakhradin, Nasirdin, Sejadin en anderen, worden begrepen als de aardse vertegenwoordigers van de zeven Heilige Wezens, de grote heiligen in wie de Heft Sirr aanwezig zijn in de wereld. Door deze heilige figuren zijn de zeven Heilige Wezens aanwezig en werkzaam in de wereld en in de geschiedenis van het geloof, de hemelse mysteriën die zichtbaar worden in de grote heiligen. Deze opvatting, dat de zeven zichtbaar worden in hun heilige aardse vertegenwoordigers, is een kenmerkend en belangrijk onderdeel van de jezidische voorstelling en verbindt de hemelse Heft Sirr met de grote heiligen en heilige figuren van het geloof, de Zeven Mysteriën die door hun aardse verschijningsvormen in de wereld aanwezig worden. Het is een van de manieren waarop het jezidische geloof de nabijheid van het goddelijke tot de wereld begrijpt, de heilige emanaties van de ene God die zichtbaar worden in de grote heiligen van de traditie.
De Heft Sirr en de heilige orde
De Heft Sirr vormen het fundament van de gehele heilige orde van het jezidische geloof, de zeven Heilige Wezens door wie de ene God de wereld ordent, geëerd in de heilige hymnen en op de heilige plaatsen van de traditie.
In het jezidische geloof staan de zeven Heilige Wezens in het hart van de heilige voorstelling van God en de wereld en worden zij door het hele religieuze leven van de gemeenschap heen geëerd. De heilige hymnen van het geloof, de qewls, gezongen in de Koerdische taal, bezingen de zeven Heilige Wezens, de ene God en de heilige figuren in wie de zeven zichtbaar worden, en bewaren en verspreiden zo de heilige kennis van de traditie. De heilige vallei van Lalish, het heilige centrum en bedevaartsoord van het geloof, is verbonden met de grote heiligen in wie de zeven zichtbaar worden, bovenal Sheikh Adi, wiens heiligdom daar staat. De heilige kalender, de feesten en de religieuze orde van het geloof zijn alle verbonden met de voorstelling van de ene God en de zeven Heilige Wezens door wie hij voor de wereld zorgt. Tot de heilige figuren die met de goddelijke orde verbonden zijn behoort Ezdina Mir, die in de traditie wordt geëerd. Zo vormen de Heft Sirr het fundament van de gehele heilige orde van het jezidische geloof, de zeven Heilige Wezens door wie de ene God de wereld ordent en verzorgt, geëerd in de hymnen, op de heilige plaatsen en in het religieuze leven van de gemeenschap. Als fundament van deze heilige orde nemen de Zeven Mysteriën hun centrale plaats in de jezidische voorstelling in, de heilige emanaties van de ene God in het hart van het geloof.
Symboliek en betekenis
De Heft Sirr belichamen bovenal de jezidische voorstelling van de ene God en de heilige orde van de wereld, de zeven heilige emanaties door wie de ene God de schepping tot stand brengt, ordent en verzorgt. Als de Zeven Mysteriën drukken zij de nabijheid van het goddelijke tot de wereld uit en de heilige orde waardoor God alle dingen bestuurt.
De Heft Sirr belichamen ook de heiligheid van het getal zeven, een heilig en terugkerend getal in de jezidische traditie en in vele oude tradities van de regio, en het idee dat het goddelijke zichtbaar wordt in heilige figuren en in de wereld. Doordat zij emanaties van de ene God zijn, drukken zij het diepe monotheïsme van het geloof uit, de ene God die door zijn heilige emanaties handelt. In dit alles vormen de Heft Sirr het fundament van het jezidische geloof, de zeven Heilige Wezens door wie de ene God de wereld ordent en verzorgt, zichtbaar geworden in de grote heiligen van de traditie en geëerd in haar heilige hymnen en op haar heilige plaatsen. Zij zijn een van de meest kenmerkende en diepzinnige aspecten van het religieuze erfgoed van de Koerden, de Zeven Mysteriën van het jezidische geloof, de heilige emanaties van de ene God, van wie Tawuse Melek het hoofd is. De voorstelling van de ene God en zijn zeven heilige emanaties behoort tot de oudste en mooiste religieuze voorstellingen die onder het Koerdische volk bewaard zijn gebleven.
De Heft Sirr in het Koerdische erfgoed
De Heft Sirr behoren tot het jezidisme, een van de oudste en meest kenmerkende religieuze tradities van het Koerdische volk, een levend geloof van grote ouderdom en schoonheid. Als zodanig nemen de zeven Heilige Wezens een bijzondere en centrale plaats in het religieuze erfgoed van de Koerden in.
Het jezidisme is een geloof dat door Koerden wordt gevolgd, vooral door Kurmanji sprekende jezidi’s, en het is een van de meest kenmerkende en oudste religieuze tradities van het Koerdische volk, waarin een zeer oude voorstelling van het goddelijke bewaard wordt. De Heft Sirr, de zeven Heilige Wezens die het fundament van dit geloof vormen, zijn dus een centraal onderdeel van het religieuze erfgoed van de Koerden, de heilige emanaties van de ene God door wie volgens de jezidische voorstelling het goddelijke voor de wereld zorgt. Het jezidische geloof en zijn voorstelling van de ene God en de zeven Heilige Wezens zijn vele eeuwen lang door de jezidische gemeenschap bewaard, vaak ondanks ernstige vervolging en onbegrip. De traditie verdient het om nauwkeurig en respectvol gekend en begrepen te worden, als een levende religie van grote diepgang en ouderdom. Als een van de meest kenmerkende religieuze tradities van het Koerdische volk is het jezidisme, met zijn voorstelling van de Heft Sirr, een kostbaar onderdeel van het geestelijke erfgoed van de Koerden. Door de Heft Sirr te presenteren laten we dan ook een van de diepzinnigste en mooiste aspecten van het religieuze erfgoed van het Koerdische volk zien, de Zeven Mysteriën van het jezidische geloof, de heilige emanaties van de ene God, begrepen zoals de jezidi’s hen zelf begrijpen.
Discussies en misverstanden
Zijn jezidi’s polytheïsten die zeven goden vereren? Nee; dit is een ernstig misverstand. Het jezidisme is een monotheïstisch geloof, gericht op het geloof in één God, de schepper van alles. De Heft Sirr, de zeven Heilige Wezens, zijn geen afzonderlijke goden, maar emanaties van de ene God, voortgebracht uit zijn eigen licht en delend in zijn goddelijke wezen, het middel waardoor de ene God de wereld ordent en verzorgt. De zeven Heilige Wezens juist begrijpen betekent hen begrijpen als de heilige emanaties van de ene God, ongeveer zoals andere monotheïstische tradities spreken over engelen of heilige emanaties, en niet als een pantheon van afzonderlijke godheden.
Is het hoofd van de zeven, Tawuse Melek, een kwaad of gevallen wezen? Nee, en dit moet helder en stellig worden gezegd, want hierin ligt de oorsprong van een ernstige en schadelijke laster tegen het jezidische volk. In het jezidische geloof is Tawuse Melek het hoofd van de heilige engelen, een geheel goed en welwillend wezen, de leider van de zeven Heilige Wezens aan wie God het beheer over de wereld gaf. De onjuiste vereenzelviging van de Pauwenengel met enige kwade of gevallen figuur is een misverstand dat voortkomt uit aannames van buitenstaanders, geheel vreemd aan het jezidische geloof zelf en erdoor verworpen. Ze is beledigend en onjuist en is gebruikt om eeuwen van wrede en onrechtvaardige vervolging van het jezidische volk te rechtvaardigen. Jezidi’s eren de zeven Heilige Wezens als geheel goed, de heilige emanaties van de ene God, en iedere associatie van hen met het kwaad is laster die moet worden verworpen. Het jezidisme is een monotheïstisch en niet-dualistisch geloof, waarin de zeven Heilige Wezens geheel goede emanaties van de ene goede God zijn.
Is het jezidische geloof een verward mengsel of een zelfstandige traditie? Het jezidisme is een eigen, oude religieuze traditie, met een eigen voorstelling van de ene God en de zeven Heilige Wezens, eigen heilige hymnen, heilige plaatsen en een eigen religieuze orde. Hoewel het net als alle tradities van de regio deelt in het brede en oude religieuze erfgoed van het gebied, is het een samenhangend en kenmerkend geloof dat het verdient nauwkeurig en respectvol, vanuit de eigen begrippen, begrepen te worden als een levende religie van het Koerdische volk.
Verwante onderwerpen
Tawuse Melek: de Pauwenengel, hoofd van de zeven Heilige Wezens
Sheikh Adi: de grote heilige van het geloof, verschijningsvorm van het goddelijke
Ezdina Mir: een heilige figuur uit de jezidische traditie
Newroz: het nieuwjaarsfeest van de Koerdische wereld
Shahmaran: de heilige slangenkoningin uit de Koerdische overlevering
Zarathoestra: de profeet van het oude Iraanse geloof
De Amesha Spenta’s: de heilige onsterfelijken van de zoroastrische traditie
De Simurgh: de grote mythische vogel uit de Iraanse legende
Veelgestelde vragen
Wat zijn de Heft Sirr in het jezidische geloof?
De Heft Sirr, een naam die de Zeven Mysteriën betekent, zijn de zeven Heilige Wezens of engelen van het jezidische geloof, de emanaties van de ene God door wie God de wereld ordent en verzorgt. Volgens de jezidische opvatting bracht de ene God hen vóór de schepping van deze wereld voort uit zijn eigen licht en vertrouwde hun de zorg voor de hele schepping toe. Hun leider en hoofd is Tawuse Melek, de Pauwenengel, en zij worden in de wereld zichtbaar door hun heilige aardse vertegenwoordigers.
Vereert het jezidische geloof vele goden?
Nee; het jezidisme is een monotheïstisch geloof, gericht op het geloof in één God, de schepper van alles. De Heft Sirr, de zeven Heilige Wezens, zijn geen afzonderlijke goden, maar emanaties van de ene God, voortgebracht uit zijn eigen licht en delend in zijn goddelijke wezen, het middel waardoor de ene God de wereld ordent en verzorgt. Zij worden het best begrepen als de heilige emanaties van de ene God, ongeveer zoals andere monotheïstische tradities spreken over engelen of heilige emanaties van de ene God.
Wat betekent de naam Heft Sirr?
De naam combineert de Koerdische woorden heft, dat zeven betekent, en sirr of sur, dat mysterie of geheim betekent, in de zin van een verborgen, heilige essentie. Samen betekent dit de Zeven Mysteriën. Het woord sirr duidt op de goddelijke essentie of heilige werkelijkheid waaruit de engelen werden geschapen en die zij in zich dragen, soms aangeduid als de Sur van God. De zeven Heilige Wezens worden ook eenvoudig de Zeven Engelen genoemd.
Wie is de leider van de Heft Sirr?
De leider en het hoofd van de zeven Heilige Wezens is Tawuse Melek, de Pauwenengel, aan wie God gezag over de wereld gaf. In het jezidische geloof is Tawuse Melek het hoofd van de heilige engelen, een geheel goed en welwillend wezen, de voornaamste van de zeven emanaties van de ene God en degene die onder God verantwoordelijkheid draagt voor de schepping. Iedere associatie van hem met het kwaad is laster die geheel vreemd is aan het jezidische geloof en erdoor wordt verworpen.
Hoe zijn de zeven Heilige Wezens aanwezig in de wereld?
In de jezidische traditie worden de zeven Heilige Wezens zichtbaar in de wereld door hun heilige aardse vertegenwoordigers, de grote heiligen en heilige figuren van het geloof, in wie de zeven geacht worden aanwezig te zijn. De voornaamste van hen is Sheikh Adi, die wordt begrepen als een verschijningsvorm van het goddelijke. Andere heilige figuren, zoals Sheikh Shams, Fakhradin, Nasirdin en Sejadin, worden begrepen als de aardse vertegenwoordigers van de zeven, de grote heiligen in wie de Heft Sirr aanwezig zijn in de wereld.
Maken de Heft Sirr deel uit van het Koerdische erfgoed?
Ja; de Heft Sirr behoren tot het jezidisme, een van de oudste en meest kenmerkende religieuze tradities van het Koerdische volk, vooral gevolgd door Kurmanji sprekende jezidi’s. De zeven Heilige Wezens vormen het fundament van dit geloof en zijn een centraal onderdeel van het religieuze erfgoed van de Koerden. Het jezidisme is een levende religie van grote diepgang en ouderdom, vele eeuwen lang bewaard, die het verdient nauwkeurig en respectvol vanuit de eigen begrippen te worden begrepen.
Bronnen en verdere lectuur
Yazidism - Wikipedia (Jezidisme)
Tawuse Melek (the Peacock Angel) - Wikipedia (Tawuse Melek, de Pauwenengel)
Yazidis - Encyclopaedia Britannica (Jezidi’s)
The Seven Angels and Yazidi belief - overview (De Zeven Engelen en het jezidische geloof: overzicht)
Kurdish-History.com: Tawuse Melek (de Pauwenengel)
Kurdish-History.com: Sheikh Adi (de jezidische heilige)
